SA/Bd 2308/03

WyrokWSA w Bydgoszczy2004-01-15

Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Grażyna Malinowska-Wasik, Ireneusz Fornalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która uzyskała uprawnienia kombatanckie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej, może zostać pozbawiona tych uprawnień, jeśli pełniła służbę w jednostkach wojskowych, które nie brały udziału w walkach zbrojnych z podziemiem, a następnie pracowała w Zarządzie Informacji Wojskowej?
Ratio decidendi
Osoba, która uzyskała uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej, podlega pozbawieniu tych uprawnień. Dodatkowo, służba w byłych jednostkach Informacji KBW i WOP stanowi samodzielną podstawę do pozbawienia uprawnień kombatanckich na mocy art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach.
Stan faktyczny
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił J.W. uprawnień kombatanckich przyznanych z tytułu "walki o utrwalenie władzy ludowej". Organ ustalił, że skarżący pełnił służbę w Wojsku Polskim w okresie zaliczonym do działalności kombatanckiej, ale jego jednostka nie brała udziału w walkach zbrojnych z podziemiem, a sam skarżący pracował w Zarządzie Informacji Wojskowej. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez organ II instancji, J.W. złożył skargę do sądu, kwestionując zasadność pozbawienia go uprawnień.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Ireneusz Fornalik Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] nr [...] orzekł o pozbawieniu uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBoWiD w B. J.W. zam. w W. z tytułu -walki o utrwalenie władzy ludowej-. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że J. W. w okresie zaliczonym przez ZBoWiD jako działalność kombatancka pełnił służbę w Wojsku Polskim. Podczas tej służby nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 6 cytowanej ustawy. W związku z tym Kierownik Urzędu stwierdził, że J.W. uzyskał na mocy dotychczasowych przepisów uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w -charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej-. Osoby takie, w myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy pozbawia się uprawnień kombatanckich. J. W. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] nr [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 i 127 § 3 Kpa, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu wskazał, że z wykazu oddziałów KBW walczących ze zbrojnym podziemiem w latach 1945-1954 sporządzonym przez Centralne Archiwum Wojskowe, jednostka w której służył J. W. w latach 1948-1950 nie brała udziału w walkach z UPA. Natomiast działalność w ruchu oporu nie została przez stronę udokumentowana. Na podstawie akt sprawy i własnoręcznie napisanego życiorysu wynika, że J. W. jako podoficer zawodowy był zatrudniony do 1953 r. w Zarządzie Informacji Wojskowej. Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a cyt. ustawy osobom takim uprawnienia kombatanckie nie przysługują z żadnych tytułów. J. W. złożył skargę na powyższą decyzję. W uzasadnieniu wskazał m.in., że wprawdzie pełnił służbę wojskową w Jednostce Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, ale była to służba obowiązkowa, odbywana w okresie od 21 czerwca 1948 r. do dnia 28 sierpnia 1950 r. W tym okresie brał bezpośrednio udział w walkach sił zbrojnych Wojska Polskiego w obronie ludności cywilnej w regionach zagrożonych przez różne organizacje lub grupy band zbrojnych. Od 1 września 1950 r. do 31 marca 1953 r. pełnił służbę zawodową w byłych jednostkach Informacji KBW i WOP na stanowisku -podoficer ewidencji-. Praca polegała na rejestracji akt agenturalnych i operacyjno-bazowych. Była to praca całkowicie administracyjna. J. W. opisuje dalszy przebieg służby, wskazując na walki z bandami UPA. W czasie okupacji, jako nieletni, pracował ciężko u gospodarzy niemieckich. W okresie od stycznia 1942 r. do 22 lutego 1945 r. pracował przymusowo jako robotnik leśny. Skarżący za zasadne uważa przyznanie mu uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1 ust. 2, w art. 25 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.). Decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych uważa za wysoce krzywdzącą. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że skarżący był zatrudniony do 1953 r. w Zarządzie Informacji Wojskowej, co wypełnia dyspozycję art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy -kombatanckiej-. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny, stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analizując sprawę pod tym kątem należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Z zaświadczenia nr [...] z dnia [...] wydanego przez Związek Bojowników o Wolność i Demokrację Zarząd Wojewódzki w B. wynika, że uprawnienia kombatanckie skarżący uzyskał z tytułu -walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej /KBW/-- Łącznie 1 rok i 2 m-ce. Z własnoręcznie napisanego życiorysu wynika, że po ukończeniu od maja do grudnia 1950 r. kursu w zakresie szkoły ogólnej został mianowany do stopnia sierżanta i starszego sierżanta i pracował jako podoficer zawodowy w Zarządzie Informacji KBW i WOP w W. Przepis art. 25 ust. 2 pkt 2 przewiduje, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze -uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej-. Nie narusza zatem prawa zakwalifikowanie ustalonego stanu faktycznego do tego przepisu. Skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. Osoby te pozbawia się uprawnień kombatanckich. Okoliczności podane w skardze w niczym tego faktu nie zmieniają. Skarżący także w skardze przyznaje, że pracował w byłych jednostkach Informacji KBW i WOP. Ta ostatnia okoliczność stanowi samodzielną podstawę pozbawienia uprawnień kombatanckich przewidzianą w art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. c. Z tych względów należy uznać, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, co uzasadnia, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalenie skargi. G. Malinowska-Wasik W. Czerwiński I. Fornalik

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło