SA/Bd 3487/03

WyrokWSA w Bydgoszczy2004-09-22

Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Elżbieta Piechowiak, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zmienić ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie art. 155 k.p.a. bez uzyskania zgody wszystkich stron postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zmienić ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie art. 155 k.p.a. bez uzyskania zgody wszystkich stron postępowania. Zastosowanie art. 155 k.p.a. wymaga łącznego spełnienia trzech przesłanek: decyzja musi być ostateczna, za zmianą muszą przemawiać względy interesu społecznego lub słuszny interes strony, a także musi istnieć zgoda wszystkich stron. Brak zgody którejkolwiek ze stron uniemożliwia zmianę decyzji w tym trybie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi I. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza K. zmieniającą wcześniejszą decyzję ustalającą warunki zabudowy dla rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego. Skarżąca sprzeciwiała się zmianie warunków, wskazując na ograniczenie dopływu światła dziennego do jej mieszkania oraz zacienienie ogrodu. Organ odwoławczy nie uwzględnił jej zarzutów, uznając, że kwestie te nie rozstrzygają się na etapie ustalania warunków zabudowy. Sąd administracyjny uznał, że organ pierwszej instancji błędnie zmienił ostateczną decyzję w trybie art. 155 k.p.a. bez uzyskania zgody wszystkich stron, a organ odwoławczy nie dostrzegł tej wady.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz I. D. kwotę 56 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Mariusz Pstruś po rozpoznaniu w dniu 22 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K. z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz I. D. kwotę 56 zł (pięćdziesiąt sześć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. SA/Bd 3487/03 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną po rozpoznaniu odwołania I. D. od decyzji Burmistrza K. Nr [...] znak [...] z dnia [...] zmieniającej za zgodą strony decyzję Burmistrza K. Nr [...] znak [...] z dnia [...] ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego usytuowanego na terenie działki nr [...] położonej przy ul. [...] w K. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, na podstawie przepisów art. 138 §1 pkt 1 kpa, art. 43 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, przy ustaleniach miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K., zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] (Dz. U. Woj. B. Nr 17 poz. 249 z dnia 05.12.1994 r.), którego ważność została przedłużona na warunkach wynikających z art. 67 pkt 1a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż T. M. wnioskiem dnia 14.05.2003 r. zwrócił się do Burmistrza K. o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w K., działka nr [...]. Organ rozpatrujący wniosek zgodnie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K., decyzją Nr [...] z dnia [...] znak [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla wnioskowanej inwestycji, polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego z przeznaczeniem mieszkalnym. Uzasadniono to stwierdzeniem zgodności z ustaleniami obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta K., którego ważność została przedłużona w związku ze spełnieniem warunków wynikających z art. 67 pkt 1"a" ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Dodając, iż decyzja nie rodzi praw do terenu, nie przysługuje roszczenie o zwrot nakładów poniesionych w związku z otrzymaną decyzją. Rozstrzygnięcie doręczono wnioskodawcy i zainteresowanym stronom. T. M. pismem z dnia 23.09.2003 r. zwrócił się do Burmistrza K. o uzupełnienie ustalonych decyzją warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - wnosząc o ustalenie wysokości budowy budynku - jaką posiada istniejący budynek mieszkalny na sąsiedniej działce nr [...] oraz warunku odprowadzania wody opadowej na własną działkę. Organ rozstrzygający przychylił się do prośby T. M. i stosownie do art. 155 kpa decyzją Nr [...] znak [...] z dnia [...] wydaną z upoważnienia Burmistrza K. uzupełnił warunki dla wnioskowanej inwestycji. Rozstrzygniecie doręczono wnioskodawcy i zainteresowanym stronom. Z tym rozstrzygnięciem, ustalenia lokalizacji rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na wskazanym terenie nie zgodziła się I. D., sąsiadka mieszkająca w budynku nr [...] przy ul. [...]. W odwołaniu podała, że nie wyrazi zgody na rozbudowę budynku mieszkalnego do granicy jej działki nr [...], gdyż rozbudowa i nadbudowa budynku mieszkalnego spowoduje ograniczenie dopływu światła do okien jej mieszkania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze za podstawę rozstrzygnięcia sprawy przyjęło ustawę z 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z przepisami jej art. 2 ust. 1 ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonywane jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z zachowaniem warunków określonych w ustawach. Ze szczegółowych ustaleń planu i załączonych dokumentów wynika, że teren wnioskowanej inwestycji wchodzi w skład obszaru przeznaczonego w planie zagospodarowania przestrzennego miasta Koronowa, jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - oznaczony w planie symbolem "A24 MN". Ustalenia planu będącego przepisem gminnym kształtują wraz z innymi przepisami prawa sposób wykonania prawa własności nieruchomości. Zgodnie z art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu jest nieważna, jeżeli jest sprzeczna z ustaleniami planu. Podniesiony w odwołaniu zarzut, dotyczący ograniczenia dopływu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych, nie rozstrzyga się na etapie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i nie może stanowić podstawy do zmiany rozstrzygnięcia organu I instancji. W punkcie 3 i 5 decyzji ustalającej warunki zobowiązano inwestora do zachowania warunków zapewniających ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, wynikających z przepisów prawa budowlanego. Przepis art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. - Prawo budowlane obejmuje ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich w tym m.in.: ochronę przed pozbawieniem dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Organ I instancji za tym, zgodnie z art. 39 i 40 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ustalił decyzją warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla wnioskowanej inwestycji. Kolegium ponadto wskazało, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie przesądza o możliwości realizacji wnioskowanej inwestycji. Rozpoczęcie prac budowlanych poprzedzone musi być uzyskaniem przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, wydanej w myśl przepisów prawa budowlanego. Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła I. D. Skarżąca zarzuciła, że planowana przez T. M. rozbudowa domu jest tego rodzaju, co zabudowa dokonana samowolnie przez T. G. na sąsiedniej działce, co do której orzeczono nakaz rozbiórki. Rozbudowa budynku mieszkalnego przez wnioskodawcę sprawi, że od strony południowej zacieniona zostanie całość ogrodu, a pomieszczenia znajdujące się w budynku skarżącej pozbawione będą dopływu światła dziennego. Z treści skargi należy wywieść, iż skarżąca domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniesienie przedmiotowej skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i nie zakończenie do tego dnia postępowania w sprawie skutkowało tym, że na mocy art. 97 §1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) - sprawa podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 - zwanej dalej p.p.s.a.). Sąd dokonując, na podstawie art. 3 §2 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 1 cyt. wyżej ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontroli w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z prawem uznał, że decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów proceduralnych, mającym wpływ na wynik sprawy. Mianowicie organ odwoławczy rozpoznając odwołanie od decyzji Burmistrza K. z dnia [...] nie odniósł się do istoty tej decyzji, lecz dokonał oceny rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z dnia [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Zaznaczyć należy, że ostatnia z wymienionych decyzji stała się ostateczna, a odwołanie dotyczyło decyzji wydanej w trybie przepisu art. 155 kpa. Rzeczą więc organu drugiej instancji było zbadanie, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki warunkujące wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji zmieniającej decyzję z dnia [...], ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego, położonego w K. przy ul. [...], a stanowiącego własność T. M. Z akt administracyjnych wynika, że zmiana wymienionej decyzji ostatecznej nastąpiła zgodnie z wnioskiem złożonym przez T. M. Oznacza to, że organ pierwszej instancji uznał, że dla zmiany decyzji własnej w trybie art. 155 kpa wystarczającym był tylko wniosek T. M., podczas gdy w sprawie uwzględnione być powinno stanowisko pozostałych stron. Niewątpliwie skarżąca I. D. oraz L. P. i M. G., jako właściciele nieruchomości sąsiadujących z działką nr [...], objętą decyzją w przedmiocie warunków jej zabudowy i zagospodarowania, były osobami, których interesu prawnego postępowanie dotyczyło. Skutkowało to tym, że na mocy art. 28 kpa posiadały status strony, a zatem powinny brać udział w postępowaniu. W szczególności organ pierwszej instancji powinien ustalić ich stanowisko względem wnioskowanej przez T. M. zmiany decyzji z dnia [...]. Zgodnie bowiem z art. 155 kpa muszą wystąpić łącznie trzy przesłanki, ażeby można było wzruszyć decyzję. Musi to być po pierwsze decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo. Po drugie - za wzruszeniem decyzji muszą przemawiać względy interesu społecznego lub słuszny interes strony i po trzecie - musi istnieć zgoda stron. Ostatnia, podstawowa przesłanka stosowania art. 155 kpa zachodzi wówczas, gdy osoby będące stronami udzielą zgody wprost i wyraźnie, przez złożenie organowi stosownych oświadczeń. Ten warunek w rozpoznawanej sprawie nie został spełniony. W konsekwencji uznać należało, że organ pierwszej instancji podjął rozstrzygnięcie co do zmiany decyzji własnej z naruszeniem przepisu art.155 kpa. Natomiast organ odwoławczy nie dostrzegając tej wadliwości decyzji, utrzymał ją mocy, dopuszczając się również naruszenia prawa. Zauważyć przy tym trzeba, że bezprzedmiotowymi były rozważania organu drugiej instancji dotyczące decyzji z [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, skoro decyzja ta była ostateczna, a przedmiotem zaskarżenia była decyzja późniejsza, prowadząca do zmiany pierwszej decyzji. Nie odniósł się natomiast organ odwoławczy do istotnej treści odwołania, z którego wynikało, że zmiana warunków zabudowy i zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości dokonana została przez organ bez uzyskania zgody wszystkich stron postępowania. Z tych względów należało uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. Orzeczenie objęte pkt. II wyroku znajduje oparcie w art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania postanowiono zgodnie z art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło