SA/Bd 2396/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-01-21
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Grażyna Malinowska-Wasik, Mirella Łent
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego może być skuteczna w przypadku, gdy wyrok sądu jedynie oddalił skargę na decyzję administracyjną nakazującą rozbiórkę, a nie zobowiązywał organu do podjęcia konkretnych działań lub wydania rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Skarga o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, przewidziana w art. 154 PPSA, może być skuteczna jedynie w ściśle określonych przypadkach: gdy sąd uwzględnił skargę na bezczynność organu lub gdy organ nie wykonał wyroku uchylającego lub stwierdzającego nieważność aktu po uprzednim wezwaniu do wykonania. W sytuacji, gdy wyrok sądu jedynie oddalił skargę na decyzję administracyjną nakazującą rozbiórkę, nie można mówić o niewykonaniu wyroku sądu w rozumieniu art. 154 PPSA, a jedynie o potencjalnym niewykonaniu decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Skarżący W. R. wniósł o ukaranie grzywną Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego nakazującego rozbiórkę zbiornika na nieczystości ciekłe. Skarżący twierdził, że mimo wszczęcia postępowania egzekucyjnego, zbiornik nie został zlikwidowany, a postępowanie było bezpodstawnie zawieszane lub uchylane były rozstrzygnięcia zmierzające do legalizacji stanu. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał na liczne środki prawne stosowane przez strony, które wstrzymywały postępowanie egzekucyjne, a także na uszczelnienie zbiornika i zapewnienie jego przyszłej kanalizacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Asesor WSA Mirella Łent Protokolant Hanna Szpunar-Radkowska po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2004 r. na rozprawie przy udziale ---- sprawy ze skargi W. R. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w G. z dnia [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
W skardze z dnia [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy W. R., powołując się na art. 31 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) wniósł o ukaranie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. grzywną w związku z niewykonaniem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia [...] orzekającego o prawidłowości decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] nr [...] nakazującej S. B. rozbiórkę wybudowanego z naruszeniem prawa zbiornika na nieczystości ciekłe na działce nr [...] w miejscowości K. gmina B.
Wyżej wymienionym wyrokiem Sąd oddalił skargę S. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy wskazaną decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] nakazującą rozbiórkę wymienionego obiektu z uwagi na niewykonanie nałożonego na mocy art. 51 ust. 1 prawa budowlanego obowiązku mającego na celu zmniejszenie uciążliwości oddziaływania zbiornika na należącą do W. R. sąsiednią nieruchomość.
Z uzasadnienia skargi wynika, że wprawdzie postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wszczął postępowanie egzekucyjne w celu wykonania decyzji o rozbiórce zbiornika, lecz do chwili obecnej zbiornik nie został zlikwidowany, bowiem postępowanie to było bezpodstawnie zawieszone i wydane były przez organy nadzoru budowlanego I i II instancji, uchylone następnie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięcia zmierzające do legalizacji istniejącego stanu, a w końcu pismem z dnia [...] Wójt Gminy B. powiadomił skarżącego, że zbiornik został uszczelniony, zabezpieczony przed przeciekami i wobec tego postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe.
Nadto skarżący podniósł, iż kilkakrotnie wzywał organy do wyegzekwowania wykonania przez S. B. decyzji o rozbiórce, lecz wezwania te okazały się bezskuteczne.
Faktycznie, jak wynika z załączonych do skargi kserokopii dokumentów, W. R. zwracał się w tej sprawie do Wydziału Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. oraz Urzędu Gminy w B., zaś w aktach administracyjnych znajduje się jego pismo w tym przedmiocie zawierające jednocześnie zarzut bezczynności, skierowane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie i przedstawił przebieg prowadzonego w sprawie rozbiórki zbiornika postępowania egzekucyjnego. Z odpowiedzi wynika, że w toku wymienionego postępowania obydwie strony tj. S. B. i W. R. korzystały ze służących im środków prawnych, w związku z czym czynności egzekucyjne były wstrzymywane, zawieszano postępowanie egzekucyjne, akta sprawy kilkakrotnie przekazywano wraz ze środkami odwoławczymi Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego i Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, a w 2002 r. przez okres kilku miesięcy akta te znajdowały się w Naczelnym Sądzie Administracyjnym – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku w związku z wniesioną do tego sądu przez W. R. skargą na postanowienie zawieszające postępowanie egzekucyjne i praktycznie dopiero od kwietnia 2003 r. po zwrocie akt przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowanie to mogło być kontynuowane. Jednakże w związku z nadesłaniem przez Urząd Gminy w B. dokumentów wskazujących na należyte zabezpieczenie zbiornika, fakt, iż korzysta z niego Zakład Produkcyjny [...] zatrudniający [...] pracowników, w tym osoby niepełnosprawne oraz zapewnienie Urzędu Gminy w B., że teren zostanie w ciągu jednego roku skanalizowany, aktualnie ze względu na dobro społeczne nie prowadzi się czynności egzekucyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z uwagi na niezakończenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie do dnia 31 grudnia 2003 r., stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) skarga podlegała rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.
Skarga jest bezzasadna.
W wymienionej ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. skargę na niewykonanie wyroku przewiduje artykuł 154, będący odpowiednikiem przepisu art. 31 nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W myśl art. 154 cytowanej ustawy skarga z żądaniem ukarania organu grzywną za niezastosowanie się do wyroku sądu administracyjnego może dotyczyć tylko:
• wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność,
• bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu względnie czynności, po uprzednim pisemnym wezwaniu organu do wykonania takiego wyroku lub załatwienia sprawy.
Oznacza to, iż tego rodzaju skarga może być skuteczna wyłącznie w przypadkach gdy:
• strona skierowała do sądu administracyjnego skargę na bezczynność po wykorzystaniu drogi zażalenia, o której mowa w art. 37 kpa i zapadł na podstawie art. 149 w związku z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyrok zobowiązujący organ do wydania w określonym terminie rozstrzygnięcia lub dokonania czynności,
• mimo wydania przez sąd administracyjny wyroku uchylającego lub stwierdzającego nieważność rozstrzygnięcia organ nie przeprowadził w terminach określonych w art. 35 kpa postępowania zakończonego wydaniem nowego rozstrzygnięcia i nie uwzględnił wezwania strony o wykonanie wyroku.
Skarga W. R. z dnia [...] dotyczy niewykonania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku oddalającego skargę S. B. Wyrok ten nie spełnia zatem żadnego z wyżej wymienionych określonych w art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) kryteriów.
W związku z treścią wskazanego wyroku może być mowa jedynie o niewykonaniu przez organ nadzoru budowlanego decyzji administracyjnej z dnia [...] w przedmiocie rozbiórki zbiornika, utrzymanej w mocy przez sąd, a nie o niewykonaniu wyroku sądu. Są to dwie różne kwestie.
Niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku miałoby – jak wyżej zaznaczono – miejsce, gdyby wyrok ten obligował organ nadzoru budowlanego do ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu, a organ by takiego postępowania nie podjął lub nie kontynuował.
Podnieść należy, iż – pomijając nawet niespełnienie przez wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia [...] wymaganych przepisem art. 154 kryteriów – przed wymierzeniem na podstawie tegoż przepisu grzywny należałoby dodatkowo ocenić zawinienie organu w niewykonaniu wyroku.
W niniejszym przypadku niewykonanie decyzji (a nie wyroku) od chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego co najmniej do kwietnia 2003 r. spowodowane było korzystaniem przez strony tego postępowania z przysługujących im środków prawnych, a więc trudno mówić tu o zawinieniu organu. Zarzucaną bezczynność trzeba by także oceniać w nawiązaniu do argumentów, które zadecydowały o wstrzymaniu dalszych czynności egzekucyjnych.
Z powyższych względów, nie negując interesu skarżącego w dążeniu do doprowadzenia, poprzez wymierzenie organowi grzywny, do wykonania przez tenże organ decyzji o rozbiórce usytuowanego w pobliżu granicy jego nieruchomości zbiornika na nieczystości, Sąd uznając, iż nie zachodzą w tym zakresie określone w art. 154 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przesłanki, skargę oddalił.
Nie pozbawia to jednak skarżącego możliwości korzystania z przysługujących mu jako stronie postępowania egzekucyjnego uprawnień do podejmowania w tym postępowaniu dalszych czynności w celu doprowadzenia do rozbiórki wyżej wymienionego obiektu, w tym również do wniesienia do sądu administracyjnego skargi, o której mowa w art. 3 § 1 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270), po wykorzystaniu trybu postępowania przewidzianego w art. 52 § 1 i 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło