II SO/Bd 26/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. D. o wymierzenie Prezesowi Sądu grzywny postanawia 1. wymierzyć Prezesowi Sądu grzywnę w wysokości 100 zł (sto złotych); 2. zasądzić od Prezesa Sądu na rzecz W. D. 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W. D. ("wnioskodawca") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosek o wymierzenie grzywny Prezesowi Sądu za nieprzekazanie sądowi, w ustawowym terminie, skargi z dnia 8 października 2021 r. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Opowiadając na powyższy wniosek, pismem z dnia 8 grudnia 2021r., Prezes Sądu wskazał, że skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej wpłynęła to tutejszego Sądu w dniu 8 października 2021 r., która została przekazana do sądu administracyjnego wraz z odpowiedzią na skargę w dniu 25 października 2021 r. W ocenie Prezesa Sądu ewentualne nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę nie było celowe. Wobec powyższego, Prezes Sądu wniósł o uznanie wniosku za bezzasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2 omawianego przepisu). Jak wynika z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy (tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów). Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Ponadto w myśl art. 54 § 1a p.p.s.a. skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a p.p.s.a. stosuje się odpowiednio. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 omawianej ustawy, jednakże wyłączną materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Co więcej, zwrot "sąd może orzec o wymierzeniu grzywny", użyty w art. 55 § 1 p.p.s.a., wskazuje, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i możliwość ta pozostawiona jest uznaniu sądu. Rozstrzygnięcie wniosku strony o zastosowanie sankcji przewidzianej w komentowanym przepisie powinno być poprzedzone dokładnym zbadaniem okoliczności sprawy, a zwłaszcza ustaleniem przyczyn uchybienia terminowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a. (por. W. Sawczyn, Środki dyscyplinowania administracji publicznej w prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2010, s. 204). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSA/WSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 powołanej ustawy pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Dodatkowo przyjmuje się, że niezbędnym warunkiem wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 p.p.s.a. jest złożenie skargi do organu, ponieważ to działanie powoduje, że aktualizuje się obowiązek organu do przekazania akt sądowi z odpowiedzią na skargę. Wyłączną, materialnoprawną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie. Zatem to jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość (por. postanowienia NSA: z 25 września 2020 r. sygn. akt I GZ 238/20, LEX nr 3062704; z 29 października 2019 r. sygn. akt I OZ 1024/19, LEX nr 2739379). Sąd wymierzając organowi grzywnę bierze pod uwagę wszelkie okoliczności danej sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu oraz czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe regulacje Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Skarga wnioskodawcy z 8 października 2021 r., złożona w formie dokumentu elektronicznego do elektronicznej skrzynki podawczej Sądu, została prawidłowo przekazana do Sądu dopiero 17 stycznia 2022 r., a zatem po trzech miesiącach od jej otrzymania. Bezsporna w niniejszej sprawie pozostaje okoliczność wniesienia przez wnioskodawcę w dniu 8 października 2021 r., drogą elektroniczną, pisma przewodniego zatytułowanego "skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania udostępnienia informacji publicznej". Prezes Sądu w dniu 25 października 2021 r. przekazał do Sądu powyższą skargę z dnia 8 października 2021 r. w formie papierowej. W związku z powyższym Sąd pismem z dnia 2 grudnia 2021 r., w sprawie o sygn. akt II SAB/Bd 128/21, wezwał organ do nadesłania skargi w takiej formie, w jakiej została wniesiona do organu (za pośrednictwem platformy ePUAP). W odpowiedzi organ pismem z dnia 8 grudnia 2021 r. ponownie przekazał skargę w formie papierowej. Sąd pismem z 16 grudnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Bd 128/21 wezwał ponownie Prezesa Sądu do przesłania do elektronicznej skrzynki podawczej WSA w Bydgoszczy skargi W. D. (w wersji elektronicznej) na bezczynność Prezesa Sądu i przewlekle prowadzenie postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji wraz z załącznikami, przesłanej do strony przeciwnej pocztą elektroniczną (ePUAP) w dniu 8 października 2021 r. Jednocześnie poinformowano, że organ powinien przesłać skargę w pierwotnej formie elektronicznej, w taki sposób aby Sąd miał możliwość weryfikacji podpisów. Wymogu przekazania pisma złożonego elektronicznie nie spełnia wydrukowanie tego pisma przez organ i przekazanie w takiej formie do Sądu. Wskazano, że powyższa forma uniemożliwia weryfikację złożonego pod pismem przez skarżącego podpisu. Ostatecznie w dniu 17 stycznia 2022 r. organ przekazał do Sądu wersję elektroniczną pisma przewodniego z dnia 8 października 2021 r. wraz z oryginalnym załącznikiem. Tym samym organ wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednak uczynił to dopiero po ponad trzech miesiącach od dnia wniesienia skargi. Mając na uwadze przedstawione okoliczności wynikające z akt sprawy o sygn. akt II SAB/Bd 128/21, stwierdzić należy, że organ powinien był przekazać skargę wraz z odpowiedzią na skargę najpóźniej w dniu 22 października 2021 r. Przy czym, przekazanie tych dokumentów powinno nastąpić za pośrednictwem platformy ePUAP. Tymczasem, organ przesłał w prawidłowej formie skargę dopiero w dniu 17 stycznia 2022 r. – po wielokrotnym wezwaniu – co oznacza, że uczynił to po terminie określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że żądanie wnioskodawcy jest uzasadnione i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 100 złotych. Określając wysokość grzywny Sąd miał na uwadze treść wniosku i charakter sprawy będącej przedmiotem skargi (bezczynność organu), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i brak obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w punkcie pierwszym sentencji. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. uwzględniając poniesiony przez skarżącego koszt wpisu (100 zł).