II SO/Bd 3/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2018 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi. Stanowiącą przedmiot wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2018r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy doręczono skarżącemu w dniu 30 października 2018r. W dniu 6 listopada 2018 r. J. K. – dalej skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2018 r. sygn. akt II SO/Bd 29/18 referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych oraz oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Powyższe postanowienie skarżący otrzymał w dniu 18 lutego 2019 r. Pismem z dnia 21 lutego 2019 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wyjaśniając, że w terminie do wniesienia skargi wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wyjaśnił, że został tylko zwolniony od kosztów sądowych i dlatego wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Podkreślił, że jest osobą w podeszłym wieku ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Oceniając powyższy wniosek należy uznać, iż zasługuje on na uwzględnienie. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.) – w skrócie: "P.p.s.a." – skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Przepis ten jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości, co do początku biegu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, czy też możliwości jego przesunięcia z uwagi na toczące się w sprawie postępowanie o przyznanie prawa pomocy obejmujące ustanowienie pełnomocnika. Jeżeli zatem skarżącej został doręczony odpis decyzji, bądź innego rozstrzygnięcia w sprawie, to od tego momentu, zgodnie z treścią wskazanego wyżej przepisu, liczony jest bieg terminu do złożenia skargi niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z powyższego wynika, że wniosek złożony do sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi, co oznacza, że w niniejszej sprawie skarga została złożona po upływie ustawowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 P.p.s.a. Skoro bowiem zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 30 października 2018r., to ostatnim dniem do wniesienia skargi był dzień 29 listopada 2018r. Stosownie do art. 85 P.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże w myśl art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków skargi musi jednak spełniać warunki formalne określone w art. 87 § 1 - § 4 P.p.s.a., a zatem po pierwsze pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Po drugie we wniosku tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Po trzecie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Po czwarte równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie przyczyną, która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia skargi była okoliczność zainicjowania przez skarżącego postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, a w konsekwencji oczekiwanie na rozpoznanie tego wniosku. Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, zostało zakończone wydaniem przez referendarza sądowego postanowienia z dnia 6 grudnia 2018., sygn. akt II SO/Bd 29/18. Skarżący przedmiotowe postanowienie otrzymał w dniu 18 lutego 2019 r., natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został wniesiony w dniu 21 lutego 2019r., zaś skarga w dniu 19 marca 2019 r. Wobec powyższego należy stwierdzić, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w ustawowym terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu (od daty doręczenia rozstrzygnięcia odmawiającego ustanowienia pełnomocnika z urzędu). Jednocześnie skarga została złożona w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu postanowienia referendarza sądowego o odmowie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. To oznacza, że skarżący dopełnił wszystkich formalności wymaganych dla wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, o których mowa w art. 87 P.p.s.a. Następnie podkreślić wypada, że przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej uzależnione jest od kryterium braku winy, zatem strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2010r., sygn. akt II GZ 223/10 – orzeczenie dostępne jw.). Jak już zostało wcześniej wskazane, chociaż wystąpienie do sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi, to jednak powyższy fakt może stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W ocenie sądu skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi po pierwsze dlatego, że zaledwie po upływie 7 dni od daty doręczenia zaskarżonej decyzji (tj. w dniu 30 października 2018r.) zwrócił się do sądu o przyznanie pełnomocnika z urzędu (sygn. akt II SO/Bd 29/18). Po drugie we wniosku tym jednoznacznie wskazał, że samodzielne i prawidłowe napisanie skargi jest dla niej bardzo trudne z uwagi na podeszły wiek [...] i stan zdrowia. Skarżący podkreślił, że bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika trudno jej będzie sporządzić skargę, gdyż sprawa ma charakter zawiły i skomplikowany. Tym samym uchybienie terminu do wniesienia skargi spowodowane było oczekiwaniem przez skarżącego na przyznanie mu pełnomocnika z urzędu, a więc okres ten można uznać za usprawiedliwiony okolicznościami, za które skarżący nie ponosi winy. Z kolei po rozpoznaniu wniosku o przyrannie prawa pomocy podjął czynności bez zbędnej zwłoki. Mając na względzie z jednej strony okoliczności faktyczne sprawy, z drugiej zaś treść art. 86 § 1 P.p.s.a., należało zdaniem sądu przyjąć, że skarżący wykazał, że uchybił terminowi do wniesienia skargi bez swojej winy. W związku z powyższym sąd, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.