I SA/Gd 1018/13
PostanowienieWSA w Gdańsku2014-03-18
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie ustanowienia adwokata mimo niepełnego udokumentowania swojej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, jednak wnioskodawca musi wykazać swoją rzeczywistą sytuację majątkową i możliwości płatnicze. W przypadku wątpliwości co do stanu majątkowego i rodzinnego strony, sąd może wezwać do uzupełnienia dokumentów i oświadczeń. Brak dostarczenia wymaganych dokumentów i wyjaśnień skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję ZUS z 14 czerwca 2013 r. Wnioskodawca wskazał, że nie osiąga dochodów z powodu choroby, a jego rodzina utrzymuje się z emerytury, alimentów i zasiłków. Pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej, wnioskodawca nie przedłożył wszystkich wymaganych dokumentów, co budziło wątpliwości co do jego rzeczywistej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania J. M. prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne postanawia: odmówić przyznania J. M. prawa pomocy.
J. M. po wydaniu wyroku oddalającego skargę zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, córką i wnukiem. Wskazał, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie osiąga od kilku miesięcy żadnych dochodów, gdyż doznał wylewu krwi do mózgu w listopadzie 2013 r. i jest w trakcie leczenia i rehabilitacji. Małżonka wnioskodawcy otrzymuje emeryturę w kwocie 1984 zł miesięcznie. Córka jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, na wychowaniu ma dwuletniego syna, na którego otrzymuje alimenty w wysokości 500 zł miesięcznie. Wedle oświadczenia wnioskodawca nie posiada żadnych ruchomości, ani nieruchomości, ani też oszczędności.
Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu).
W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawcy pismem z dnia 4 grudnia 2013 r., zobowiązano go do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych i złożenia oświadczeń w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Na wniosek skarżącego termin ten został mu dwukrotnie przedłużony, ostatecznie do dnia 21 lutego 2014 r.
Na mocy art. 255 P.p.s.a. w sytuacji gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Czynności określone w tym przepisie podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji podmiot wezwany do uzupełnienia oświadczenia winien z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania, gdyż jak już wyżej wskazano, to w interesie strony leży przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy.
Skarżący jednak nie zastosował się do wystosowanego wezwania w pełni, bowiem nie nadesłał wszystkich wymaganych dokumentów. Nie zostały przedłożone wyciągi z żadnego rachunku bankowego należącego do wnioskodawcy i członków jego rodziny. Nie zostały wskazane wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, nie wyjaśniono kwestii tego gdzie wnioskodawca z rodziną zamieszkuje, jakie są wysokości opłat za media. Nie przedłożono także dokumentów obrazujących wysokość zadłużenia wnioskodawcy wobec instytucji państwowych, ani czy też posiada zadłużenie w bankach, w jakiej wysokości, czy zaistniały zaległości w spłacie.
W oparciu o dane zawarte w formularzu i przedstawione w odpowiedzi na wezwanie nie można uznać, że wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pozostało szereg wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji finansowej wnioskodawcy, które nie znajdują wyjaśnienia ani w złożonych oświadczeniach ani w przedłożonej dokumentacji.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło