SA/Bd 2987/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-03-18
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Grażyna Malinowska-Wasik, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu drugiej instancji utrzymująca w mocy decyzję o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich może zostać uznana za nieważną, jeśli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony przez osobę niebędącą stroną postępowania i nieposiadającą pełnomocnictwa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, ponieważ organ drugiej instancji rozpatrzył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony przez osobę niebędącą stroną postępowania i nieposiadającą pisemnego pełnomocnictwa. Brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku stanowił rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
J. K. złożyła wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich, który został odrzucony decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Siostra skarżącej, Z. B., złożyła pismo zatytułowane "odwołanie" z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Kierownik Urzędu utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. Skarżąca wniosła skargę do sądu, zarzucając doznanie represji. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji oraz stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
SA/Bd 2987/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art.1-4 oraz art.22 ust.1 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 371 ze zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił J. K. przyznania uprawnień kombatanckich.
W związku z powyższą decyzją Z. B. skierowała do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pismo z dnia 16.07.2003r. zatytułowane odwołanie z , z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art.127 § 3 i art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.), art. 1-4 oraz art.22 ust.1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek J. K. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w imieniu strony do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej decyzji o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich wystąpiła siostra Z. B. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zawiera nowych faktów, które byłyby nieznane Urzędowi podczas podejmowania decyzji.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, biorąc pod uwagę całokształt zebranego materiału dowodowego - Kierownik Urzędu uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Dotychczasowe ustalenia odpowiadają stanowi faktycznemu, a decyzja o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich zgodna jest z obowiązującym prawem.
Strona wystąpiła z wnioskiem o przyznanie uprawnień z tytułu wysiedlenia strony wraz z rodziną przez hitlerowskiego okupanta z miejsca zamieszkania do Generalnej Guberni. Wnioskowany przez stronę tytuł nie jest represją w rozumieniu w/w ustawy.
Skargę od tej decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła J. K. Skarżąca kwestionując zaskarżaną decyzję zarzuciła, że doznała represji warunkujących przyznanie jej uprawnień kombatanckich.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniesienie przedmiotowej skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i nie zakończenie do tego dnia postępowania w sprawie skutkowało tym, że na mocy art.97 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) - sprawa podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art..134 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. Nr 153 poz.1270 - dalej zwanej p.s.a.) - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując na podstawie art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontroli w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z obowiązującym prawem należało stwierdzić, że Wojewoda podjął rozstrzygnięcie z naruszeniem prawa proceduralnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Mianowicie z akt sprawy wynika, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie przyznania J. K. uprawnień kombatanckich, został podpisany przez Z. B. Jednocześnie w aktach sprawy brak jest pisemnego pełnomocnictwa potwierdzającego legitymację do działania Z. B. w imieniu J. K. Organ II instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy całkowicie pominął okoliczność, że pismo podpisane przez siostrę skarżącej, bez pisemnego pełnomocnictwa, nie może zostać potraktowane jako wniosek strony o ponowne rozpatrzenie sprawy. Brak podpisu osoby uprawnionej pod wnioskiem stanowił brak formalny, który organ powinien usunąć w toku prowadzonego postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dopuszczają działanie strony przez pełnomocnika. Z art. 32 k. p.a. wynika, że strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.
Należy jednak mieć na uwadze, że według art., 33 § 2 k.p.a., pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Jedynie art. 33 § 4 k.p.a. dopuszcza odstępstwo od tej zasady, polegające na tym, że w sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości, co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.
W ocenie Sądu, złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie należy do kręgu spraw mniejszej wagi. Organ nie wyjaśnił charakteru pisma podpisanego przez Z. B. w oparciu o mający w sprawie odpowiednie zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi dla organu zalecenie, co do czynności, które należy dokonać w związku ze stwierdzeniem przez organ braków pisma. I tak, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nie usunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Przyjmuje się, że nie dołączenie pełnomocnictwa przy podaniu o wszczęcie postępowania administracyjnego jest jednym z braków podania, o którym mowa w art. 64 § 2 k.p.a. Nie dokonanie przez organ administracji wezwania wnoszącego podanie do złożenia pełnomocnictwa na piśmie lub zgłoszenia do protokołu w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że niedopełnienie tej czynności spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania, jest nie tylko istotnym naruszeniem przepisu art. 64 § 2 k.p.a., lecz stanowi także naruszenie zasady informowania określonej w art. 9 k.p.a. Powyższe uwagi mają oczywiście zastosowanie również do środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W rezultacie uznanie za taki wniosek pisma nie podpisanego przez stronę, lecz inną osobę, nie będącą przy tym pełnomocnikiem strony powoduje, że organ rozstrzygał sprawę ponownie bez stosownego wniosku.
W ocenie Sądu, powyższe uchybienia proceduralne, jakich dopuścił się organ przy rozpatrywaniu sprawy stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji zawartą w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Niewątpliwie rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego przez osobę nieuprawnioną, nie będącą stroną postępowania, stanowi rażące naruszenie prawa. Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a więc decyzji, która w myśl art. 16 § 1 k.p.a. korzysta z ochrony trwałości.[por. M. Jaśkowska, A. Wróbel Komentarz k.p.a. Zakamycze 2000 str.705, 902; B.Adamiak, J. Barkowski Komentarz k.p.a. Wydawnictwo C. H. Beck W-wa 2003 str.721].
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na mocy art. 145 §1 pkt 2 p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.
Ponadto Sąd stosownie do art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło