II SAB/Bd 99/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego na rzecz J. M. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego. 24 czerwca 2022 r. J. M. (skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy w przedmiocie jego odwołania od decyzji Wójta Gminy Gąsawa z 18 marca r., nr IRG.6730.129.2021 ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie 24 budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z droga dojazdową na działce nr [...] obręb C. gmina Gąsawa. Skarga wpłynęła do organu w dniu 29 czerwca 2022 r. Skrzący wniósł o zobowiązanie organu do podjęcia czynności zmierzających do rozpoznania wniesionego odwołania i wydania w sprawie decyzji, stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie prowadzenia postępowania w sprawie, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ odwoławczy pozostaje w bezczynności z uwagi na nieprawidłowe pozostawienie bez rozpoznania odwołania skarżącego od ww. decyzji (9 maja 2022 r., nr SKO-4212/109/2022) wniesionego na adres poczty elektronicznej Urzędu Gminy Gąsawa, co wynikało z niekwestionowanej praktyki jego kontaktowania się z organem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przywołując stan faktyczny sprawy wskazał, że odwołanie skarżącego wniesione zostało w nieprawidłowej formie za pośrednictwem poczty elektronicznej, co uzasadniało poinformowanie go o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania i co też SKO niezwłocznie uczyniło. Organ wskazał nadto, że przedmiotowe odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem 14-dniowego terminu na jego wniesienie, przy czym wniosek o jego przywrócenie SKO załatwiło w dniu 31 maja 2022 r. postanowieniem nr SKO-4212/152/2022 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie natomiast do art. 149 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W dniu 22 czerwca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę o sygn. akt II OPS 5/19, zgodnie z którą wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. W kolejnej uchwale składu siedmiu sędziów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził także, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (uchwała z dnia 7 marca 2022 r., II OPS 1/21). Nie budzi wątpliwości, że istota skargi na bezczynność organu administracji publicznej polega na niejako przymuszeniu organu – poprzez wydanie stosownego orzeczenia sądowego - do jej merytorycznego załatwienia w terminach wynikających z przepisów prawa. W tej sytuacji zatem po wydaniu rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w danej instancji, tego typu skarga nie może odnieść takiego skutku, który już się ziścił. Istota skargi do sądu administracyjnego na bezczynność nie polega jednocześnie na tym, aby już po zakończeniu postępowania administracyjnego uruchamiać postępowanie sądowe zmierzające do ustalenia kwestii, czy organ pozostawał w bezczynności i jaki charakter miała ta bezczynność, lub też do nałożenia środków represyjnych mimo uprzedniego zakończenia postępowania. Powołane uchwały posiadają tzw. ogólną moc wiążącą, na co jednoznacznie wskazuje treść art. 269 § 1 p.p.s.a. Uchwały wiążą więc także Sąd w rozpoznawanej sprawie. Skład sądu rozpoznającego niniejszą sprawę podziela stanowisko zajęte w ww. uchwale. Skarga na bezczynność SKO w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy Gąsawa, wniesionego w nieprawidłowej formie (za pośrednictwem skrzynki poczty elektronicznej) jednak z uchybieniem terminu do jego wniesienia, została złożona w organie w dniu 29 czerwca 2022 r. (data wpływu do SKO). Tymczasem w dniu 31 maja 2022 r. sprawa w przedmiocie zawnioskowanego przez skarżącego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania została załatwiona ostatecznym postanowieniem nr SKO-4212/152/2022 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W sprawie zaistniała zatem sytuacja, w której skarga do tut. Sądu na bezczynność SKO w przedmiocie rozpoznania odwołania została wniesiona po dacie ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczalności (terminowości) tego odwołania przez organ odwoławczy. Nie można tym samy podzielić stanowiska strony skarżącej, że organ odwoławczy w dacie wniesienia skargi pozostawał w bezczynności wobec jego odwołania. Dodatkowo należy wskazać na okoliczność znaną sądowi z urzędu, że wyrokiem z 18 października 2022 r. sygn. II SA/Bd 740/22 tutejszy sąd oddalił skargę J. M. na ww. postanowienie SKO w Bydgoszczy z 31 maja 2022 r. (wyrok nieprawomocny). W ramach zakończonego tym wyrokiem postepowania podlegała zatem kontroli sądu legalność rozpoznania sprawy przedmiotowego odwołania skarżącego od decyzji Wójta Gminy Gąsawa z dnia 18 marca 2022 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, ocenione z uwzględnieniem uchwał NSA o sygn. II OPS 5/19 i II OPS 1/21, skarga J. M. na bezczynność SKO w Bydgoszczy podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako niedopuszczalna. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego orzeczono z urzędu na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.