I SA/Gd 1085/19

WyrokWSA w Gdańsku2019-10-30

Skład orzekający: Ewa Wojtynowska, Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, mimo podniesionych przez skarżącego zarzutów dotyczących błędu co do osoby zobowiązanego, braku doręczenia upomnienia oraz braku podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd stwierdził, że przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazane w art. 59 § 1 pkt 4, 7 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zaistniały w sprawie. Nie było błędu co do osoby zobowiązanego, ponieważ tytuły wykonawcze prawidłowo wskazywały dane skarżącego. Brak doręczenia upomnienia nie stanowił podstawy do umorzenia, gdyż dotyczyło należności pieniężnych określonych w ostatecznym orzeczeniu, co pozwala na wszczęcie egzekucji bez uprzedniego upomnienia. Nie wystąpiła również przesłanka braku podjęcia zawieszonego postępowania na żądanie wierzyciela. Ponadto, sąd uznał, że zarzuty dotyczące tych przesłanek były już badane w postępowaniu dotyczącym zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji, a postanowienia z dnia 26 listopada 2018 r. Dyrektora IAS stanowiły ostateczne rozstrzygnięcia kończące zawieszenie postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący K.M. złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 26 kwietnia 2018 r., powołując się na przesłanki z art. 59 § 1 pkt 4, 7 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (błąd co do osoby zobowiązanego, brak doręczenia upomnienia, brak podjęcia zawieszonego postępowania). Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.),, Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 października 2019 r. sprawy ze skargi K.M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 29 marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia 29 marca 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej – dalej "Dyrektor IAS", działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 – dalej jako "kpa"), w zw. z art. 59 § 5 w trybie art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 – dalej jako "u.p.e.a."), po rozpatrzeniu zażalenia K. M. – dalej jako "Skarżący" na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (dalej jako "Naczelnik US") z dnia 23 stycznia 2019 r., którym organ odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 26 kwietnia 2018 r. o numerach: [...], po rozpatrzeniu wniosku w zakresie wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 59 § 1 pkt 4, 7 i 8 u.p.e.a., tj. błędu co do osoby zobowiązanego, braku doręczenia upomnienia oraz braku podjęcia postępowania egzekucyjnego zawieszonego na wniosek wierzyciela przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy: Z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny, będący jednocześnie wierzycielem - Naczelnik US prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku Skarżącego na podstawie wystawionych w dniu 26 kwietnia 2018 r. wskazanych tytułów wykonawczych, których odpisy doręczono Skarżącemu w dniu 28 maja 2018 r. wraz z wydrukiem zawiadomienia z dnia 9 maja 2018 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Korzystając z przysługującego prawa, Skarżący wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie w/w tytułów wykonawczych, oparte na przesłankach art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3, 6, 8, 10. Jednocześnie z zarzutami, Skarżący złożył skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego, zarzucając Naczelnikowi US naruszenie art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a. W dniu 17 maja 2018 r. Naczelnik US zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne. Kolejno, pismem z dnia 8 czerwca 2018 r., na podstawie art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 4, 7, i 8 u.p.e.a. Skarżący złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że kwoty, które zostały zaliczone postanowieniem z dnia 17 maja 2018 r. i wyegzekwowane, znaczenie przewyższają kwotę zadłużenia wynikającą z decyzji z dnia 2 marca 2018 r. Zarzucił również, że tytuły wykonawcze są nieważne, gdyż zawierają odręczne poprawki. Skarżący wskazał, że wniosek składany jest z ostrożności w postępowaniu, gdyż nie otrzymał ostatecznej odpowiedzi na wcześniejsze wystąpienia. Organ pierwszej instancji poinformował Skarżącego, że wniosek zostanie rozpatrzony po ustaniu przyczyny zawieszenie postępowania. Naczelnik US wydał: - w dniu 15 czerwca 2018 r. postanowienie oddalające skargę jako nieuzasadnioną; - w dniu 22 czerwca 2018 r. postanowienie dotyczące postępowania prowadzonego w oparciu o tytuły nr [...], którym uznał za uzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku w części zawyżonej kwoty odsetek za zwłokę, w związku z nieuwzględnieniem przerw w naliczeniu odsetek wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 O.p. i w tej części umorzył postępowanie egzekucyjne, uznał za nieuzasadnione zarzuty: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia, przedawnienia obowiązku, braku wymagalności obowiązku i określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. - w dniu 22 czerwca 2018 r. postanowienie dotyczące postępowania prowadzonego w oparciu o tytuły nr [...], którym uznał za uzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku w części zawyżonej kwoty odsetek za zwłokę, w związku z nieuwzględnieniem przerw w naliczeniu odsetek wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 O.p. i w tej części umorzył postępowanie egzekucyjne, uznał za nieuzasadnione zarzuty: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia, przedawnienia obowiązku, braku wymagalności obowiązku i określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. W dniu 17 sierpnia 2018 r. Dyrektor IAS wydał postanowienia, którymi uchylił postanowienia Naczelnika US z dnia 22 czerwca 2018 r. i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, a w dniu 20 sierpnia 2018 r. Dyrektor IAS wydał postanowienie, którym uchylił postanowienie Naczelnika US z dnia 15 czerwca 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Naczelnik US wydał w dniu 14 września 2018 r.: - postanowienie w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], którym uznał za niedopuszczalny zarzut przedawnienia obowiązku objętego w/w tytułami wykonawczymi; uznał za niedopuszczalny zarzut nieistnienia obowiązku w części dotyczącej nieuwzględnienia w w/w tytułach przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 i pkt 7 O.p.; uznał za nieuzasadnione zarzuty: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia, braku wymagalności obowiązku i określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. - postanowienie w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], którym uznał za niedopuszczalny zarzut przedawnienia obowiązku objętego w/w tytułami wykonawczymi; uznał za uzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku w części dotyczącej nieuwzględnienia w w/w tytułach przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 i pkt 7 O.p. za okres od 5 marca 2013 r. do 22 kwietnia 2013 r., od 6 grudnia 2016 r. do 16 marca 2018 r. i w tej części umorzył postępowanie egzekucyjne, uznał za nieuzasadnione zarzuty: wykonania, wygaśnięcia, nieistnienia, przedawnienia obowiązku, braku wymagalności obowiązku i określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. - postanowienie, którym oddalił skargę na czynność jako nieuzasadnioną. W wyniku rozpatrzenia złożonych zażaleń, Dyrektor IAS wydał w dniu 26 listopada 2018 r.: - postanowienie, którym uchylił postanowienie z dnia 14 września 2018 r. w części, w której uznano zarzut wykonania obowiązku za niezasadny i orzekł o uznaniu za zasadny zarzutu wykonania obowiązku w części dotyczącej kwoty 2.245,93 zł, dochodzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] i w tej części umorzył postępowanie egzekucyjne, a w pozostałym zakresie uznał zarzut wykonania obowiązku za niezasadny oraz utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy w pozostały zakresie; - postanowienie, którym utrzymał w mocy postanowienie nr [...] - postanowienie, którym uchylił postanowienie i orzekając co do istoty - uznał skargę za uzasadnioną. Po otrzymaniu przez organ pierwszej instancji w/w ostatecznych postanowień w sprawie wniesionych zarzutów, ustała przesłanka zawieszenia postępowania, o której mowa w art. 35 § 1 u.p.e.a., w związku z czym, Naczelnik US przystąpił do rozpatrzenia złożonego przez na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a. wniosku z dnia 8 czerwca 2018 r. o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2019 r. organ odmówił umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 § 1 pkt 4, 7, 8 u.p.e.a., natomiast postanowieniem z dnia 23 stycznia 2019 r., na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. umorzył w części postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie postępowania na podstawie art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 7 u.p.e.a. Oba postanowienia doręczono Skarżącemu w dniu 11 lutego 2019 r. Skarżący złożył zażalenie, w którym zażądał uchylenia w całości postanowienia z dnia 23 stycznia 2019 r., orzeczenia co do istoty sprawy poprzez umorzenie w całości postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. Wydanemu rozstrzygnięciu Skarżący zarzucił - poprzez niewłaściwe zastosowanie - naruszenie przepisów: art. 59 § 1 pkt 2, 3, 7 i 8 i § 2 u.p.e.a., art. 124 § 1 i § 2 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. i art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 4, 7, 8 i § 2. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że wbrew stanowisku organu pierwszej instancji, wniosek z dnia 8 czerwca 2018 r. nie stał się w żadnej części bezprzedmiotowy i zasługiwał w całości na uwzględnienie, ponieważ w sprawie zaistniały wszystkie wskazane przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto, podniósł, że wniosek ten został rozpatrzony przedwcześnie, w okresie zawieszenia postępowania, gdyż rozstrzygnięcia w sprawie zarzutów nie stały się jeszcze prawomocne. Postanowieniem z dnia 29 marca 2019 r. Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał treść art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 18 i art. 59 § 1 u.p.e.a. i stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo przystąpił do rozpatrzenia wniosku z dnia 8 czerwca 2018 r. Dyrektor IAS nie podzielił stanowiska, że wniosek został rozpatrzony przez organ pierwszej instancji przedwcześnie. Artykuł art. 35 § 1 u.p.e.a., wskazuje, że zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Stosowany na mocy art. 18 u.p.e.a. Kodeks postępowania administracyjnego, nie zawiera co prawda ustawowej definicji postanowienia ostatecznego, jednakże ustawodawca wielokrotnie posługuje się tym terminem (art. 119 § 2, art. 120 § 1, art. 134 K.p.a.) bądź terminem "postanawia ostatecznie" (art. 59 § 2 K.p.a.). Stosując w drodze analogii, zawartą w art. 16 § 1 K.p.a., ustawową definicję decyzji ostatecznej, przyjąć należy, że postanowienie ostateczne, to postanowienie, na które nie służy zażalenie, a zatem takie, które nie może być weryfikowane w administracyjnym toku instancji. Do postanowień ostatecznych należeć więc będą, między innymi, postanowienia wydane przez organ drugiej instancji w wyniku rozpatrzenia zażalenia. Takimi postanowieniami są również wydane przez organ w dniu 26 listopada 2018 r. postanowienia w przedmiocie rozpatrzenia wniesionych zarzutów. Naczelnik US prawidłowo uznał więc, że w dniu 26 listopada 2018 r. - z mocy prawa - nastąpiło odwieszenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. W ocenie Dyrektora IAS, organ pierwszej instancji, przystępując do rozpatrzenia wniosku z dnia 8 czerwca 2018 r. stwierdził, że wskazane przez Skarżącego podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego: wykonanie obowiązku przed wszczęciem postępowania (art. 59 § 1 pkt 1), brak wymagalności, umorzenie, wygaśnięcie, nieistnienie obowiązku (art. 59 § 1 pkt 2) i określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu (art. 59 § 1 pkt 3), niedopuszczalność egzekucji i zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 59 § 1 pkt 7), zostały już zbadane merytorycznie w toku postępowania zainicjowanego złożonymi przez Skarżącego zarzutami z dnia 15 maja 2018 r., w których jako podstawę wskazano m.in. art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3 i 6 u.p.e.a. Dlatego też, w postanowieniu organ rozpatrzył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego jedynie w części dotyczącej przesłanek wskazanych w art. 59 § 1 pkt 4, 7, i 8 u.p.e.a., czyli takich, które nie podlegały jeszcze merytorycznej ocenie, mianowicie: błędu co do osoby zobowiązanego, braku doręczenia upomnienia w sytuacji, gdy taki obowiązek ciążył na wierzycielu oraz niepodjęcia zawieszonego na wniosek wierzyciela postępowania egzekucyjnego przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania. Odnosząc się w pierwszej kolejności do przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Dyrektor IAS wskazał, że nie wystąpiła ona w sprawie. Wskazane tytuły wykonawcze wystawione w dniu 26 kwietnia 2018 r. przez Naczelnika US - w sposób prawidłowy wskazują osobę, wobec której ma być prowadzona egzekucja. Dokładnie bowiem wskazano w nich dane Skarżącego, tj. imię i nazwisko, NIP, PESEL, adres zamieszkania oraz imiona rodziców, a dane te pokrywają się z danymi wskazanymi w decyzjach Dyrektora IAS z dnia 2 marca 2018 r., na podstawie których w/w tytuły wykonawcze zostały wystawione. Prawidłowo również, w ocenie Dyrektora IAS, został w zaskarżonym postanowieniu, oceniony zarzut braku doręczenia upomnienia, wniesiony w oparciu art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Wezwanie strony do dobrowolnego wykonania obowiązku jest ogólną zasadą postępowania w egzekucji administracyjnej. Jednakże - jak słusznie wskazał organ pierwszej instancji - na mocy art. 15 § 5 u.p.e.a. minister właściwy do spraw finansów publicznych został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. W wykonaniu tej kompetencji, w § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 137, poz. 1541) przewidziano, że egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy należności pieniężnych określonych w orzeczeniu. Obecnie wynika to z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz.U. z 2017 r. poz. 131 ze zm.), który stanowi, że egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu. Sytuacja taka ma miejsce w sprawie. Tytuły wykonawcze o numerach [...] zostały wystawione w oparciu o ostateczną decyzję Dyrektora IAS z dnia 2 marca 2018 r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika US z dnia 16 sierpnia 2017 r., którą organ pierwszej instancji określił Skarżącemu za styczeń 2010 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości mniejszej, niż wykazana w złożonej deklaracji. Obowiązki objęte tytułami nr [...], tj. należności z tytułu podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2009 r., również wynikają z ostatecznej decyzji – Dyrektor IAS w dniu 2 marca 2018 r. wydał decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję Naczelnika US z dnia 16 sierpnia 2017 r., określającą Skarżącemu za listopad 2009 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy, a za grudzień 2009 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy - w wysokościach niższych, niż wykazane w deklaracjach za w/w okresy. Tym samym, prawidłowo organ pierwszej instancji uznał, że w badanej sprawie nie wystąpiła przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego w postaci braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, wskazana w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Dyrektor IAS podzielił także stanowisko Naczelnika US (będącego jednocześnie wierzycielem), że w sprawie nie wystąpiła również przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. Nie doszło bowiem w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym do jego zawieszenia na żądanie wierzyciela. Zważywszy, że nie zaistniała żadna z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego, nie było podstaw do wydania rozstrzygnięcia zgodnie z wnioskiem Skarżącego, tj. umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. Odnośnie podniesionego w zażaleniu naruszenia przez organ egzekucyjny art. 59 § 2 u.p.e.a. w wydanym w dniu 23 stycznia 2019 r. postanowieniu, Dyrektor IAS wskazał, że w złożonym piśmie z dnia 8 czerwca 2018 r. Skarżący nie wnioskował o umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłankę wskazaną w tym przepisie. Zdaniem organu, z treści pisma jasno wynika, że wniosek o umorzenie złożony został w oparciu o art. 59 § 1 u.p.e.a. Tym samym, wymienienie w treści zażalenia podstawy z art. 59 § 2 u.p.e.a., tj. wskazanie jakoby postanowienie organu egzekucyjnego miało naruszać art. 59 § 2 u.p.e.a., organ traktuje jako oczywistą omyłkę. Jest to całkowicie inna podstawa umorzenia, badająca odmienne przyczyny wydania takiego rozstrzygnięcia przez organ egzekucyjny. Z treści pisma nie wynika, aby Skarżący zainicjował badanie tej podstawy umorzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora IAS z dnia 29 marca 2019 r. Skarżący zarzucając postanowieniom organu pierwszej i drugiej instancji naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa w związku z art. 18 u.p.e.a., art. 59 § 1 pkt 2, 3, 7, 8 i § 2 u.p.e.a., art. 124 § 1 i § 2 kpa w związku z art. 18 u.p.e.a. i art. 59 § 1 pkt 2, 3, 4, 7, 8 i § 2 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji, oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie sformułowanych zarzutów i zawiera tożsamą argumentację, którą Skarżący zawarł w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c) p.p.s.a.). Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przenosząc określone w przepisach p.p.s.a kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa, w stopniu dającym podstawę do jego uchylenia. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora IAS z dnia 29 marca 2019 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US z dnia 23 stycznia 2019 r., którym organ, po rozpatrzeniu wniosku Skarżącego w zakresie wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 59 § 1 pkt 4, 7 i 8 u.p.e.a., tj. błędu co do osoby zobowiązanego, braku doręczenia upomnienia oraz braku podjęcia postępowania egzekucyjnego zawieszonego na wniosek wierzyciela przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia żądania, odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych z dnia 26 kwietnia 2018 r. W pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że powyższe podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego były już badane merytorycznie w toku postępowania zainicjowanego złożonymi przez Skarżącego zarzutami z dnia 15 maja 2018 r., w których jako podstawę Skarżący wskazał m.in. art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3 i 6 u.p.e.a. Stąd też nie mogły być ponownie badane ani w postanowieniu organu egzekucyjnego z dnia 23 stycznia 2019 r., ani w zaskarżonym do Sądu postanowieniu. W ocenie Sądu, Dyrektor IAS prawidłowo uznał, że w przedmiocie zarzutów wniesionych przez Skarżącego na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych, w dniu 26 listopada 2018 r. zostały wydane ostateczne postanowienia Dyrektora IAS i tym samym z dniem ich wydania, wystąpiła przesłanka kończąca zawieszenie postępowania. Organ pierwszej instancji prawidłowo więc przystąpił do rozpatrzenia złożonego, na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a., wniosku z dnia 8 czerwca 2018 r., co czyni bezprzedmiotowym zarzut Skarżącego, iż wniosek został rozpoznany przedwcześnie. Wskazać należy, że przepis art. 35 § 1 u.p.e.a. określa, że zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Takimi postanowieniami są niewątpliwie wydane w dniu 26 listopada 2018 r. postanowienia w przedmiocie rozpatrzenia wniesionych przez Skarżącego zarzutów. W sprawie prawidłowo organy przyjęły, że w dniu 26 listopada 2018 r. nastąpiło z mocy prawa odwieszenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych. Zdaniem Sądu, organy dokonały prawidłowego rozstrzygnięcia uznając, że żadna z podstaw umorzenia postępowania egzekucyjnego wymieniona w art. 59 § 1 pkt 4, 7 i 8 u.p.e.a. nie zaistniała w niniejszej sprawie. W sprawie nie wystąpił błąd co do zobowiązanego, albowiem wystawione tytuły wykonawcze w sposób prawidłowy wskazują osobę, wobec której ma być prowadzona egzekucja. Prawidłowo bowiem wskazano w nich dane zobowiązanego, tj. imię i nazwisko, NIP, PESEL, adres zamieszkania oraz imiona rodziców, a dane te pokrywają się z danymi Skarżącego wskazanymi w decyzjach Dyrektora IAS z dnia 2 marca 2018 r., na podstawie których tytuły wykonawcze zostały wystawione. Prawidłowo również, w ocenie Sądu, został oceniony zarzut braku doręczenia upomnienia, wniesiony w oparciu art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a., a organ działając w oparciu o art. 15 § 1 i § 5 u.p.e.a. oraz przepisy powołanych rozporządzeń Ministra Finansów zasadnie uznał, że egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu. W niniejszej sprawie tymi ostatecznymi orzeczeniami były wyżej powołane decyzje Dyrektora IAS z dnia 2 marca 2018 r. W sprawie nie wystąpiła również przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. Nie doszło bowiem w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym do jego zawieszenia na żądanie wierzyciela. W ocenie Sądu, nie zaistniała żadna z powołanych przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego, dlatego nie było podstaw do wydania rozstrzygnięcia zgodnie z żądaniem Skarżącego z dnia 8 czerwca 2018 r., tj. umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie powołanych tytułów wykonawczych. Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie zawiera również wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 124 § 1 i § 2 kpa. Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 59 § 2 u.p.e.a. Sąd wskazuje, że Skarżący w toku postępowania nie wnioskował o umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłankę wskazaną w tym przepisie, a zaskarżone postanowienie, jak również postanowienie organu pierwszej instancji nie zostało oparte na tej podstawie prawnej. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło