II SO/Bd 7/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-07-08
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazuje miesięczne dochody netto w wysokości 2.900,00 zł i ponosi stałe wydatki związane z leczeniem, utrzymaniem mieszkania i spłatą pożyczki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pomimo trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej, miesięczny dochód netto w wysokości 2.900,00 zł pozwala na pokrycie jednorazowego kosztu wpisu sądowego (100 zł) oraz nie stanowi podstawy do ustanowienia adwokata z urzędu, gdyż nie wykazano niemożności poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. Prawo pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być przyznawane tylko w sytuacjach, gdy zdobycie środków na udział w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.Stan faktyczny
B. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Wnioskodawczyni zamieszkuje z mężem, utrzymują się ze wspólnych emerytur w łącznej wysokości 2.900,00 zł netto miesięcznie. Ponosi miesięczne wydatki na leki (400 zł), utrzymanie mieszkania (555 zł) i spłatę pożyczki (120 zł). Wniosek został oddalony przez referendarza sądowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek B. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanowił: oddalić wniosek
W dniu 24 maja 2010r. (uzupełniony dnia 17 czerwca 2010r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) B. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy wnioskodawczyni uzasadniła trudną sytuacją finansową i zdrowotną. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z mężem. Posiada mieszkanie o powierzchni 53 m2. Wraz z mężem utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 2.900,00 zł netto miesięcznie. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Podała, że miesięcznie ponosi wydatki związane z zakupem lekarstw w wysokości 400,00 zł, koszty związane z utrzymaniem mieszkania w wysokości 555 zł oraz spłatą pożyczki w wysokości 120 zł.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W świetle przedstawionej przez zainteresowaną sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazała ona zasadności swojego wniosku. Skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki. Podała jedynie, że stałe koszty miesięczne jakie ponosi to: wydatki związane z zakupem lekarstw w wysokości 400,00 zł, utrzymaniem mieszkania w wysokości 555 zł oraz spłatą pożyczki w wysokości 120 zł. Wpis sądowy w przedmiotowej sprawie wynosi zaś zaledwie 100 zł i jest uiszczany jednorazowo. Skarżącą stać na taki jednorazowy wydatek. Ponadto żąda również ustanowienia adwokata. Podkreślenia wymaga, że decydując o przyznaniu prawa pomocy referendarz sądowy kieruje się tylko sytuacją majątkową skarżącego nie zaś skomplikowaniem sprawy.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Strona zaś posiada środki pieniężne w wysokości 2.900,00 zł netto miesięcznie.
Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło