SA/Bd 2834/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-04-01
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Grażyna Malinowska-Wasik, Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu likwidacji punktu sprzedaży, przedsiębiorcy przysługuje zwrot proporcjonalnej części opłaty za zezwolenie za okres po likwidacji?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej czynności administracji publicznej. Prezydent Miasta B. rozstrzygnął sprawę dotyczącą odmowy dokonania zwrotu części opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zgodnie z prawem. Opłata za zezwolenie ma charakter daniny publicznej, a likwidacja punktu sprzedaży, stanowiąca przyczynę wygaśnięcia zezwolenia, nie powoduje proporcjonalnego obniżenia opłat ani obowiązku zwrotu za okres po likwidacji.Stan faktyczny
M. G. wnioskował o zwrot proporcjonalnej części opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w związku z dokonanym zwrotem zezwoleń z powodu sprzedaży przedsiębiorstwa. Urząd Miasta B. odmówił zwrotu opłaty, podtrzymując swoje stanowisko w kolejnych pismach. Skarżący wniósł skargę do sądu, domagając się uchylenia zaskarżonej czynności i stwierdzenia jej niezgodności z prawem. Organ argumentował, że zmiana przedsiębiorcy nie powoduje proporcjonalnego obniżenia opłaty ani zwrotu za okres po przekazaniu placówki.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. G. na decyzję Urzędu Miasta B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę
M. G. kolejnymi pismami z dnia 1.07.2002 r., 4.09.2002 r. i 21.01.2003 r. zwracał się do Urzędu Miasta w B. o dokonanie zwrotu kwoty opłaty przewidzianej w art. 111 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w stosunku proporcjonalnym do faktycznego wykorzystania, w związku z dokonanym zwrotem zezwoleń.
W odpowiedzi na jego pismo z dnia 21.01.2003 r. Urząd Miasta pismem z dnia [...] odmówił zwrotu żądanej opłaty, informując jednocześnie stronę, że odmowa zwrotu jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Od tej czynności skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł M. G., która to skarga postanowieniem z dnia 22 lipca 2003 r. została odrzucona ( sygn. akt SA/Bd 1422/03 ), bowiem przed wniesieniem skargi do Sądu nie zwrócił się on do Urzędu Miasta z wezwaniem do usunięcia prawa w trybie art. 34 ust. 3 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, ponieważ nie można było żadnego z pism skierowanych do organu administracji traktować jako wezwanie do usunięcia prawa, skoro pochodziły one z dat wcześniejszych niż zaskarżona czynność podjęta przez Urząd Miasta w dniu [...].
Pismem z dnia 4 sierpnia 2003 r. M. G. złożył do Urzędu Miasta wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w przedmiocie dokonania zwrotu opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych w stosunku proporcjonalnym do faktycznego wykorzystania podnosząc, że za okres od 17 lipca 2002 r. do dnia 31 grudnia 2002 r. Prezydent Miasta B. pobrał opłatę dwukrotnie, gdyż pierwsza z nich wpłynęła od M. G. jako zbywcy przedsiębiorstwa, a druga opłata została uiszczona przez nabywcę przedsiębiorstwa M. M., która prowadzi sprzedaż napojów alkoholowych w tym samym punkcie handlowym.
W odpowiedzi na powyższe pismo M. G., Urząd Miasta w B. pismem z dnia [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...].
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, M. G. wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu, przy stwierdzeniu niezgodności czynności z zakresu administracji publicznej z obowiązującym prawem.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta B. wniósł o jej oddalenie podnosząc, że zmiana przedsiębiorcy, choć według art. 18 ust. 8 pkt 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi stanowi o przyczynie wygaśnięcia posiadanych zezwoleń, nie mniej nie powoduje proporcjonalnego obniżenia opłaty za korzystanie z tych zezwoleń, tym bardziej zwrotu opłaty za okres po przekazaniu placówki innemu użytkownikowi. Jedyna przesłanka ustalenia opłaty proporcjonalnej wymieniona została w art. 111 ust. 5 ustawy tj. w roku nabycia lub utraty ważności zezwolenia, opłatę uiszcza się w sposób proporcjonalny ( w innych przypadkach opłata ta jest opłatą roczną ).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej czynności administracji publicznej. Wbrew podnoszonym zarzutom skarżącego Prezydent Miasta B. rozstrzygnął sprawę dotyczącą odmowy dokonania zwrotu części opłaty za zezwolenia na sprzedaż piwa oraz napojów alkoholowych zawierających do 18 % i powyżej 18 % alkoholu zgodnie z prawem, nie naruszając zarówno przepisów prawa materialnego tj. art. 111 ust. 5 i art. 18 ust. 8 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231), ani też przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z treścią art. 97. § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Czynność materialno - techniczna określająca zakres obowiązku uiszczania opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w szczególności zawierająca odniesienie do ewentualności proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia, stanowi czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącej zakresu obowiązku wynikającego z przepisu prawa.
Poza sporem pozostaje, iż skarżący dokonał pismem z dnia 1.07.2002 r. zwrotu zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych o numerach: [...], które wydane zostało na czas oznaczony tj. od 1.06.2001 r. do 31.05.2003 r., [...] wydane na okres od 1.02.2002 r. do 31.01.2004 r. oraz [...] wydane na okres od 24.04.2002 r. do 23.06.2004 r. wskazując jako przyczynę treść zawartej z M. M. umowy przedwstępnej sprzedaży prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa.
Prezydent Miasta B. decyzjami z dnia [...] Nr [...] i Nr [...] stwierdził wygaśniecie powyższych zezwoleń wydanych M. G.
Opłaty pobierane na podstawie art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231, ze zmianami) są opłatami de facto za wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, ponieważ istotą każdego zezwolenia jest przyznanie przedsiębiorcy przez organ administracji publicznej uprawnień do podejmowania i prowadzenia określonej działalności gospodarczej, co musi być utożsamiane z korzystaniem z zezwolenia.
Przedmiotowa opłata o jakiej mowa w art. 111 cytowanej ustawy o wychowaniu w trzeźwości nosi charakter daniny publicznej, wobec czego nie należy wbrew stanowisku skarżącego na potrzeby wykładni przepisów dotyczących tej opłaty przenosić charakterystycznej dla prawa zobowiązań instytucji ekwiwalentności świadczeń oraz charakterystycznej dla prawa cywilnego zasady równouprawnienia stron stosunku cywilnoprawnego.
Ponadto wbrew stanowisku skarżącego użyte w art. 111 ust. 5 i art. 18 ust. 8 cytowanej ustawy o wychowaniu w trzeźwości pojęcia utraty ważności zezwolenia i wygasania zezwolenia nie były tożsame dlatego, iż ustawodawca użył zupełnie odmiennych określeń, a tym bardziej nie można przyjąć by stan uzasadniający wydanie decyzji w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia zawsze odpowiadał utracie ważności zezwolenia.
W art. 18. ust. 8 wymienione jest pięć przypadków, w których zezwolenie wygasa, między innymi upływ terminu ważności zezwolenia i likwidacji punktu sprzedaży.
Użyte w art. 111 ust. 5 podobieństwa sformułowań "upływ terminu zezwolenia" względnie "okresu ważności zezwolenia" do "upływu ważności zezwolenia" o którym jest mowa w art. 18 ust. 8 pkt 2, nie można doszukać się podobieństwa pomiędzy tymi pierwszymi określeniami a "likwidacją punktu sprzedaży" zawartą w art. 18 ust. 8 pkt 1.
Jeżeli zatem opłatę pobiera się corocznie, to stan uzasadniający proporcjonalne uiszczenie opłaty winien być znany w chwili poboru opłaty, tym bardziej, że w art. 111 ust. 5 ustawodawca użył słów "uiszcza się", a nie "zwraca się" względnie zbliżonych, co połączyć należy ze słowem "corocznie". Konsekwencją tego stanu rzeczy jest stanowisko, iż nieznane w chwili poboru opłaty przyczyny wygaśnięcia zezwoleń nie powodują proporcjonalnego jego obniżenia.
Likwidacja punktu sprzedaży w okresie ważności zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, stanowiąca zgodnie z art. 18 ust. 8 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przyczynę wygaśnięcia tych zezwoleń, nie powoduje proporcjonalnego obniżenia opłat za korzystanie z tych zezwoleń, a tym bardziej obowiązku zwrotu opłaty za okres likwidacji punktu sprzedaży.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło