SA/Bd 3004/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-03-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon, Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik, Asesor WSA Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie projektu budowlanego, który został uzupełniony i dostosowany do ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, jest zgodna z prawem, nawet jeśli w trakcie postępowania zmieniły się przepisy dotyczące warunków technicznych budynków?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pozwolenie na budowę zostało wydane zgodnie z prawem, ponieważ projekt budowlany został uzupełniony i dostosowany do ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Zastosowanie przepisów przejściowych rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. pozwoliło na stosowanie poprzednich warunków technicznych, które były zgodne z prawem w dacie orzekania przez organy administracyjne. Ponadto, sąd stwierdził, że opinia służby ochrony zabytków nie wymagała pouczenia o możliwości zaskarżenia, gdyż nie była decyzją administracyjną.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewody K.-P. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące m.in. niewłaściwego oświetlenia, usytuowania komina, odprowadzenia wód opadowych oraz niezgodności z decyzją o warunkach zabudowy. Organ I instancji zobowiązał inwestora do usunięcia nieprawidłowości, co zostało uczynione. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, zawieszając postępowanie do czasu uprawomocnienia się nowej decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący zarzucili również stosowanie uchylonych przepisów i nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących ochrony zabytków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. W. i E. W. na decyzję Wojewody K.-P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
W dniu [...] Wojewoda K.-P. decyzją nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. nr [...] z dnia [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Z. C. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] przy ul. [...] w B.
W/wym. decyzję organu II instancji zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. i E. W.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach.
W dniu 25 marca 2002 r. Z. C. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i o wydanie pozwolenia na budowę. Z tego tytułu organ I instancji powiadomił strony zainteresowane o możliwości zapoznania się z aktami i wnoszenia uwag do projektu budowlanego. Zastrzeżenia do planowanej inwestycji wnieśli skarżący. W pismach skierowanych do organu poruszyli kwestie niewłaściwego oświetlenia pomieszczeń, brak rozwiązania posadowienia na styku budynku istniejącego i projektowanego, złe usytuowanie wylotu komina spalinowego kotłowni na wysokości okien budynku istniejącego na działce sąsiedniej i wpływu spalin na znajdujących się tam ludzi, spadku dachu i odprowadzenia wód opadowych, jak również braku zachowania warunków określonych w pkt 3b, 3c, 5a załącznika nr 2 do decyzji o warunkach zabudowy.
Zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta B. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla w/wym. inwestycji budowlanej. W załączniku nr 2 do wskazanej powyżej decyzji w pkt 3 lit. b zobowiązał inwestycję projektować zgodnie z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W pkt 3 lit. c nakazał budynek mieszkalny projektować w sposób zapewniający formę architektoniczną dostosowaną do krajobrazu i otaczającej zabudowy. Natomiast w pkt 5 lit. a w wymaganiach dotyczących interesów osób trzecich zalecił, aby odległość budynku mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń.
W dniu [...] Prezydent Miasta B. wydał postanowienie nr [...] i na podstawie art. 35 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane zobowiązał do usunięcia wskazanych nieprawidłowości z określeniem terminu do dnia 31 sierpnia 2002 r.
W dniu 12 czerwca 2002 r. uzupełniono dokumentację budowlaną, którą ostatecznie skompletowano w dniu 19 sierpnia 2002 r. Do projektu budowlanego zostało załączone opracowanie pt "Nasłonecznienie i cienie projektowanego budynku mieszkalnego", sporządzone przez mgr inż. arch. M. S., które wykazuje prawidłowy czas nasłonecznienia zgodnie z § 60 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. Nr 15, z 1999 r., poz. 140 ze zm.).
W projekcie odniesiono się również do posadowienia na styku budynku istniejącego i projektowanego. Dalej skorygowano poziom posadzki parteru, wylot komina wyprowadzono powyżej połaci dachu budynku istniejącego. Projekt odniósł się również do spadku dachu i odprowadzania wód opadowych. Zaprojektowane zostało betonowe koryto, którego zadaniem jest odprowadzanie wody z rury spustowej od budynku istniejącego. Ponadto organ odniósł się w decyzji do faktu, że miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowej działki nie nakłada obowiązku zachowania ciągłej pierzei i dlatego nie nałożono na inwestora obowiązku w tym zakresie w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W ocenie organu inwestor nie miał obowiązku zachowania ciągłości linii z powyższych względów. Organ I instancji stwierdził, że obowiązki nałożone w decyzji o warunkach zabudowy zostały spełnione. Na tej podstawie zatwierdził przedłożony projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę nr [...] w dniu [...].
W dniu 27 września 2002 r. E. i B. W. złożyli odwołanie od wydanego pozwolenia na budowę oraz wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W uzasadnieniu odwołania przytoczyli ponownie zarzuty odnośnie niewłaściwej lokalizacji, złego nasłonecznienia, nie dostosowania się do warunków zabudowy i zagospodarowania terenu odnośnie formy architektonicznej (niezachowanie ciągłej pierzei oraz złe usytuowanie komina).
Z powodu złożenia przez skarżących wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji lokalizacyjnej, organ odwoławczy zawiesił postępowanie.
W dniu [...] nowa decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stała się ostateczna. Wiąże ona na mocy art. 64 § 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu przestrzennym organ wydający pozwolenie na budowę. W ocenie organu odwoławczego, przedłożony do zatwierdzenia projekt odpowiadał wymaganiom decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Organ uznał, że zarzuty podniesione w odwołaniu zostały już wyjaśnione w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Stanowisko organu I instancji organ odwoławczy podzielił. Jednocześnie w uzasadnieniu organ zauważył, że skarżący bezpodstawnie powołuje się na § 152 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa. Kwestię komina reguluje § 142 tegoż rozporządzenia i z tego względu należy uznać, że projekt jest zgodny z prawem.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Państwo B. i E. W. wnieśli przeciwko decyzji Wojewody K.-P. z dnia [...] szereg zarzutów.
Nie zgadzają się z twierdzeniem organu, że projekt budowlany odpowiada decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...].
Ponadto zarzucili powołanie się w decyzji na art. 35 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, gdyż przepis ten został uchylony. Zarzucili powołanie się na rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. Organ powinien stosować w ich przekonaniu przepisy obowiązujące w dacie orzekania, a więc rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U Nr 75 poz. 690 z późn.zm.) Dalej nie zgadzają się z treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że projekt posiada niezbędne uzgodnienia z Zarządem Dróg Miejskich i Komunikacji Publicznej oraz Miejskiej Pracowni Urbanistycznej. Zaznaczyli również, że organ nie uwzględnił ich wniosków w zakresie nasłonecznienia budynku.
W piśmie procesowym, złożonym przez pełnomocnika skarżących na rozprawie zakwestionowane zostało również to, że Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków w T., Delegatura w B. udzielając opinii co do przyszłej inwestycji, nie zawarł pouczenia i nie doręczył jej stronom. Uznali również, że decyzja zaskarżona jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego, mimo iż skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, właściwym do jej rozpatrzenia na mocy powyższego artykułu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, a sprawa rozpatrzona została na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Organ I instancji uwzględnił postulaty skarżących i zobowiązał inwestora postanowieniem nr [...] z [...] do usunięcia nieprawidłowości związanych z przedłożonym projektem budowlanym. Inwestor w wymaganym terminie usunął nieprawidłowości. W wyniku uzupełnienia projektu budowlanego, był on zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która w dacie wydawania pozwolenia na budowę była decyzją ostateczną. Projekt był kompletny i posiadał wymagane opinie, uzgodnienia.
Zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, w razie spełnienia wymagań polegających na tym, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdzi:
1. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z:
a/ miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska,
b/ wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c/ przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,
2. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń
oraz zostaną spełnione wymagania o określone w art.32 ust.4 (pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W ocenie Sądu organ postąpił zgodnie z prawem uznając, że uzupełnienie projektu nastąpiło. Rozwiązania zaproponowane w uzupełnieniu projektu są zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. Warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. Nr 15, z 1999 r., poz. 140 ze zm.). Jest to akt wykonawczy do ustawy Prawo budowlane obowiązujący w dacie orzekania zarówno przez organ I, jak i II instancji z uwagi na przepis intertemporalny zawarty w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U Nr 75 poz. 690 z późn. zm.) Mianowicie chodzi o § 330 znowelizowanego rozporządzenia, który stanowi, że przepisów rozporządzenia nie stosuje się, z zastrzeżeniem § 2 ust. 1 i § 207 ust. 2, jeżeli przed dniem wejścia w życie rozporządzenia:
1) został złożony wniosek o pozwolenie na budowę lub odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wnioski te zostały opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów,
2) zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadku, gdy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzupełnieniu znalazło się również uzgodnienie odnośnie linii zabudowy. Miejska Pracownia Urbanistyczna nie wniosła zastrzeżeń. Nakazała ona jedynie zachowanie linii zabudowy, ale przewidziała w udzielonym piśmie odstępstwo od normatywnej odległości od krawędzi jezdni po uzgodnieniu z Zarządem Dróg Miejskich i Komunikacji Publicznej.
Sąd zauważa, że w aktach znajduje się takie uzgodnienie. Zdaniem Sądu nie jest błędem, że dopiero na etapie postępowania odwoławczego w sprawie wypowiedział się Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków w T. Delegatura w B. Z korespondencji zgromadzonej w aktach wynika, że instytucja ta nie wnosi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu istotne w sprawie jest również to, że wymienione wyżej instytucje oceniały projekt budowlany, a nie decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i nie wniosły do niego zastrzeżeń.
Odbiegając od powyższego, pełnomocnik skarżących w piśmie procesowym złożonym na rozprawie wywodzi, że decyzja pierwotna o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została całkowicie wycofana z obrotu prawnego. W ocenie skarżących jest to powód, dla którego organ odwoławczy winien stwierdzić nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd nie podziela tego stanowiska, gdyż o ile przy eliminacji decyzji lokalizacyjnej istniała przesłanka do jej wzruszenia na podstawie kpa, to w przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę przesłanki zawarte w art. 156 § 1 kpa nie wystąpiły.
Wniesienie przez skarżących odwołania od decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, doprowadziło do zawieszenia postępowania odwoławczego przez Wojewodę K.-P.
Zawieszenie postępowania w tej sprawie zostało dokonane w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Organ stosując tę instytucję procesową miał na uwadze związek przyczynowo-skutkowy, który wystąpił w sprawie. Innymi słowy, organ wziął pod uwagę to, że rozstrzygnięcie w sprawie nowych warunków będzie miało wpływ na przyszłe postępowanie odwoławcze. Tym bardziej, że postępowanie w II instancji kończy się decyzją, której podstawa prawna wynika z art. 138 kpa. Są to różne przypadki. W rozpatrywanej sprawie, orzeczenie organu zostało wydane w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
Zdaniem Sądu na tle rozpatrywanej sprawy istotne są dwie kwestie.
Po pierwsze organ II instancji zawiesił postępowanie administracyjne do czasu uprawomocnienia się decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Po drugie, rozstrzygnięcie organu II instancji utrzymujące w mocy decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielające pozwolenia na budowę, wydane zostało w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy kpa.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy zgodnie z tą zasadą, nie może ograniczyć się jedynie do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Wynika to z art. 138 kpa, który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie w mocy decyzji lub uchylenie, czy też umorzenie. Rozstrzygnięcie to ma takie znaczenie, że organ II instancji rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie.
Skoro decyzja organu II instancji podjęta na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, była decyzją ostateczną, rozstrzygającą celowo istotę sprawy, to w ocenie Sądu zgodnie z prawem organ II instancji odniósł się do nowej decyzji o warunkach zabudowy i ocenił, czy pozwolenie wydane w I instancji jest zgodne z tą decyzją. Organ miał do tego prawo w świetle art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Jak widać z akt sprawy organ II instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia nie ograniczał się tylko do oceny decyzji I instancji, ale sam przeprowadził postępowanie dowodowe, aby wyjaśnić, czy nowe warunki zabudowy mają negatywny wpływ na wcześniej udzielone pozwolenie. Opinie nadesłane przez w/wym. instytucje nie wskazują na żadne nieprawidłowości.
Organ odwoławczy odniósł się w uzasadnieniu do korespondencji nadesłanej przez Miejską Pracownię Urbanistyczną oraz Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Podkreślenia wymaga w tym miejscu decyzja Zarządu Dróg Miejskich i Komunikacji Publicznej nr [...] z dnia [...]. Wyraża ona zgodę na zjazd z drogi pod warunkiem zachowania wszystkich parametrów projektu, nawiązania do stanu istniejącego ulicy. Decyzja ta wywołuje skutki prawne pod warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
Pozwolenie zostało udzielone. Dlatego organ II instancji miał prawo uznać powyższą decyzję za aktualną.
Ponadto Sąd nie podziela zarzutów skarżących w sprawie zastosowania przez organy nieobowiązującego przepisu art.35 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Sąd w tym zakresie wyjaśnia, że uchylenie w/wymienionej normy prawa nastąpiło na podstawie nowelizacji Prawa budowlanego ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80 poz. 718).
Na mocy art.1 pkt 28 ustawy zmieniającej został uchylony art.35 ust.2, niemniej jednak kwestię stanu prawnego właściwego do stosowania przez organy w sprawach wszczętych i nie zakończonych reguluje art. 7 ustawy zmieniającej, który stanowi, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2
Również Sąd nie zgadza się z poglądem zawartym w piśmie pełnomocnika skarżących, że Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków w T., Delegatura w B. udzielając opinii co do przyszłej inwestycji, nie zawarł pouczenia i nie doręczył jej stronom.
Sąd zauważa, że wskazana opinia nie była decyzją administracyjną, więc nie wymagała pouczenia o możliwości zaskarżenia jej. Mimo, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wskazuje, że planowana inwestycja jest położona w strefie ochrony zabytków, to nie jest ona jako zabytek wpisana do rejestru zabytków, a tylko tego typu obiekty budowlane wymagają zezwolenia właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków na mocy ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury (Dz. U. Nr 98 z 1999 r. poz. 1150 z późn. zm.) obowiązującej w dacie udzielanego pozwolenia na budowę.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa przy sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tego też względu uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło