I SA/Gd 1052/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miejskiej [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rocznych stawek podatku od nieruchomości na rok 2015 postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 27 lipca 2015 r., uzupełnionym na formularzu PPF w dniu 11 sierpnia 2015 r. i którego braki formalne uzupełnione zostały w dniu 10 września 2015 r., skarżący W. K. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (w tym wpisu od skargi w kwocie 300 zł) oraz ustanowienie adwokata. Zgodnie z brzmieniem art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Podkreślić przy tym należy, że rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w powołanym przepisie. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam wnioskodawca. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona. W konsekwencji bierność wnioskodawcy skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącego wynika, że ma on 67 lat, nie posiada żadnego majątku, nie uzyskuje żadnego dochodu, nie ma środków na egzystencję, a mimo to prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. W tym miejscu wskazać należy, iż z treści wniosków o przyznanie prawa pomocy składanych przez skarżącego oraz jego żonę i syna w licznych sprawach toczących się przed tut. Sądem, wynika, iż skarżący posiada gospodarstwo rolne, pozostaje w związku małżeńskim oraz zamieszkuje wspólnie z żoną, która osiąga dochody z emerytury i synem, który dodatkowo pod tym samym adresem prowadzi działalność gospodarczą. W związku z powyższym referendarz sądowy uznał oświadczenie skarżącego za niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i rodzinnego oraz możliwości płatniczych i zarządzeniem z dnia 16 września 2015 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwał skarżącego do przedłożenia w terminie 7 dni: 1/ oświadczenia, które zawierać będzie klauzulę o następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia"; 2/ wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych (rachunków bieżących, rachunków oszczędnościowych, rachunków lokat, w tym kont i lokat dewizowych), obrazujących historię (wpłaty, wypłaty, przelewy) i salda tych rachunków w okresie od 1 lipca 2015 r.; w przypadku ich nieposiadania – złożenia oświadczenia o ich nieposiadaniu; 3/ w związku z zadeklarowanym brakiem dochodów i zasobów finansowych – jasnego wskazania, z jakich środków skarżący ponosi konieczne koszty swojego utrzymania (jak chociażby wyżywienie, opłaty za media); 4/ w związku z zamieszkiwaniem przez skarżącego pod wspólnym adresem z małżonką H. K. oraz synem M. K. wskazania, czy partycypuje on w kosztach związanych z eksploatacją nieruchomości (opłatach za energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, inne), a jeśli tak – w jakiej wysokości miesięcznie, przy czym kwota wydatków z tego tytułu winna zostać udokumentowana; 5/ oświadczenia, czy skarżący lub jego małżonka otrzymują (jeśli tak to w jakiej wysokości) pomoc finansową lub rzeczową od rodziny lub innych osób prywatnych; jeżeli tak – wskazania wysokości, rodzaju i częstotliwości udzielanej pomocy wraz z dowodami potwierdzającymi tę okoliczność (oświadczenie osoby udzielającej pomocy); 6/ oświadczenia, czy skarżący lub jego małżonka w okresie ostatnich trzech miesięcy występowali o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej i otrzymali jakiekolwiek świadczenia z tego tytułu; w przypadku odpowiedzi twierdzącej skarżący winien przedłożyć kopie dokumentów potwierdzających charakter tej pomocy oraz jej wysokość; 7/ dokumentów obrazujących wysokość wszystkich miesięcznych dochodów brutto/netto żony skarżącego oraz dokumentów obrazujących w sposób kompleksowy jej stan majątkowy, w tym posiadane przez nią nieruchomości, przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro, zarejestrowane na nią pojazdy mechaniczne (z podaniem ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości) oraz wyciągi i wykazy z posiadanego przez nią rachunku bankowego, na których gromadzone są środki pieniężne, obrazujące historię (wpłaty, wypłaty) i salda tych rachunków za okres od 1 lipca 2015 r.; 8/ dokumentów obrazujących aktualny stan zadłużenia skarżącego wobec ZUS/KRUS, urzędu skarbowego, banków i innych podmiotów; 9/ dowodów dotyczących egzekucji aktualnie prowadzonej na majątku skarżącego. Poinformowano też skarżącego, że niezastosowanie się do treści wezwania może skutkować odmową przyznania mu prawa pomocy, jak również wskazano, że nie jest on zobowiązany do przedstawienia danych i dokumentów odnoszących się do sytuacji majątkowej małżonki tylko w sytuacji, gdy został orzeczony rozwód lub separacja, a skarżący przedłoży stosowne orzeczenie sądu w tym zakresie. Powyższe wezwanie skutecznie doręczono skarżącemu w dniu 14 października 2015 r. (dowód: potwierdzenie odbioru). Skarżący nie wykonał nałożonego na niego obowiązku. Wezwanie referendarza sądowego pozostało bez odpowiedzi. W związku z powyższym referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał zasadności wniesionego żądania. Należało zatem przyjąć, że sam skarżący uniemożliwił, poprzez nieprzedstawienie żądanych dokumentów, dokonanie pełnej i rzetelnej oceny swojej sytuacji finansowej i rodzinnej. Zaniechanie skarżącego w tym zakresie stanowi zaś przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie okoliczności wskazanych we wniosku i przyznanie mu prawa pomocy. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.