SA/Bd 3430/03
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-04-07
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Grażyna Malinowska-Wasik, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego powinien umorzyć postępowanie w sprawie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych elementów budynku mieszkalnego, jeśli inwestor uzyskał ostateczne pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych elementów budynku, ponieważ uzyskanie przez inwestora ostatecznego pozwolenia na budowę sprawiło, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ wydaje decyzję o jego umorzeniu. Uzyskanie pozwolenia na budowę wyeliminowało samowolny charakter obiektu.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych przez D. P. elementów budynku. Organy nadzoru budowlanego pierwotnie nakazały rozbiórkę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił te decyzje jako przedwczesne, wskazując na toczące się postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Po uzyskaniu przez inwestora ostatecznego pozwolenia na budowę, organy nadzoru budowlanego umorzyły postępowanie w sprawie nakazu rozbiórki, uznając je za bezprzedmiotowe. Skarżący domagali się uchylenia decyzji o umorzeniu i orzeczenia nakazu rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Hanna Szpunar-Radkowska po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. i S. S. na decyzję K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
SA/Bd 3430/03
UZASADNIENIE
W rozpatrywanej sprawie, skargę do Sądu wnieśli B. i S. S. na decyzję K. - P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., na mocy której organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek skarżących, w przedmiocie samowolnie wykonanych przez D. P. elementów budynku mieszkalnego - fundamentów, ściany parteru, ścianek działowych, schodów, stropu nad parterem, na działce nr [...] przy ul. [...] w W.
W sprawie w/wym. samowoli budowlanej organy nadzoru budowlanego wcześniej orzekły o nakazie rozbiórki. I tak, decyzja organu I instancji w tym zakresie została wydana w dniu [...], a decyzja utrzymująca ją w mocy przez organ II instancji została wydana w dniu [...]. Następnie obie decyzje zostały poddane sądowej kontroli administracyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem sygn. akt SA/Bd 1251/03 uchylił zarówno rozstrzygnięcia I, jak i II instancji uznając je za przedwczesne z uwagi na okoliczność, że organy architektoniczno - budowlane prowadziły postępowanie w tej sprawie, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zgodnie z sugestią Sądu, organy nadzoru budowlanego, winny poczekać z rozstrzygnięciem na decyzję w sprawie projektu i pozwolenia na budowę.
Z akt sprawy wynika, że organy architektoniczno-budowlane, w związku z wyżej przywołanym orzeczeniem Sądu, zawiesiły postępowanie dotyczące zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, po czym Wojewoda K. - P. podjął je w dniu 26 sierpnia 2003r.
Następnie w dniu [...] decyzją nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. [...] nr [...] z dnia [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji budowlanej.
Wyżej wymienione rozstrzygniecie organów architektoniczno- budowlanych w ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dało podstawę do umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie nakazu rozbiórki samowoli.
W odwołaniu od przedmiotowej decyzji, skarżący domagają się uchylenia jej. W ich ocenie organ powinien zakończyć postępowanie orzeczeniem o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego.
Wbrew żądaniom skarżących K.-P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji, uzasadniając powyższe tym, że w dacie orzekania zarówno Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, jak również w dacie wydawania zaskarżonej decyzji D. P. legitymowała się ostatecznym pozwoleniem na budowę. Dlatego zdaniem organu nadzoru II instancji spełniona została przesłanka do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Państwo B. i S. S. wnieśli na decyzję K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zażądali uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji.
Zarzucili organom obydwu instancji wadliwość prowadzonego postępowania, które wpłynęło na niezgodne z prawem rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu skargi podnoszą brak rozstrzygnięcia przez organy sprawy samowolnie wybudowanego muru przez sąsiadów wg inwestycji z 1995r.
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru II instancji podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i dodatkowo wyjaśnił, że sprawa spornego muru, podniesiona w skardze, dotyczy odrębnego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.
W myśl art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153, poz.1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracyjnej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne.
Zdaniem Sądu organy nadzoru przy podejmowaniu rozstrzygnięcia nie naruszyły przepisów prawa. Otóż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając decyzję na podstawie art.105 § 1 kpa o umorzeniu postępowania administracyjnego był związany stanem faktycznym i prawnym istniejącym na dzień jej wydania. Przepis art.105 § 1 kpa stanowi: "gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania". Zgodnie z piśmiennictwem instytucję umorzenia postępowania wiąże się z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania ( vide: Kodeks Postępowania Administracyjnego komentarz, B. Adamiak, J Borkowski s.478-482 , 6 wydanie wydawnictwo C.H. BECK 2004).
Taką przeszkodę w zakresie dalszego prowadzenia stanowiło wydane przez organy architektoniczno-budowlane pozwolenie na budowę, które w dacie wydawania nawet zaskarżonej decyzji, było ostateczne. Wywołało ono taki skutek, że wystąpił brak przedmiotu postępowania, jakim była samowola budowlana spornego obiektu.
Z powyższych względów w ocenie Sądu nie ma wątpliwości co do zgodnego z prawem rozstrzygnięcia organu, skoro upadł jej przedmiot. Mianowicie obiekt budowlany przestał być samowolą budowlaną.
Ponadto zdaniem Sądu podkreślenia wymaga okoliczność, że sprawa objęta granicami skargi była już poddana kontroli sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem sygn. Akt SA/Bd 1251/03 związał organ prowadzący postępowanie w danej sprawie co do przyszłego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu wyroku Sad uznał " Po uzyskaniu ostatecznej decyzji (a nawet w niektórych przypadkach prawomocnej decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę) organ nadzoru budowlanego podejmie zawieszone postępowanie i stosownie do rozstrzygnięcia organu architektoniczno- budowlanego wyda decyzję umarzającą postępowanie lub nakazującą rozbiórkę obiektu". Zgodnie art. 170 cytowanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Na tym etapie uzasadnienia wyroku, pozostaje jeszcze kwestia wyjaśnienia spornego muru, podniesionego w uzasadnieniu skargi.
Z akt sprawy wynika, że jest to inwestycja rozpoczęta w 1995r.i objęta była odrębnym postępowaniem administracyjnym. Z tego względu organ prowadzący postępowanie w sprawie nakazu rozbiórki inwestycji rozpoczętej w 2002r., nie mógł w ramach tego postępowania orzec o nakazie rozebrania muru.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa przy sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tego też względu uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna prawem, oddalił skargę na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153, poz.1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło