II SO/Bd 1/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenie o wymierzenie Wójtowi Gminy grzywny postanawia 1. wymierzyć Wójtowi Gminy grzywnę w wysokości 1000 zł (tysiąc złotych); 2. zasądzić od Wójta Gminy na rzecz Stowarzyszenie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 6 lipca 2018 r. Stowarzyszenie, dalej skarżący, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., złożył w tut. Sądzie wniosek o wymierzenie Wójtowi Gminy grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Powyższa sprawa zarejestrowana została w tutejszym Sądzie pod sygnaturą II SO/Bd 16/18. W uzasadnieniu wniosku podał, że w dniu 21 marca 2018 r. Stowarzyszenie złożyło skargę na bezczynność Wójta Gminy, która nie została przekazana do Sądu. Uznając wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny za zasadny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II SO/Bd 16/18 wymierzył Wójtowi Gminy grzywnę w wysokości 500 zł oraz zasądził od ww. Wójta na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 10 stycznia 2019 r. Stowarzyszenie wystąpiło z ponownym wnioskiem o wymierzenie Wójtowi Gminy grzywny za nieprzekazanie skargi na bezczynność tegoż organu z dnia 20 marca 2018 r. W odpowiedzi na wniosek, w piśmie z dnia 18 lutego 2019r., organ wyjaśnił, że udzielił informacji publicznej na wniosek o udostępnienie informacji z dnia 4 kwietnia 2017 r. w zakresie sposobu i skutków wykonywania przez gminę zadania "opieka nad bezdomnymi zwierzętami i ich wyłapywanie". Sądowi z urzędu wiadomym jest, że skarga Stowarzyszenia na bezczynność Wójta Gminy została przekazana i wpłynęła do Sądu w dniu 20 lutego 2019r. Została zarejestrowana pod sygnaturą II SAB/Bd 5/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie grzywny jest uzasadniony. Stosownie do treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) – dalej p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Z kolei, w myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wobec powyższego wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ trzydziestodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, bez względu na jego przyczyny oraz złożenia stosownego wniosku przez stronę. Należy również podkreślić, że dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. z uchybieniem terminu przez organ nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, czy też umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09 (ONSAiWSA 2010/1/2) podniesiono bowiem, iż skoro z art. 54 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 tej ustawy. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 ustawy obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że organ otrzymał skargę w dniu 26 marca 2018 r. i nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania, który biegł od dnia 27 marca 2018 r. do dnia 9 kwietnia 2018 r. Istotny jest wreszcie fakt, że już raz tutejszy sąd prawomocnym postanowieniem z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II SO/Bd 16/18, doręczonym organowi w dniu 14 grudnia 2018 r., wymierzył Wójtowi Gminy grzywnę z tego tytułu w wysokości 500 zł, która nie przyniosła oczekiwanego przez skarżącego rezultatu. Skarga Stowarzyszenie z dnia 20 marca 2018 r. została przekazana sądowi dopiero w dniu 18 lutego 2019 r. (data na kopercie) przy piśmie z dnia 18 lutego 2019 r. i zarejestrowana w dniu 26 lutego 2019r. pod sygn. akt II SAB/Bd 5/19. W orzecznictwie sądów administracyjnych, które tutejszy sąd w pełni aprobuje podkreśla się, że ponowny wniosek o wymierzenie grzywny organowi w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie może być uznany za niedopuszczalny w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a., tylko dlatego, że grzywna ta została organowi już raz wymierzona, skoro organ nadal nie wywiązuje się z obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie zachodzi w takiej sprawie stan tzw. powagi rzeczy osądzonej. Przedmiotem kolejnego wniosku jest dalsza opieszałość organu, która nie stanowiła przedmiotu pierwotnego rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. Chodzi także o fakt, że brak możliwości skutecznego złożenia w takiej sytuacji kolejnego wniosku uniemożliwiałby skarżącemu realizację prawa do sądu, który ma rozpoznać wniesioną skargę w rozsądnym terminie, podczas gdy organ nadal nie przekazuje jej sądowi. Takie działanie utrudniałoby również pracę i działanie sądu, który zostałby pozbawiony instrumentów do realizacji prawa do sądu i rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie. Ponadto treść art. 171 p.p.s.a. wskazuje, że res iudicata to moc prawna prawomocnego orzeczenia co do istoty sprawy, a więc orzeczenia materialnego. Sprawy z wniosku o wymierzenie grzywny nie mają charakteru rozstrzygnięć merytorycznych, a jedynie dotyczą wymierzenia grzywny za nierespektowanie obowiązku i terminu do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy. Tym samym tylko przyjęcie dopuszczalności ponownego złożenia wniosku o wymierzenie grzywny czyni realnym prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie dla strony, jak i prawo do sądu. W przeciwnym razie ani skarżący ani sąd nie miałby realnych instrumentów zmuszających do przekazywania skarg kierowanych do sądu. Jeśli zatem pierwsza grzywna nie przynosi skutku, to dalsza zwłoka organu, stanowiąca nowy element faktyczny winna umożliwiać skarżącemu domaganie się ponownie wymierzenia organowi kary, tym razem bardziej dotkliwej finansowo (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt I OZ 418/12 – dostępny na stronie internetowej pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zauważa się także, że wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie ma jedynie na celu dyscyplinowania organu, ale stanowić ma również sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Sąd może uwzględnić wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny, mimo że spełnienie przez organ obowiązku nastąpiło zanim jeszcze skarżący wniósł o wymierzenie kary grzywny i bez względu na okoliczność, że uchybienie terminu spełnienia obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynosiło zaledwie kilka dni (por. postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 17 marca 2009 r. sygn. akt II SO/Ol 33/08 - LEX nr 489774).