I SA/Gd 107/08
PostanowienieWSA w Gdańsku2008-08-11
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która została zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która została zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżąca T. H. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o umorzeniu zaległości podatkowej. Wcześniej została zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżąca przedstawiła oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację materialną, w tym niską rentę po potrąceniach egzekucyjnych i brak majątku.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. H. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie umorzenia zaległości podatkowej postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 107/08 oddalił skargę T. H. na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...].
Wnioskiem z dnia 6 sierpnia 2008 r. skarżąca zwróciła się o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego bądź adwokata.
Na wstępie wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 107/08 skarżąca zwolniona została od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tego powodu oceny zasadności złożonego wniosku o ustanowienie pełnomocnika dokonano w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, przy czym ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww. (art. 246 § 3 p.p.s.a.).
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Powołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Na podstawie złożonego przez skarżącą oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dołączonych do wniosku dokumentów (kopia przekazu świadczenia rentowego za lipiec 2008 r., odpis zawiadomienia z dnia 25 marca 2005 r. o zajęciu świadczenia rentowego, odpis tytułu wykonawczego z dnia 21 grudnia 2004 r.), ustalono, że prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, jedynym źródłem jej utrzymania jest renta, której wysokość po dokonaniu potrąceń dokonanych w ramach egzekucji wynosi 347,19 zł netto miesięcznie, nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro, oszczędności.
W tych okolicznościach uznano, że skarżąca wykazała, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. Za takim stanowiskiem przemawia wysokość osiąganych przez skarżącą miesięcznych dochodów oraz okoliczność nieposiadania zasobów pieniężnych. Sytuacja finansowa skarżącej nie budzi wątpliwości w świetle złożonego oświadczenia i przedstawionych dokumentów źródłowych.
Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło