I SA/Gd 1012/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-11-23

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wykazał, że jego obecne źródła utrzymania (emerytury) są niewystarczające do pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Majątek skarżącego, w tym udziały w spółce, podlegał zajęciu, co uniemożliwiało jego zbycie w celu pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący T. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT. Wniosek dotyczył zwolnienia od wpisu sądowego w kwocie 2.000 zł. Skarżący wykazał, że jego jedynym źródłem utrzymania są emerytury małżonków, których łączna miesięczna wysokość wynosi 3.382,52 zł netto. Majątek małżonków, w tym udziały skarżącego w spółce, podlegał zajęciu egzekucyjnemu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za styczeń 2007 r. postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. T. S. wnioskiem z dnia 8 października 2012 r. (data stempla pocztowego) zwrócił się o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi określonego w kwocie 2.000 zł. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 19 października 2012 r., ustalono, że prowadzi on gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, z dniem 4 lipca 2011 r. wyrejestrował działalność gospodarczą, którą prowadził w zakresie wynajmu i zarządzania nieruchomościami, a z której w roku 2011 uzyskał dochód w wysokości 103.614,07 zł (odpis decyzji burmistrza miasta z dnia 4 lipca 2011 r., odpis zeznania podatkowego za 2011 r. – PIT-36L), aktualnie jedynym źródłem utrzymania małżonków jest wypłacana każdemu z nich emerytura – łączna miesięczna wysokość przekazywanych z tego tytułu świadczeń wynosi 3.382,52 zł netto (zaświadczenie ZUS z dnia 30 października 2012 r., odpis decyzji ZUS z dnia 13 czerwca 2012 r. o ponownym ustaleniu żonie emerytury), majątek małżonków stanowi lokal użytkowy, na którym ustanowiona została hipoteka przymusowa do kwoty 98.000 zł na rzecz naczelnika urzędu skarbowego, żona wnioskodawcy jest współwłaścicielką w części ½ lokalu, w którym małżonkowie zamieszkują, średnie miesięczne koszty utrzymania, które ustalono na podstawie przedłożonych odpisów faktur i do których zaliczono wydatki z tytułu opłat za wodę i ścieki (za okres od 7 lipca do 6 września 2012 r.), gaz (za kwiecień 2012 r.) oraz energię elektryczną (za okres od 15 czerwca do 14 września 2012 r.) kształtują się na poziomie 664,91 zł. W dodatkowym oświadczeniu skarżący wyjaśnił, że w bieżącym roku nie uzyskał dochodów z tytułu najmu (dzierżawy) lokalu użytkowego stanowiącego własność małżonków, nie posiada rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz pojazdów mechanicznych. Z nadesłanych odpisów zawiadomień o zajęciu z dnia 8 października 2012 r. skierowanych do "A" Spółka z o.o. z siedzibą [...], wynika że skarżący posiada udziały ww. spółce, które tak jak i inne prawa majątkowe wnioskodawcy stanowiące wierzytelności pieniężne wobec tej spółki, podlegają zajęciu do kwoty 92.206,91 zł. Biorąc pod uwagę powyższe, uznano, że poniesienie przez skarżącego kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w tym wpisu sądowego od skargi, który określony został na kwotę 2.000 zł, spowoduje skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wskazać należy, że aktualnie jedynym źródłem utrzymania małżonków są świadczenia wypłacane im przez ZUS, które łącznie wynoszą 3.382,52 zł miesięcznie, małżonkowie nie posiadają oszczędności, zaś składniki majątku skarżącego (nieruchomość, udziały w spółce z o.o. i przysługujące mu z tego tytułu należności) podlegają zajęciu co uniemożliwia ich zbycie celem pozyskania środków na uiszczenie należnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W tak ustalonym stanie sprawy przyjąć należało, że obecnie skarżący nie ma realnych możliwości ich poniesienia. Z tych względów uznano, iż skarżący wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło