II SAB/Bd 79/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak po rozpoznaniu w dniu 5 września r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. Z. na bezczynność i przewlekłość prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie uznania świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane i nakazu zwrotu postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] lutego 2022 r. P. Z. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność i przewlekłość prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy [...] w przedmiocie uznania świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane i nakazu zwrotu. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] czerwca 2022 r. wezwano skarżącego m.in. do wykazania w terminie 7 dni, że składał w trybie art. 37 § 1 i 3 kpa ponaglenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie – pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] czerwca 2002r. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wyjaśnił, że ponaglenia nie składał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Jednym z koniecznych warunków dopuszczalności przyjęcia sprawy ze skargi do rozpoznania przez sąd administracyjny jest konieczność wyczerpania przed jej wniesieniem środków zaskarżenia. Warunek ten przewidziany jest w art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie z art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Stosownie zaś do treści art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 poz. 735 ze zm.) dalej jako k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponaglenie zawiera uzasadnienie (art. 37 § 2 k.p.a.). Według art. 37 § 3 k.p.a. ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Wobec treści przywołanych przepisów warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłość organu administracji publicznej jest uprzednie wystąpienie przez stronę skarżącą z ponagleniem na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia nad organem, który, w ocenie strony skarżącej, pozostaje w bezczynności. Ponaglenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, równoznaczne jest ze środkiem zaskarżenia i spełnia kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Należy dodać, że skarga wniesiona bez uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia w myśl art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 tej ustawy. Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy podkreślić należy, że wniesiona w tej sprawie skarga nie spełnia powyższych wymogów formalnych, a wezwanie do uzupełnienia skargi pozostało bezskuteczne. Jak bowiem wynika z akt sądowych skarżący został wezwany do wykazania w terminie 7 dni, że składał ponaglenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie – pod rygorem uznania, że nie składał ponaglenia, a tym samym nie wyczerpał środków zaskarżenia, co będzie skutkowało odrzuceniem skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wyjaśnił, że ponaglenia nie składał. Biorąc pod uwagę wyjaśnienie skarżącego, uznać należy, że skarżący składając niniejszą skargę do sądu administracyjnego nie wyczerpał przysługującego mu w postępowaniu administracyjnym środka zaskarżenia bowiem nie wykazał aby przed wniesieniem skargi wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia nad organem, który, w ocenie strony skarżącej, pozostaje w bezczynności. Tym samym uznać należy, że skarżący nie wyczerpał trybu przewidzianego w art. 37 § k.p.a. - nie wniósł uprzednio ponaglenia. Dlatego też wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.