I SA/Gd 110/11

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-07-20

Skład orzekający: Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, sporządzone osobiście przez osobę skreśloną z listy radców prawnych, jest dopuszczalne, mimo że osoba ta powołuje się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący prawa do wykonywania zawodu?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 194 § 4 w zw. z art. 175 § 2 i 3 PPSA, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniami dotyczącymi sędziów, prokuratorów, notariuszy, radców Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, profesorów lub doktorów habilitowanych nauk prawnych, a także doradców podatkowych i rzeczników patentowych w określonych sprawach. Osoba skreślona z listy radców prawnych, nawet powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący prawa do wykonywania zawodu, nie posiada uprawnień do sporządzenia takiego zażalenia, co skutkuje jego odrzuceniem jako niedopuszczalnego.
Stan faktyczny
Skarżąca K. S. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił tę skargę. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną osobiście, podając się za radcę prawnego. Sąd ustalił, że skarżąca została pozbawiona prawa wykonywania zawodu radcy prawnego i skreślona z listy. W związku z tym, postanowieniem z dnia 2 czerwca 2011 r. odrzucono jej skargę kasacyjną. Następnie skarżąca wniosła osobiście zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, argumentując swoje uprawnienia na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 listopada 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanawia odrzucić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 7 marca 2011 r. odrzucił skargę K. S. na wyżej opisane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i trybie wnoszenia skargi kasacyjnej został doręczony skarżącej w dniu 26 kwietnia 2011 r. (dowód: potwierdzenie odbioru). W pouczeniu wskazano na obowiązujący pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej przymus adwokacki. W dniu 28 kwietnia 2011 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła sporządzoną osobiście skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, podpisując się jako radca prawny. Zarządzeniem z dnia 6 maja 2011 r. Zastępcy Przewodniczącego Wydziału zwrócono się do Okręgowej Izby Radców Prawnych o udzielenie informacji, czy skarżąca jest wpisana na listę radców prawnych oraz czy sąd orzekł wobec niej zakaz wykonywania zawodu. W piśmie z dnia 11 maja 2011 r. Dziekan Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych wskazała, że skarżąca została pozbawiona prawa wykonywania zawodu radcy prawnego w wyniku postępowania dyscyplinarnego, które toczyło się przed Okręgowym i Wyższym Sądem Dyscyplinarnym. Orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego uprawomocniło się z dniem 30 września 2008 r. Na tej podstawie Rada OIRP podjęła w dniu 4 listopada 2008 r. uchwałę o skreśleniu skarżącej z listy radców prawnych. Uchwała ta stała się ostateczna z dniem 27 kwietnia 2009 r. Tak więc skarżąca nie jest wpisana na listę radców prawnych. W konsekwencji postanowieniem z dnia 2 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę kasacyjną z dnia 28 kwietnia 2011 r. jako sporządzoną przez osobę nieuprawnioną w rozumieniu art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i trybie wnoszenia zażalenia został doręczony skarżącej w dniu 17 czerwca 2011 r. (dowód: potwierdzenie odbioru). W pouczeniu wskazano jednoznacznie, że zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, winno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego albo doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych – lub rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej. W dniu 24 czerwca 2011 r. skarżąca wniosła sporządzone osobiście zażalenie od postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną. W jego uzasadnieniu wskazała, że zaskarżone postanowienie jest bezskuteczne, gdyż decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 kwietnia 2009 r. nie była wykonalna w dacie jej wydania oraz jest niewykonalna do dnia dzisiejszego, gdyż nie została zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności. Zdaniem skarżącej pozostaje poza sporem okoliczność jej uprawnień do wykonywania zawodu radcy prawnego nieprzerwanie od dnia 17 października 1991 r., zagwarantowanych Konstytucją RP oraz potwierdzonych wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2010 r., sygn. akt K 1/09, gdyż nie ma konstytucyjnego obowiązku przynależności do samorządu radcowskiego, a Konstytucja RP jest aktem nadrzędnym nad ustawą o radcach prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 194 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem, iż przepisu tego nie stosuje się, jeżeli zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zażalenie to może być też sporządzone przez doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami lub rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej. Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Z kolei w art. 178 p.p.s.a. wskazano, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Jak wskazano powyżej, ustawodawca ustanowił wymóg, aby zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, zostało sporządzone przez podmiot legitymujący się określonymi uprawnieniami. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, nie budzi najmniejszych wątpliwości fakt, że zażalenie z dnia 24 czerwca 2011 r. zostało sporządzone i podpisane przez osobę nie legitymującą się uprawnieniem do jego sporządzenia. Wskazać należy, że decyzją z dnia 27 kwietnia 2009 r., Nr [...], Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 16 stycznia 2009 r., Nr [...], utrzymującą w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych z dnia 4 listopada 2008 r., Nr [...] o skreśleniu skarżącej z listy radców prawnych Izby Radców Prawnych. Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2009 r., VI SA/Wa 1299/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na ww. decyzję z dnia 27 kwietnia 2009 r., zaś Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 515/10, odrzucił skargę kasacyjną od wskazanego wyroku. Okoliczność skreślenia skarżącej z listy radców prawnych, na podstawie ostatecznej z dniem 27 kwietnia 2009 r. uchwały, potwierdziła Dziekan Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych. Skarżąca została skreślona z listy radców prawnych, przez co utraciła przymiot podmiotu uprawnionego do sporządzenia przedmiotowego zażalenia. Za całkowicie chybioną w świetle przytoczonych okolicznościach faktycznych należy uznać podnoszoną przez skarżącą w piśmie z dnia 16 marca 2011 r. argumentację o posiadaniu uprawnień do wykonywania zawodu, wywodzoną z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2010 r., sygn. akt K 1/09, którym orzeczono o niezgodności art. 65 ust. 2c ustawy z dnia 6 lipca 1982 o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) z art. 65 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zakresie, w jakim zawiera sformułowanie "bez prawa ubiegania się o ponowny wpis". Kwestia ewentualnej możliwości ubiegania się przez skarżącą o ponowny wpis na listę radców prawnych w żaden sposób nie oddziałuje na fakt, że w dacie sporządzenia zażalenia skarżąca nie była wpisana na listę radców prawnych. W związku z tym zażalenie należało uznać za niedopuszczalne. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło