I SA/Gd 1028/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę. Decyzją z dnia 6 maja 2010 r. Wójt Gminy U. ustalił J. S. podatek od nieruchomości na rok 2010 w kwocie 12.899,00 zł. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że podatniczka jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowej oznaczonej nr działki [..] oraz nieruchomości gruntowych zabudowanych oznaczonych nr działek [...], [..] i [...]. Nieruchomości położone są w obrębie gm. U. Ponadto stwierdzono, że podatniczka wpisana została do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta S. Organ podatkowy I instancji stwierdził, że zgodnie z ustawa o podatkach i opłatach lokalnych grunty, budynki i budowle związane z działalnością gospodarczą są to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy. Skoro zatem nieruchomość należy do przedsiębiorcy to należało opodatkować ją według stawek podatku przewidzianych dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Od decyzji Wójta Gminy U. strona wniosła odwołanie żądając zmiany wysokości podatku i ustalenia go w kwocie zadeklarowanej w deklaracji podatkowej. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, że zgodnie z ewidencją gruntów i budynków grunty wymienione w zaskarżonej decyzji powinny być oznaczone jako mieszkalne natomiast budynki jako inne. Na dzień wystawienia decyzji nie jest prowadzona w budynkach jak i na gruncie działalność gospodarcza. Strona wyjaśniła, że działalność gospodarcza jest zawieszona, co jest w jej ocenie równoznaczne z jej brakiem. Stwierdzono też w odwołaniu, że budynki posadowione na wymienionych działkach są, wg. dokumentacji technicznej, budynkami rekreacyjno – mieszkalnymi, gdzie częścią rekreacyjną jest holl. Nieruchomość została zakupiona celem zaspokajania potrzeb mieszkaniowych podatniczki co zostało zapisane w akcie notarialnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 28 lipca 2010 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Według organu II instancji ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje, że opodatkowana nieruchomość znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy, co wedle art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy podatkowej przesądza o opodatkowaniu najwyższymi stawkami. O uznaniu gruntu lub budynku za związany z działalnością gospodarczą przesądza bowiem sam fakt posiadania ich przez przedsiębiorcę bez względu nawet na to, czy do prowadzenia takiej działalności są wykorzystywane. Wyjątkiem są jednak budynku mieszkalne i grunty z nimi związane, grunty pod jeziorami i zbiornikami retencyjnymi oraz przeszkody natury technicznej uniemożliwiające wykorzystanie nieruchomości do działalności gospodarczej. Okoliczności takie jednak w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca zarzuciła naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm) – dalej jak "u.p.o.l.", poprzez jego błędną wykładnię oraz błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w całości, stwierdzenie, że nie może ona być wykonana w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na jej rzecz. Uzasadniając skargę skarżąca stwierdziła, że zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej, o czym organ podatkowy doskonale wiedział. W okresie ustalonego obowiązku podatkowego nie była więc przedsiębiorcą. Ponadto zwróciła uwagę, że podstawą określania gruntów i budynków dla celów podatkowych jest wypis z rejestru gruntów. W przedmiotowej sprawie brak w nim jednoznacznego zapisu co do charakteru przedmiotowych budynków. Organ oparł się więc na dokumentacji technicznej, z której wynika, że budynki mają charakter mieszkalno – rekreacyjny. Organ nie przyjął jednak do wiadomości informacji wynikającej z całej dokumentacji technicznej. W powołanej dokumentacji wskazano natomiast wedle skarżącej, że budynek jest budynkiem mieszkalnym, z wydzieloną częścią rekreacyjną (korytarze). W ocenie skarżącej, w przedmiotowe sprawie uzasadnionym jest twierdzenie, że budynki będące w jej posiadaniu służą zaspakajaniu jej potrzeb mieszkaniowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie. J. S. w piśmie procesowym z dnia 25 stycznia 2011 r. złożyła jako dowód w sprawie dokumentację techniczną, z której w jej ocenie wynika, że budynki które posiada mają charakter mieszkalny. Wyjaśniła, że dokumenty były przedstawione organowi podatkowemu w toku postępowania, lecz organ nie wziął ich pod uwagę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych aktów z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej w dalszej części "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia tego przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów Sąd nie stwierdził aby naruszała ona prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu. Na gruncie rozpoznawanej sprawy nie jest sporne, że Skarżąca posiada, jako użytkownik wieczysty, w D. działki zabudowane o nr [...], [...], [..] i [....] oraz działkę niezabudowaną o nr [...]. Nie sporne jest także i to, że Skarżąca posiada wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Skarżąca argumentuje, że będące w jej posiadaniu przedmioty opodatkowania nie powinny być opodatkowane według stawek podatku od nieruchomości przewidzianych dla budynków i gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą bowiem zawiesiła działalność gospodarczą. Nie można wobec powyższego uznać, że jest przedsiębiorcą. Ponadto wskazuje, że budynki stanowiące jej własność są budynkami mieszkalnymi i służą zaspokajaniu jej potrzeb mieszkaniowych. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej są to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Sąd w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę podziela prezentowany w doktrynie oraz orzecznictwie pogląd, że z przytoczonej definicji wynika, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. O tym, czy podmiot jest przedsiębiorcą, czy też nie, przesądza wpis do rejestru przedsiębiorców. Budynki będące własnością przedsiębiorcy powinny podlegać opodatkowaniu stawkami przeznaczonymi dla budynków związanych z działalnością gospodarczą, niezależnie od ich faktycznego wykorzystania. W omawianej definicji nie ma warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. (L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008. i powołane tam orzeczenia sądów administracyjnych) W ocenie Sądu, w ustalonym stanie faktycznym, organy podatkowe prawidłowo uznały, iż J. S. jest przedsiębiorcą. Należy przede wszystkim zwrócić uwagę na tę okoliczność, że ze znajdujących się w aktach sprawy wypisów z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez właściwy dla skarżącej organ rejestrowy nie wynika, iż skarżąca rzeczywiście zgłosiła zawieszenie prowadzenia działalności gospodarczej. Strona skarżąca również w toku postępowania podatkowego nie przedłożyła żadnych dowodów, które twierdzenie o zawieszeniu działalności gospodarczej by potwierdzały. Niezależnie jednak od braku potwierdzenia, że zawieszenie działalności gospodarczej miało miejsce należy stwierdzić, że zdarzenie takie nie powoduje utraty statusu przedsiębiorcy przez podatnika i nie może mieć w związku z tym wpływu na wysokość podatku. Wedle bowiem art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. dla uznania, że budynki i grunty związane są z prowadzoną działalnością gospodarcza ma znaczenie, że podatnik posiada status przedsiębiorcy, i że posiada określone przedmioty opodatkowania. Jak wyżej wskazano, wykorzystywanie przedmiotów opodatkowania dla celów prowadzonej działalności, czy też nawet faktyczne wykonywanie tej działalności w aspekcie tego przepisu nie jest prawnie doniosłe. Kolejną kwestią sporną wymagającą rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy będące w posiadaniu przedsiębiorcy budynki są budynkami mieszkalnymi. Takie ustalenie wykluczałoby je z zakresu pojęcia budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.) organ podatkowy nie powinien dokonywać samodzielnej klasyfikacji funkcji budynku, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Jeżeli budynek nie został wpisany do ewidencji gruntów i budynków, to w takiej sytuacji organy podatkowe są uprawnione, a zarazem zobowiązane, do ustalenia charakteru (klasyfikacji) budynku do celów podatkowych. Nie ulega bowiem wątpliwości, że budynki niewpisane do ewidencji również podlegają opodatkowaniu, ustawa o podatkach i opłatach lokalnych bowiem nie uzależnia obowiązku podatkowego od wpisania budynku do ewidencji. W przypadku braku takich informacji w ewidencji gruntów i budynków rodzaj budynku powinien zostać określony na podstawie dokumentacji budowlanej, takiej m.in., jak pozwolenie na budowę czy decyzja o dopuszczeniu budynku do użytkowania, czy też dokumentacja techniczna budynku. Zgodnie bowiem z art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy administracji publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Mając na względzie powyższe, należy stwierdzić, że jeżeli z dokumentacji budowlanej wynika, iż dany budynek jest budynkiem mieszkalnym, należy opodatkować go podatkiem od nieruchomości ze stawką jak od budynków mieszkalnych lub ich części. Natomiast jeżeli z dokumentów urzędowych nie wynika mieszkalny charakter budynku, budynek ten należy opodatkować podatkiem od nieruchomości ze stawką jak od budynków lub części budynków pozostałych, chyba że jest on w posiadaniu przedsiębiorcy. Wówczas jego opodatkowanie następuje według stawek przewidzianych jak dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji technicznej budynków należy wyprowadzić wniosek, że budynki te nie są budynkami mieszkalnymi. Analiza treści tych dokumentów pozwala uznać, że prawidłowo organy podatkowe przyjęły, że są to budynki mieszkalno – rekreacyjne, a wiec nie mieszkalne. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podatkowy nie dokonał wyczerpującego wyjaśnienia tej kwestii, czym w ocenie Sądu naruszył art. 210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej nie mniej jednak uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, a zatem nie mogło stanowić podstawy uchylenie zaskarżonej decyzji. Zauważyć należy również, że w świetle mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych kryterium zaspokajania potrzeb mieszkaniowych podatnika nie może stanowić podstawy do wymiaru podatku od nieruchomości. Jest ono po prostu niewłaściwe – nie ma oparcia w obowiązujących w 2010 r. regulacjach prawnych. Potencjalna możliwość zaspokajania potrzeb mieszkaniowych właściciela i osób mu bliskich nie może więc skutkować uznaniem budynku za budynek mieszkalny. Przedmiotem opodatkowania jest bowiem budynek i prawo do budynku, a nie sposób faktycznego wykorzystywania budynku. Z przedstawionych wyżej względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.