SA/Bd 3345/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-03-31
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak, Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik, Asesor WSA Mirella Łent
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał zamurowanie otworów okiennego i drzwiowego w ścianie budynku znajdującej się na granicy działek, pomimo twierdzeń skarżących o zgodności budowy z projektem, uzyskaniu zgody sąsiada i istnieniu służebności drogowej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał wykonanie zmian niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, stosując art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Usytuowanie otworów na granicy działki naruszało przepisy techniczne, a istnienie służebności drogowej nie zmieniało charakteru terenu ani nie usprawiedliwiało naruszenia przepisów. Opinia rzeczoznawcy i zgoda sąsiada nie mogły stanowić podstawy do odstąpienia od likwidacji samowoli budowlanej.Stan faktyczny
Skarżący zostali zobowiązani decyzją K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do zamurowania otworów okiennego i drzwiowego w ścianie budynku znajdującej się na granicy z sąsiednią działką. Budynek został wybudowany w 1985 r. Skarżący zarzucili, że decyzja oparta jest na błędnych ustaleniach faktycznych, kwestionując lokalizację budynku na granicy działek i podnosząc, że budynek został wybudowany zgodnie z projektem, na zgodę sąsiada oraz że posiadają służebność drogową. Twierdzili również, że opinia nakazująca zamurowanie otworów została wycofana.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Mirella Łent (spr.) Protokolant Hanna Szpunar-Radkowska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi U. C., M. C. na decyzję K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę
SA/Bd 3345/03
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] nr [...], K.-P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z [...] nr [...], nakazującą M. i U. C. likwidację otworów okiennego i drzwiowego w ścianie ich budynku, położonej na granicy z sąsiednią działką. Organ wskazał sposób likwidacji poprzez zamurowanie.
Zaskarżona decyzja zapadła w oparciu o stwierdzenie tego, że M. i U. C. były właścicielkami budynku mieszkalno-gospodarczego. Jako pozwolenie na jego wybudowanie, skarżące wskazały pozwolenie na budowę z [...], nr [...]. Treść pozwolenia ustalono w oparciu o informacje uzyskane z Urzędu Miejskiego w L., gdyż dokumenty związane z budową, w tym pozwolenie na budowę, zostały skarżącym skradzione. I tak z danych zawartych w ewidencji ruchu budowlanego w gospodarce nie uspołecznionej wynikało, że było to pozwolenie nr 28, na budowę budynku bez izb mieszkalnych, o powierzchni zabudowy 31 m² i kubaturze budynku 140 m³. Z pisma Urzędu z 25 lutego 2003r., skierowanego do Inspektora Nadzoru, wynikało, że w rejestrze pozwoleń budowlanych pod pozycją 30 znajdował się zapis o wydaniu pozwolenia nr [...] z [...] dla U. C. na budowę budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy 31,2 m², powierzchni użytkowej 50,2 m² oraz kubaturze 140 m³.
Z oględzin obiektu wynikało, że budynek był budynkiem mieszkalno-gospodarczym, zlokalizowanym w granicach działki, na której znajdowała się ściana z otworami okiennym i drzwiowym i miał powierzchnię zabudowy 41, 71 m².
W postępowaniu została przedstawiona, w celu ewentualnej legalizacji budynku, opinia specjalisty konstrukcyjno-budowlanego, że z wyjątkiem okna i drzwi w ścianie północnej, elementy budynku zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, warunkami technicznymi i Polskimi Normami; konstrukcja nie zagrażała bezpieczeństwu ludzi i mienia; poszczególne elementy konstrukcyjne wykonano prawidłowo, bez żadnych widocznych wad, które mogłyby sugerować jakiekolwiek niebezpieczeństwo w dalszym użytkowaniu; z wnioskiem, że obiekt mógł być użytkowany. W opinii, zawarto stwierdzenie, że okno i drzwi znajdujące się na granicy działek, powinny być zamurowane.
Jako podstawę orzeczenia, organy powołały art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że takie usytuowanie otworów nie było zgodne z § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ( Dz.U. Nr 17, poz. 62) oraz to, że konieczność ich zamurowania wynikała z opinii technicznej znajdującej się w inwentaryzacji architektoniczno-konstrukcyjnej.
W skardze z dnia 22 listopada 2003r., M. C. oraz U. C. zarzuciły decyzji to, że oparto ją na błędnych ustaleniach, iż budynek stał na granicy działek, gdyż w rzeczywistości stykał się z pasem drogi koniecznej. Skarżące podniosły, że opinia w sprawie zamurowania otworów została wycofana. Ponadto, zgodnie z twierdzeniem skarżących, budynek z tak umieszczonymi otworami został wybudowany zgodnie z projektem i na podstawie zgody wyrażonej przez właściciela sąsiedniej działki. Na realizację projektu wyraził zgodę Urząd Miasta. Skarżące podniosły, że drzwi są głównym wejściem do budynku.
Skarżące wskazały na pismo Powiatowego Inspektora Budowlanego w L. z 15 kwietnia 1999r. wystosowane do ich sąsiada, informujące o tym, że budynek został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z [...] oraz na podstawie opracowanej dokumentacji. W piśmie nie sprecyzowano, o jaką dokumentację chodziło.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga nie mogła być uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie naruszyła przepisów prawa w sposób, o jakim mowa w art. 145 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Trafnie organ przyjął to, że nie zostało wydane pozwolenie na budowę budynku mieszkalno-gospodarczego, którego ściana z otworami znalazła się na granicy działek. Fakt, że sąsiednia działka stanowiła dla skarżących drogę nie mogło zmienić takiej oceny, gdyż prawo drogi skarżące nabyły w trybie ustanowienia służebności, co w świetle przepisów prawa nie zmieniło charakteru terenu na tyle, by móc uznać, że przestał on funkcjonować pod pojęciem "działka".
Stosownie do wymogów prawa, istniejących w czasie wybudowania obiektu, tj. w 1985r., przy sytuowaniu budynków należało zachować odpowiednie odległości ( § 12 cyt. rozporządzenia z1980r.), a dopuszczono wybudowanie przy granicy działki budynków gospodarczych, które jednak nie powinny posiadać otworów w ścianie (§ 13 cyt. rozporządzenia).
Takie usytuowanie ściany z otworami, nie było również zgodne z istniejącym stanem prawnym w chwili orzekania (§ 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz.690 ze zm.).
Przepisy prawa, w przedstawionym stanie faktycznym, nie przewidywały odstępstw od powyższych wymogów, w tym odstępstw uwarunkowanych dodatkowymi opiniami lub ekspertyzami technicznymi czy zgodą sąsiada.
Dlatego też, w stosunku do budynku mieszkalno-gospodarczego, wybudowanego w 1985r. niezgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami i którego stan nie był zgodny z prawem obowiązującym w momencie orzekania przez organ, stosownie do art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz.U. tj. z 2003r, Nr 207, poz. 2026), w przedstawionym stanie faktycznym, organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, do stanu zgodnego z przepisami.
Nie mógł zmienić takiego stanowiska organu fakt wycofania przez rzeczoznawcę twierdzenia o konieczności zamurowania otworów, gdyż w stanie prawnym sprawy, opinia rzeczoznawcy miała znaczenie tylko dla wykluczenia okoliczności, których istnienie oznaczałoby konieczność nakazania rozbiórki budynku ( art. 37 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 40 cyt. ustawy z 1974r.), natomiast prawo nie uzależniło od niej, możliwości nakazania przez organ nadzoru budowlanego doprowadzenia obiektu do stanu legalnego.
Nie mogło mieć też wpływu na ustalenia dokonane przez organ, przedstawione przez skarżące pismo z 1999r. Pismo to, jego treść i forma, w świetle obowiązującego prawa budowlanego nie wywołało skutków legalizujących wybudowanie obiektu. Jego znaczenie można było jedynie ocenić w świetle zasady działania strony w zaufaniu do organu (art. 8 kpa), jednakże przepis ten nie stanowił samodzielnej podstawy prawnej umożliwiającej organowi odstąpienia od likwidacji skutków samowoli budowlanej.
W związku z tym, i na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło