SA/Bd 2561/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Asesor sądowy Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Magdalena Buczek po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi B. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę SA/Bd 2561/03 UZASADNIENIE Po rozpatrzeniu wniosku B. S. z dnia 17 lutego 2003 r. decyzją nr [...] z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w T. odmówił stwierdzenia nieważności swojej decyzji nr [...] z dnia [...] dotyczącej uznania za nieprawidłowe zgłoszenia celnego wnioskodawczyni z dnia 19 lutego 2001 r., którego przedmiotem był samochód osobowy sprowadzony z Królestwa Belgii. W uzasadnieniu Dyrektor zwrócił uwagę, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy. Podkreślił, że szereg zarzutów zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności było już zgłaszanych w toku postępowania instancyjnego. Ustosunkowując się do nowych zarzutów nie uznał za zasadny zarzutu, że w toku postępowania instancyjnego organy celne pominęły okoliczność, iż objęcie towaru wspólną procedurą tranzytu w ramach wspólnej procedury tranzytowej jest możliwe jedynie wówczas, gdy istnieje dokument potwierdzający pochodzenie towaru, w przedmiotowej sprawie – pochodzenie unijne. Wspólna procedury tranzytowa jest bowiem regulowana w konwencji o Wspólnej Procedurze Tranzytowej, która nie wymaga takiego dokumentu w przypadku kiedy towar jest przemieszczany pomiędzy krajami – stronami konwencji, którymi są także Polska i Belgia. Objęcie towaru wspólną procedurą tranzytową nie powoduje samoistnie zastosowania obniżonej stawki celnej, gdyż inny akt prawny – Układ Europejski w Protokole 4 wprowadza w tej kwestii wymóg potwierdzenia pochodzenia unijnego towaru. Dyrektor uznał także za chybiony argument rażącego naruszenia zasad prowadzenia postępowania dowodowego. Wskazał, że organ ma pełną swobodę w kształtowaniu zakresu tego postępowania wyjaśniającego, a z treści art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej nie da się wyprowadzić twierdzenia, iż organy administracji zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ta ostatnia mimo wezwania – środków takich nie przedstawia. W postępowaniu poprzedzającym badaną decyzję strona nie poparła swoich twierdzeń żadnymi dowodami. Organ celny nie dopatrzył się także, aby w postępowaniu poprzedzającym decyzję, o której nieważność wnioskowała strona doszło do naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów. Materiał dowodowy był gromadzony w sposób rzetelny, został w całości rozważony przez organy celne przy wydawaniu decyzji, przy czym ustosunkowano się do wszystkich zgłoszonych przez stronę skarżącą twierdzeń i złożonych przez nią wniosków dowodowych. Fakt, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego dokonano odmiennych ustaleń od tych które prezentuje pełnomocnik strony wg Dyrektora nie świadczy o dowolnej ocenie dowodów. Wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie zgodziła się z Dyrektorem, iż postępowanie dowodowe poprzedzające wydanie decyzji z dnia [...] zostało przeprowadzone właściwie i że ciężar dowodu w tym postępowaniu ciążył na stronie. Według strony stosownie do art. 6 Kodeksu cywilnego z faktu ujawnienia drugiej faktury skutki prawne wywodzi organ, a nie strona, wobec tego to właśnie na organie ciążył obowiązek dowodzenia. Ponadto powołując się na art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej strona stwierdziła, że w postępowaniu administracyjnym obowiązek dowodzenia ciąży w całości na organie podatkowym i nie może być przerzucony na stronę. Strona podniosła też zarzut rażącego naruszenia art. 23 § 7 Kodeksu celnego, gdyż wbrew temu przepisowi, który wymaga, aby kwestionowanie wiarygodności i dokładności informacji lub dokumentów służących do ustalania wartości celnej dokonywało się wyłącznie z przyczyn "uzasadnionych", organy jako przyczynę uzasadnioną uznały dowód w całości kwestionowany przez stronę, przy braku zupełności materiału dowodowego. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] podtrzymując zawartą w niej argumentację. Wypowiadając się co do zarzutu naruszenia art. 23 § 7 Kodeksu celnego zauważył, że w kwestionowanym postępowaniu przepis ten nie był w ogóle stosowany, gdyż rozstrzygnięcia organów celnych opierały się na ustaleniu ceny transakcyjnej sprowadzonego pojazdu, a przepis art. 23 § 7 reguluje sposób postępowania w przypadku, kiedy wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego strona skarżąca powtórzyła zarzuty podnoszone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i ich argumentację. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi nie można uwzględnić, gdyż skarżona decyzja nie narusza prawa. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi była decyzja wydana w wyniku postępowania o stwierdzenie nieważności. Postępowanie to unormowane w Rozdziale 18 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (art. 247 i nast.) jest postępowaniem nadzwyczajnym, które nie ma na celu ponownego rozpatrzenia sprawy, ale wyjaśnienie kwalifikowanej niezgodności badanej decyzji z prawem, tj. czy wyjaśnienie, czy nie zachodzi jedna z przesłanek wskazanych w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Katalog przesłanek zawartych w tym przepisie wyznacza także granice badania przez Sąd legalności decyzji wydanych w tym nadzwyczajnym postępowaniu. Z treści skargi złożonej przez B. S. wynika, że podstawa jej żądania opiera się na przesłance określonej w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, tj. stwierdzeniu, iż badana w toku postępowania nadzwyczajnego decyzja ostateczna została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu Dyrektor Izby Celnej słusznie stwierdził, iż badana przez niego decyzja nr [...] z dnia [...] nie jest obarczona taką wadą. W szczególności Sąd nie można dopatrzył się rażącego naruszenia art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej. Przepisy te bowiem, nakładając na organy podatkowe obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie zwalniają strony z obowiązku współudziału w realizacji tego obowiązku. W postępowaniu instancyjnym będącym przedmiotem badania Dyrektora Izby Celnej w niniejszej sprawie organy celne skutek prawny w postaci ustalenia innej ceny transakcyjnej niż wskazana przez B. S. w złożonej razem ze zgłoszeniem celnym fakturze wywiodły z faktu istnienia u sprzedawcy belgijskiego faktury opiewającej na wyższą kwotę. Wskazywanie przez tę fakturę prawdziwej ceny sprzedaży oraz jednocześnie fakt sfałszowania faktury przedstawionej przez stronę i poświadczanie przez nią niższej niż zapłacona ceny sprzedaży zostały potwierdzone w wyniku czynności podejmowanych na wniosek polskich władz przez belgijskie organy celne. Ponieważ to strona, wbrew ustaleniom organów administracji, twierdziła, że to właśnie faktura sprzedawcy belgijskiego jest fałszywa, wywodząc z tego twierdzenia skutek w postaci konieczności oparcia się na fakturze przez nią przedstawionej – to na niej ciążył obowiązek wskazania stosownych dowodów na to twierdzenie. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia przepisu art. 23 § 7 Kodeksu celnego. Stosownie do przepisu art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31. Natomiast według § 7 tegoż artykułu wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną, o której mowa w § 1, w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego. Z przepisów tych wynika reguła uznawania za wartość celną wartości ustalona przez strony transakcji. Nie wynika z niej natomiast reguła, że cenę transakcyjną można ustalić wyłącznie na podstawie dokumentu faktycznie przedstawionego przez stronę przy zgłoszeniu celnym. Stosownie do art. 83 Kodeksu celnego możliwe jest bowiem dokonanie kontroli dokumentów dotyczących transakcji, w tym także będących u sprzedającego i ustalenie na tej podstawie jakie dokumenty odzwierciedlające tą transakcję powinny być (a nie zostały) przedstawione przez stronę. Dopiero zakwestionowanie także dokumentów, które powinny być dołączone do zgłoszenia celnego powodowałoby konieczność ustalenie wartości celnej w inny sposób niż przez odwołanie się do wartości transakcyjnej. W badanej przez Dyrektora Izby Celnej sprawie organy celne ustaliły cenę transakcyjną i nie kwestionowały dokumentu sprzedaży, którego oryginał strona powinna dołączyć do zgłoszenia celnego. Nie było więc potrzeby stosowania art. 23 § 7 Kodeksu celnego, a tym samym bezzasadny jest zarzut jego naruszenia. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) Sąd orzekł jak w wyroku. H. Adamczewska-Wasilewicz I. Najda-Ossowska G. Saniewski