SA/Bd 3351/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Mariusz Pstruś po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi E. P. na postanowienie Wojewody K.-P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane, 3. zasądza od Wojewody K.-P. na rzecz skarżącej zwrot kwoty 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. SA/Bd 3351/03 UZASADNIENIE W dniu [...] Wojewoda K. - P. wydał postanowienie nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia T. Zakładom Materiałów Opatrunkowych S.A. w T. pozwolenia na budowę "Centrum Dystrybucji na terenie położonym przy ul. [...], [...], [...] w T". Z akt sprawy wynika, że organ I instancji swoją decyzję wydał w dniu [...], która została doręczona sąsiadce J. H. w dniu 22 września 2003r.( podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Skarżąca odwołanie od powyższej decyzji sporządziła w dniu 6 października, a złożyła je w Urzędzie Miasta T. następnego dnia tj. 7 października 2003r. W związku z powyższym Wojewoda K. - P. stwierdził postanowieniem na podstawie art.134 k.p.a. uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe uzasadnił tym, że sąsiadka decyzję odebrała w dniu 22 września 2003r. Stąd też termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 6 października 2003r. W skardze do Sądu działając przez pełnomocnika, skarżąca zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wywodzi, że odwołanie wniosła w terminie, gdyż o decyzji organu I instancji informację powzięła w dniu 6 października, a sąsiadka nie była upoważniona do odbioru decyzji. W udzielonej odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Kontrola ta obejmuje miedzy innymi orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne . W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane bez dostatecznego przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organ. W odwołaniu wniesionym przez skarżącą zawarta została informacja, że wiadomość o wydaniu decyzji będącej pozwoleniem na budowę nr [...] z dnia [...], została przekazana jej przez sąsiadkę w dniu 6 października 2003r. Poza sporem pozostaję okoliczność, że decyzja organu I instancji została odebrana, przez sąsiadkę skarżącej, J. H., dnia 22 września 2003r. Dowód powyższego stanowi zwrotne potwierdzenie odbioru. W motywach uzasadnienia organ II instancji podstawę rozstrzygnięcia wywodzi z treści art. 43 k.p.a,, twierdząc, że w rozpatrywanej sprawie nastąpiło doręczenie zastępcze . Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie organ winien ocenić przed wydaniem zaskarżonego postanowienia dowody zgromadzone w sprawie, na potwierdzenie daty doręczenia zaskarżonego postanowienia. Należało mianowicie wyjść od zasady oficjalności doręczeń zawartej w art. 39 k.p.a., zgodnie z którą, organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy, a potwierdzenie doręczenia pisma w formie pokwitowania ma znaczenie dowodowe przy ocenie daty rozpoczęcia lub zakończenia biegu terminu oraz możliwości dokonania określonych czynności. Należy przyjąć, że pokwitowanie stanowi dowód w sprawie, który może zostać obalony przeciwdowodem. W rozpatrywanej sprawie nie ma wątpliwości, że takie doręczenie spornej decyzji rzeczywiście nastąpiło. Natomiast, moment jej doręczenia, czyli określenie konkretnej daty doręczenia, pozostaje w ocenie Sądu wątpliwy. Nie można w rozpatrywanej sprawie bezkrytycznie przyjąć, że skoro decyzja organu I instancji została doręczona sąsiadce skarżącej, która to w dniu 6 października 200r. przekazała wiadomość o niej adresatce korespondencji, to datą od której należy rozpocząć bieg terminu na wniesienie odwołania, jest właśnie 6 października 2003r. Zgodnie z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Jak widać, ustawodawca w treści przepisu zawarł wymogi formalne, których wystąpienie łącznie daje dopiero podstawy do uznania skutecznego doręczenia zastępczego. Otóż, oprócz jednego z wymogów formalnych, jakim jest doręczenie za pokwitowaniem korespondencji (w rozpatrywanej sprawie sąsiadowi), winny zostać spełnione jeszcze kolejne wymogi zawarte w treści powyższego przepisu. Ustawodawca dopuszcza doręczenie pisma przez sąsiada, jeżeli ten podejmie się oddania pisma. Nie można zapominać dodatkowo jeszcze o kolejnym z wymogów, aby o doręczeniu pisma sąsiadowi zawiadomić adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej, lub gdy to jest niemożliwe, w drzwiach mieszkania. Uchybienie jednemu z wymienionych wymogów w art. 43 k.p.a. skutkuje obaleniem twierdzenia, że mamy do czynienia z doręczeniem zastępczym w rozumieniu tego przepisu. W ocenie Sądu należy przyjąć, że doręczenie pisma sąsiadowi, który tą czynność potwierdzi własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, stanowi jedynie zobowiązanie się do przekazania korespondencji adresatowi. Natomiast, aby czynność ta stanowiła doręczenie zastępcze w rozumieniu art.43 k.p.a., wymagane jest jeszcze spełnienie ustawowego obowiązku, nałożonego na osobę doręczającą pismo, który przejawia się w pozostawieniu zawiadomienia w skrzynce pocztowej lub, gdy to jest niemożliwe w drzwiach mieszkania, stanowiącego informację dla adresata o doręczeniu pisma sąsiadowi. Z powyższych względów należy w rozpatrywanej sprawie przyjąć, że doręczenie pisma sąsiadce skarżącej w dniu 22 września 2003r. stanowi jedynie domniemanie tej czynności., które powinno zostać udowodnione w postępowaniu dowodowym przeprowadzonym przez organ odwoławczy. Z akt sprawy nie wynika, aby doręczyciel jednocześnie z doręczeniem korespondencji skarżącej, dopełnił obowiązku pozostawienia zawiadomienia o złożeniu pisma. Okoliczność powyższa powinna znaleźć swoje odzwierciedlenie w stosownym dokumencie, chociażby w zwrotnym potwierdzeniu odbioru, któremu przypisywane jest w doktrynie i orzecznictwie miano dokumentu urzędowego zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. Otóż, dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru, nie zawiera stosownej adnotacji, o pozostawieniu zawiadomienia dla adresat. W tych też względów organ II instancji wywodząc w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia do wniesienia odwołania, że nastąpiło doręczenie zastępcze w rozumieniu art.43 k.p.a. winien w trakcie prowadzonego postępowania zebrać dowody potwierdzające wystąpienie łącznie przesłanek określonych przez ustawodawcę w tym przepisie. Uchybienie w/wymienionym wymogom formalnym, należy poczytywać, jako naruszenie zasady zawartej w art. 7 k.p.a , z której wynika obowiązek organu administracyjnego. Nie spełnienie chociażby jednego z wymogów formalnych zawartych w treści art.43 k.p.a wskazuje na brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa, w tym wypadku właśnie art.43 k.p.a. Tym samym naruszony został obowiązek spoczywający na organie zawarty w art. 77 k.p.a,, a przejawiający się nie wyczerpującym zebraniem materiału dowodowego. Odnosząc się do zarzutu skarżącej odnośnie braku umocowania sąsiadki do odbioru korespondencji w jej imieniu Sąd wyjaśnia, że w rozpatrywanej sprawie nie ma znaczenia okoliczność, czy sąsiadka była umocowana do odbioru korespondencji, gdyż przepis prawa nie nakłada takiego obowiązku w art. 43 k.p.a. W tych okolicznościach sąsiad nie działa jako pełnomocnik. Odbiegając od powyższego zdaniem Sądu okoliczności, które nastąpiły po wydaniu zaskarżonego postanowienia, nie mają wpływy na kontrolę jego legalności w postępowaniu sądowym. Z tego względu dla kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, nie ma znaczenia, oświadczenie A. A., nadesłane wraz z pismem procesowym z dnia 2 czerwca 2004r. przez pełnomocnika uczestnika postępowania - T. Zakłady Materiałów Opatrunkowych S.A. w T. Oświadczenie powyższe sporządzone zostało w dniu 2 czerwca 2004r. W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżone postanowienie naruszyło przepisy postępowania dowodowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i działając na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił je. Jednocześnie stosownie do treści art. 152 stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie może zostać wykonane. Na podstawie art. 200 u.p.s.a. orzeczono o kosztach postępowania sądowego.