II SAB/Bd 90/19

WyrokWSA w Bydgoszczy2020-01-28

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Renata Owczarzak, Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, ponieważ czynności procesowe były prowadzone dłużej niż było to niezbędne do załatwienia sprawy. Jednakże, sąd uznał, że przewlekłość ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę liczne przeszkody wynikające z konfliktu między współwłaścicielami, utrudnianie dostępu do nieruchomości oraz konieczność weryfikacji wielu informacji i zarzutów. Skargę w części dotyczącej stwierdzenia przewlekłości uwzględniono, a w pozostałym zakresie oddalono.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. w sprawie legalności robót budowlanych, które trwało od 2,5 roku. Skarżący wskazał na brak zakończenia postępowania decyzją merytoryczną, mimo upływu czasu. Organ administracji w odpowiedzi na skargę poinformował o wydaniu decyzji kończącej postępowanie. W toku postępowania administracyjnego wystąpiły liczne problemy związane z dostępem do nieruchomości, konfliktem między współwłaścicielami, wymianą pism i zarzutów, co zdaniem organu wpłynęło na przedłużenie sprawy.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. 2. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Skargę oddalono w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. K. na przewlekłość postępowania [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] w przedmiocie legalności robót budowlanych 1. stwierdza, że [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala skargę w pozostałym zakresie. P. z dnia [...] sierpnia 2019 r. J. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. w przedmiocie legalności robót budowlanych, wykonanych w kamienicy przy ul. [...] w T.. W treści skargi jej autor wskazał na toczące się od 2,5 roku postępowanie administracyjne w sprawie legalności robót budowlanych, wykonanych w kamienicy przy ul. [...] w T., które pomimo znacznego upływu czasu, nie zostało zakończone wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Podniesiony został istniejący konflikt pomiędzy współwłaścicielami budynku, skutkujący koniecznością rozpatrywania wielu zarzutów, powodujących w konsekwencji przedłużenie postępowania. Skarżący zwrócił też uwagę, że K. – P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. na skutek jego interwencji, skierował do Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. pismo nr [...].JL z dnia [...].06.2019 r. obligujące do zakończenia postępowania w terminie do [...].08.2019 r., a w przypadku dalszej uzasadnionej zwłoki w postępowaniu – do stosowania zasad wynikających z przepisów art. 36 § 1 i 2 K.p.a. Zdaniem skarżącego, Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. nie zastosował się do żadnej z dyspozycji wynikających z pisma nr [...].JL z dnia [...].06.2019 r. W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wniósł o jej oddalenie i poinformował, że w dniu [...] października 2019 r. wydana została decyzja kończąca postępowanie: [...] prowadzone w sprawie robót budowlanych, wykonanych na strychu kamienicy przy ul. [...] w T.. Przedstawiając swoje stanowisko procesowe Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że procedurę w sprawie zainicjowała M. G. - współwłaścicielka przedmiotowego obiektu, pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2017 r. poinformowano wnioskodawcę o konieczności przedłużenia terminu rozpatrzenia podania. W ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego duży wpływ na termin załatwienia przedmiotowej sprawy miała postawa właścicieli budynku, w tym skarżącego. Dopiero w wyniku piątego z rzędu zawiadomienia o terminie kontroli (w dniu [...] września 2017 r.) właściciele udostępnili inspektorom PINB PG pomieszczenie strychu znajdujące się na IV kondygnacji kamienicy, co wcześniej utrudniało organowi wykonywanie podstawowych czynności w prowadzonym postępowaniu, określonych ustawą - Prawo budowlane. Organ równolegle gromadził materiał dowodowy. Wskazano, że skarżący zarzucał PINB PG w T. nękanie, zmuszanie do włamania, mimo pisemnego wyjaśnienia skarżącemu podstaw prawnych, które uprawniają organy nadzoru budowlanego do prowadzenia stosownych działań i jednocześnie poinformowano o obowiązkach, jakie ciążą na Panu K. jako współwłaścicielu nieruchomości (pismo z dnia [...] lipca 2017 r.). W ocenie organu nie bez znaczenia dla terminu rozpatrzenia sprawy, pozostają rozbieżne oświadczenia współwłaścicieli i powoływanych świadków co do zakresu wykonanych robót na strychu, inwestora robót oraz stwierdzona przez PINB PG niezgodność stanu faktycznego wykonanej konstrukcji dachu kamienicy, z archiwalną dokumentacją z 1898 r. W toku postępowania przesłuchano pięciu świadków. Nie doszło natomiast do skutku przesłuchanie J. K., mimo skierowania sprawy w tym zakresie do PINB dla M. B., uwzględniając stan zdrowia skarżącego. Nie udało się również przesłuchać, ani ustalić miejsca pobytu M. G., mimo zaangażowania Komisariatu P. T. - Rubinkowo. W ocenie Inspektor Nadzoru Budowlanego w T., ze względu na liczne pisma kierowane naprzemiennie przez skonfliktowanych współwłaścicieli do inspektoratu w toku postępowania, utrudnianie PINB wykonywanie czynności określonych ustawą, rozbieżne informacje przekazywane przez strony i świadków w przedmiotowej sprawie, a przy tym obowiązki ciążące na organie: zebranie i analiza materiału dowodowego, przesłuchaniu świadków, a także zapoznawanie się ze wszystkimi pismami jakie składały strony, miały wpływ na skomplikowanie charakteru sprawy i w konsekwencji przedłużyły termin wydania rozstrzygnięcia. Nie bez znaczenia jest również ustanawianie kolejnych pełnomocników, którzy mieli reprezentować skarżącego w postępowaniu nr [...].EF. W dniu [...] lutego 2018 r. na oględzinach przedmiotowego obiektu stawił się m.in. J. T. K. - syn J. A. K. oraz adwokat Marta Z., przedkładając do akt sprawy pełnomocnictwo z dnia [...] lutego 2018 r., pod którym widniał podpis cyt.: "z up. J. K.''. W toku czynności kontrolnych organ pozyskał informację, że oprócz J. K. - strony postępowania, również jego syn nosi imię i nazwisko: J. K.. Pan J. K. - ojciec kilkakrotnie bezskutecznie zaskarżał działanie inspektoratu do K-P WINB w B., polegające na odmowie uwzględnienia ww. pełnomocnictwa przy przesłuchaniu świadków z dnia [...] marca 2018 r. Powyższe, podobnie jak niestawianie się na kontrole, czy przesłuchanie, zdaniem organu administracji wpłynęło na przedłużanie sprawy przez samego skarżącego, natomiast organ podjął szereg czynności, do których obligują go przepisy prawa, a każde z tych działań zmierzało do rzetelnego wyjaśnienia sprawy i zgromadzenia materiał dowodowego w sposób wyczerpujący. Przyczyną przedłużającego się postępowania, ale nie jego przewlekłości w rozumieniu art. 149 ustawy p.p.s.a., w ocenie Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. może być też ujawnianie w toku postępowania dowodowego kolejnych dowodów, nieznanych organowi na początku postępowania w związku z czym nie można wymagać, aby wszczynając postępowanie organy administracji posiadały pełen plan postępowania dowodowego i w toku sprawy nie rozszerzały jego zakresu, w przypadku gdy w toku postępowania właściciele kamienicy składali liczne pisma, w których wskazywali coraz to nowe okoliczności, a każdą z nich organ musiał zweryfikować, co wiązało się z koniecznością podejmowania kolejnych czynności wyjaśniających. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania w określonych przypadkach, w tym – w razie konieczności wydania decyzji administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1 – 4a oraz pkt 8 P.p.s.a.). Stosownie do treści art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Na wstępie wyjaśnić należy, iż warunkiem wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 P.p.s.a.). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). W sprawie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania środkiem takim jest ponaglenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 § 1 K.p.a.). W stanie faktycznym sprawy skarżący, pismem z dnia [...] maja 2019 r. złożył ponaglenie, zarzucając przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie dotyczącej legalności robót budowlanych, wykonanych w kamienicy przy ul. [...] w T., które zostało następnie uwzględnione przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w piśmie z dnia z dnia [...] czerwca 2019 r. (znak WINB-WIK.7641.69.2019.JL), wyznaczył organowi termin na załatwienie sprawy do [...].08.2019 r. Na tej podstawie należy uznać, że skarga w sprawie jest formalnie dopuszczalna. Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a w szczególności organy powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 K.p.a.). Realizacji tej zasady służy m. in. przepis art. 35 § 1 K.p.a. Zgodnie z jego treścią organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, określonym w art. 35 K.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 K.p.a.). Oceniając zasadność skargi należy w pierwszym rzędzie wskazać, iż jej przedmiotem skarżący uczynił przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. w przedmiocie legalności robót budowlanych, wykonanych w kamienicy przy ul. [...] w T., które tocząc się od 2,5 roku, pomimo znacznego upływu czasu, nie zostało zakończone wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Na podstawie akt administracyjnych sprawy prowadzonych przez Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. na całość postępowania administracyjnego, prowadzonego w rozpatrywanej sprawie składa się szeregu czynności procesowych, pośród których należy wyszczególnić następujące: . [...].04.2017 r. – wpływ informacji M. G. wskazującej, że współwłaściciel dokonał przebudowy na 4 piętrze z wnioskiem o wyjaśnienie sprawy, . [...].04.2014 r. zawiadomienie o planowanej kontroli na dzień [...].05.2017 r. z prośbą o udostępnienie obiektu, skierowane do M. G. i J. K., . pismo z dnia [...].05.2017 r. z prośbą o skontaktowanie się z zarządcą nieruchomości, . [...].05.2017 r. – sporządzenie protokołu kontroli z informacją o nieudostępnieniu obiektu, J. K. nie stawił się, . [...].05.2017 r. wystosowanie informacji o przedłużeniu terminu rozpoznania wniosku z informacją o konieczności przeprowadzenia oględzin. W tym samym dniu zawiadomienie o wyznaczonej na dzień [...].06.2017 r. kontroli obiektu – J. K. nie odebrał zawiadomienia, . [...].05.2017 r. K. J. jako zarządca budynku Szeroka 37 w T. poinformowała, że J. K. nie otrzymał zawiadomienia o kontrolach i podała właściwy adres strony. Ponownie wysłano zawiadomienie o kontroli obiektu. . [...].06.2017 r. wpływ pisma J. K., że nie przyjedzie na kontrolę, a reprezentować go będzie K. C. (informacja, że nie będzie naruszał miru domowego najemcy mieszkania), . [...].06.2017 r. w terminie kontroli nie udostępniono lokalu, . [...].06.2017 r. wpływ pisma M. G. do organu z informacją o dokonanej przebudowie i zagrożeniu budowlanym, . [...].07.2017 r. odpowiedź organu o konieczności dokonania oględzin, . [...].07.2017 r. zawiadomienie o terminie kontroli wyznaczonym na dzień [...].07.2017 r., . [...].07.2017 r. pismo J. K. informujące o tym, że najemca lokalu jest nieobecny, przebywa za granicą, a on sam nie włamie się do wynajętego lokalu, . [...].08.2017 r. upoważnienie K. C. do reprezentowania J. K. przed organem administracji prowadzącym postępowanie, . [...].07.2017 r. - nie udostępniono pomieszczeń w celu przeprowadzenia oględzin, . [...].08.2017 r. - wpływ pisma M. G., że najemcą jest M. G. i skierowanie wniosku do organu o zawiadomienie najemcy o przeprowadzeniu kontroli, . sierpień 2017 r. - opinia techniczna lokalu Szeroka 37 w T. - zlecił J. K. i jednocześnie pismo J. K. do organu o wyrażeniu zgody przez najemcę na wejście do lokalu, . [...].08.2017 r. - pismo organu z informacją, że na pełnomocnictwie do reprezentowania J. K. brak jest adresu pełnomocnika. Poinformowano jednocześnie o kontroli wyznaczonej na dzień [...].09.2017 r. z przypomnieniem o obowiązku udostepnienia obiektu, . [...].08.2017 r. - organ administracji telefonicznie uzyskał od J. K. informację o adresie pełnomocnika (M. G.), . [...].09.2017 r. sporządzenie protokołu kontroli, . [...].09.2017 r. - sporządzenie notatki służbowej na okoliczność, że dokonano wglądu do akt archiwum państwowego dotyczących budynku przy ul. [...] w T., . [...].09.2017 r. - zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie przebudowy kamienicy i pismo do J. K. i M. G., . [...].09.2017 r. - pismo zarządcy do współwłaścicieli o złożenie zgodnego wniosku o legalizację robót i informacja, że remont i przystosowanie strychu dokonał najemca, . [...].09.2017 r. - skarga M. G. na działania PINB, . [...].09.2017 r. - pismo J. K. do PINB o nękaniu go, . wymiana pism współwłaścicieli z PINB, . [...].10.2017 r. - wniosek M. G. o udostepnienie pism J. K., . [...].10.2017 r. - przesłanie akt do WINB w związku ze skargą M. G. na działanie PINB, . 24.10 2017 r. - pismo WINB do M. G. o braku podstaw do podjęcia interwencji, . [...].11.2017 r. - ponowne pismo J. K. o poczuciu nękania, . [...].12.2017 r. przekazanie skargi J. K. przez PINB do WINB, . [...].01.2017 r. pismo organu do M. G. o wskazanie na jaką okoliczność miałby być przesłuchany wnioskowany świadek, . skargi J. K. na PINB do Prezydenta M. T., . [...].02.2017 r. - pismo WINB do PINB o ustosunkowanie się do zarzutów skargi K., . [...].02.2018 r. protokół oględzin obiektu, . [...].02.2017 r. - wezwanie PINB wystosowane do J K. w związku z brakami pełnomocnictwa dla adw. Marty Z., . [...].02.2017 r. wniosek PINB w T. o przesłuchanie J. K. przez PINB w B. na podstawie art. 52 kpa, . [...].02.2017 r. wezwanie M. G., zarządcy K. J. , B. S. , r.pr. M.. N., H. S. przez PINB w T. na przesłuchanie w dniu [...] marca 2018 r. w sprawie przebudowy kamienicy, . [...].03.2018 r. - WINB kieruje pismo do J. K. o uznaniu skargi na działania PINB za nieuzasadnione opisując przebieg postępowania i wykonane czynności związane z gromadzeniem materiału dowodowego, . [...].03.2018 r. - skarga adw. M. Z. na działania PINB do WINB, . [...].03.2018 r. - pismo WINB do PINB o przesłanie wyjaśnień w sprawie, . [...].03.2018 r. - wyjaśnienia PINB do WINB dotyczące wadliwie udzielonego pełnomocnictwa, . [...].04.2018 - pismo WINB do adw. M Z. o uznaniu skargi na PINB za nieuzasadnioną, . [...].05.2018 r. PINB w B. wzywa na przesłuchanie J. K. i K. C. (na [...].05.2018 r.), . [...].05.2018 r. - pismo PINB w B., informujące, że K. C. nie jest pełnomocnikiem J. K., . [...].06.2018 r. - J. K. upoważnia syna - J. T. K. do reprezentowania w sprawie . [...].07.2018 r. PINB w B. wzywa na przesłuchanie J. K. na dzień [...].08.2018 r., . kolejne zarzuty J. K. wobec PINB, . [...].09.2018 r. informacja PINB, że nie można zakończyć postępowania, ponieważ PINB w B. nie przesłuchało skarżącego, . [...].09.2018 r. - zażalenie J. K. do WINB na czynności PINB, . [...].09.2018 r. - pismo WINB do PINB o złożenie wyjaśnień, . 10.2018 r. wyjaśnienie PINB wskazujące, że pisma skarżącego powtarzają zarzuty, wobec których organ się już wypowiedział, . 10.2018 r. - WINB uwzględnił skargę wskazując, że organ nie zawiadomił skarżącego o niezałatwieniu sprawy w terminie i nie podał nowego terminu, . 13.12 2018 r. zażalenie do WINB na czynności PINB, . [...].12.2018 r. pismo WINB do PINB o ustosunkowanie się do zarzutów, . [...].01.2019 r. - informacja Prezydenta M. T. w sprawie danych osobowych M. G. o zameldowaniu, . [...].01.2019 r. - WINB występuje do J. K. w sprawie zarzutów, . [...].02.2019 r. - wezwanie P. G. na przesłuchanie w dniu [...].02.2019 r., . [...].02.2019 r. - świadek nie stawił się na przesłuchanie, . [...].03.2019 r. - zażalenie J. K. na działanie PINB, . [...].04.2019 r. - informacja Prezydenta M. T., że nie było zgłoszenia, ani pozwolenia na wykonanie robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w T., w 2014 r. było pozwolenie na renowację elewacji, . [...].04.2019 r. - przesłanie akt do WINB w związku z kolejną skargą skarżącego na działanie PINB, . [...].04.2019 r. - informacja PINB w B. wskazująca, że nie udało się przesłuchać J. K. w związku z informacją pełnomocnika, że jego mocodawca ma problemy zdrowotne, . [...].04.2019 r. - pismo WINB w sprawie zarzutów, skierowane do skarżącego, . [...].05.2019 r. - powtórne zażalenie skarżącego na działanie PINB, . [...].05.2019 r. - informacja dla składającego zażalenie wskazująca, że pismo wraz z aktami przekazano do WINB, . [...].06.2019 r. - informacja WINB o zwrocie akt do PINB, . [...].06.2019 r. - pismo PINB do P. o ustalenie miejsca pobytu M. G., . [...].07.2019 r. - pismo Wydziału Prewencji Komisariatu P. w T. informujące, że ustalono, iż M. G. przebywa w [...], . [...].09.2019 r. - skarga na przewlekłość postępowania zgłoszona przez M. G., . [...].09.2019 r. - sporządzenie notatki dotyczącej poszukiwania dokumentów w Wydziale Architektury i Budownictwa UM w T., . [...].09.2019 r. – przekazanie informacji o możliwości zapoznania się za aktami sprawy, . [...].09.2019 r. - przekazanie skargi M. G. do WINB, . [...].10.2019 r. - decyzja o nakazaniu współwłaścicielom rozbiórki na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane. Mając na uwadze powyższe, analizując celowość podejmowanych czynności procesowych przez organ, należy stwierdzić, że w okresie od wszczęcia postępowania do złożenia zażalenia w organie wyższego stopnia, doszło do przewlekłości postępowania, choć w znacznej mierze nie wynikała ona z winy organu. Pojęcie "przewlekłości postępowania administracyjnego" zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., w którym wskazano, że "przewlekłość" występuje wówczas, gdy "postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy". W przypadku jednak obiektywnych przeszkód w terminowym załatwieniu sprawy, organ powinien informować o przeszkodach w dochowaniu terminu, wyznaczając przewidywany termin załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie organ tego zaniechał a przedstawiony wyżej przebieg postępowania (bez konieczności dalszej analizy) potwierdza zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania, gdyż niewątpliwie pewne czynności można było przeprowadzić sprawniej, odpowiednio kondensując podejmowane działania. Nie ulega jednak wątpliwości, że organ napotykał na wiele przeszkód przy rozpoznaniu niniejszej sprawy. Składały się na nie problemy w ustaleniu stanu faktycznego- utrudnienia w dostępie do nieruchomości z powodów leżących po stronie skarżącego, wzajemne oskarżenia współwłaścicieli o bezprawne działania na nieruchomości, kłopoty z ustaleniem podmiotu odpowiedzialnego za wykonane roboty, problem z ustaleniem miejsca pobytu najemcy nieruchomości, konieczność korzystania z pomocy prawnej w związku ze stanem zdrowia skarżącego a jednocześnie brak jego współpracy i ciągłe skargi na działania organu. Dostrzeżona jednak pewna nieefektywność podejmowanych działań pozwala na ustalenie, że PINB Powiatu Grodzkiego w T. naruszył prawo, nie wywiązał się bowiem z ustawowego obowiązku rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki. W orzecznictwie utrwaliło się stanowisko, że w przypadku przewlekłości chodzi o sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ale podejmuje czynności dowodowe lub inne czynności ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (zob. np. wyroki NSA z dnia 16 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2768/17, i z dnia 24 maja 2018r., sygn. akt II OSK 349/18 – wszystkie podawane w tym uzasadnieniu wyroki zostały opublikowane w ogólnie dostępnej bazie CBOSA). Przewlekłość może mieć więc postać statyczną (brak jakichkolwiek czynności ze strony organu), dynamiczną (wykonywanie przez organ czynności niecelowych) jak i mieszaną, zawierającą elementy obu poprzednich postaci (tak NSA w wyroku z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 1809/16). W rozpoznawanej sprawie podejmowano wiele czynności ale w czasie wymiany pism w związku ze składanymi skargami była możliwość podejmowania czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Z uwagi na konieczność orzeczenia na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie, nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, dlatego dokonanie kwalifikacji bezczynności lub przewlekłości pozostawiono uznaniu sądu orzekającego. Uznanie to opiera się zaś na analizie całokształtu okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu pewnych wskazań ustawowych, zasad doświadczenia życiowego i zawodowego. Taka kwalifikacja jest więc zasadna, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Jednak w niniejszej sprawie jakkolwiek przewlekłość zaistniała, to nie miała charakteru rażącego, bowiem liczne pisma kierowane naprzemiennie przez skonfliktowanych współwłaścicieli w toku postępowania, utrudnianie PINB wykonywania czynności określonych ustawą poprzez brak rzeczywistej współpracy, konieczność weryfikowania ustawicznie stawianych organowi zarzutów i skarg i związany z tym wymóg przekazywania akt sprawy organowi wyższej instancji, rozbieżne informacje przekazywane przez strony i świadków w przedmiotowej sprawie, bez winy organu znacznie spowalniały postępowanie a przy tym obowiązki ciążące na organie: zebranie i wszechstronna analiza materiału dowodowego, przesłuchanie świadków, a także zapoznawanie się ze wszystkimi pismami jakie składały strony, miały wpływ na skomplikowanie charakteru sprawy i w konsekwencji przedłużyły termin wydania rozstrzygnięcia. Dlatego też uwzględniając, iż orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest jednak zastrzeżone dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów, a nie zwykłego braku koncentrowania działań, Sąd nie stwierdził rażącego naruszenia prawa. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 151 Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło