I SA/Gd 1126/16
WyrokWSA w Gdańsku2017-09-19
Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Marek Kraus, Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny zastosował środki egzekucyjne w sposób skuteczny, przerywając bieg terminu przedawnienia dochodzonych należności podatkowych?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny zastosował szereg środków egzekucyjnych (zajęcie rachunków bankowych, wierzytelności, wynagrodzenia za pracę, udziałów w spółce), które zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej skutecznie przerwały bieg terminu przedawnienia dochodzonych należności podatkowych. W związku z tym, zarzut przedawnienia należności stwierdzonych zaskarżonym postanowieniem nie był zasadny, a skarga podlegała oddaleniu.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec T.W. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących nieopłaconych podatków. T.W. złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia należności. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia, wskazując na skuteczne przerwanie biegu przedawnienia przez zastosowane środki egzekucyjne. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. T.W. złożył skargę do WSA w Gdańsku, powtarzając zarzut przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 września 2017 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego – T.W. na podstawie wystawionych przez siebie tytułów wykonawczych o nr:
- [...] z dnia 10 sierpnia 2006 r. odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2005 rok (po wcześniejszym doręczeniu upomnienia w dniu 31 lipca 2006 r.),
- [...] z dnia 9 grudnia 2009 r. odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2004 rok (po wcześniejszym doręczeniu upomnienia w dniu 1 grudnia 2009 r.),
- [...] z dnia 30 maja 2012 r. odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2011 rok (po wcześniejszym doręczeniu upomnienia w dniu 22 maja 2012 r.).
W oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 10 sierpnia 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił zawiadomienie nr [...] z dnia 16 stycznia 2007 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie w "A" Sp. z o.o.. Odpis zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego zobowiązany otrzymał w dniu 25 stycznia 2007 r..
W dniu 11 lutego 2010 r. doręczono T.W. odpis tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 9 grudnia 2009 r..
Następnie organ egzekucyjny w dniu 31 sierpnia 2010 r. sporządził m.in. na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] oraz [...] zawiadomienia o nr:
- [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w "B", które doręczono do Banku w dniu 7 września 2010 r.. Odpis zawiadomienia o zajęciu zobowiązany otrzymał w dniu 6 września 2010 r.. W związku z ww. zawiadomieniem "C" S.A. odpowiedział pismem nr [...] z dnia 16 września 2010 r., że przyjął do realizacji przedmiotowe zajęcie, jednakże nastąpił zbieg egzekucji administracyjno-sądowej do tej samej wierzytelności z rachunku bankowego,
- [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w "D" S.A., które doręczono do Banku w dniu 2 września 2010 r.. Odpis przedmiotowego zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych o nr [...],[...],[...],[...] zobowiązany otrzymał w dniu 7 września 2010 r.. W związku z ww. zawiadomieniem "D" odpowiedział pismem nr [...] z dnia 8 września 2010 r., że brak środków pieniężnych na rachunku T.W. stanowi przeszkodę w realizacji zajęcia egzekucyjnego,
- [...]. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w "E" S.A., które doręczono do Banku w dniu 6 września 2010 r.. W związku z ww. zawiadomieniem "E poinformował pismem nr [...] z dnia 7 września 2010 r., że rachunek T.W. wykazywał na dzień wpływu zajęcia saldo poniżej kwoty wolnej od egzekucji, zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.), jednakże wpływy na dobro rachunku powyżej kwoty wolnej od egzekucji zostaną przekazane zgodnie z decyzją organu egzekucyjnego. Odpis danego zawiadomienia o zajęciu zobowiązany otrzymał w dniu 6 września 2010 r..
Organ egzekucyjny ponownie skierował m.in. na podstawie tytułów wykonawczych [...],[...] oraz [...] zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego do "E" S.A. (zawiadomienie nr [...] z dnia 30 stycznia 2013 r.), które Bank otrzymał w dniu 11 lutego 2013 r.. Odpis zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego nr [...] doręczono T.W. w dniu 12 lutego 2013 r. w trybie art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego. "E" S.A. pismem nr [...] z dnia 13 lutego 2013 r. poinformował, iż nie prowadzi rachunku bankowego dla wskazanej w zajęciu osoby.
Organ egzekucyjny w oparciu m.in. o tytuły wykonawcze o nr [...],[...] oraz [...] wystawił zawiadomienie nr [...] z dnia 4 lipca 2013 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u Dyrektora Izby Skarbowej, które dłużnik zajętej wierzytelności odebrał w dniu 5 lipca 2013 r.. Odpis przedmiotowego zawiadomienia zobowiązany odebrał w dniu 17 lipca 2013 r.. W wyniku wskazanego zajęcia Dyrektor Izby Skarbowej uznał wierzytelność.
Następnie organ egzekucyjny w oparciu o tytuły wykonawcze o nr [...],[...] oraz [...] skierował zawiadomienia z dnia 13 kwietnia 2016 r. o nr:
- [...] o zajęciu wynagrodzenia za pracę do "F" Sp. z o.o., które dłużnik zajętej wierzytelności odebrał w dniu 19 kwietnia 2016 r.. Odpis przedmiotowego zawiadomienia zobowiązany odebrał w dniu 20 kwietnia 2016 r.. W odpowiedzi na wskazane zajęcie pismem z dnia 27 kwietnia 2016 r. adwokat A.T. reprezentujący "F" Sp. z o.o. wskazał, że zajęcie wynagrodzenia za pracę T.W. zatrudnionego w wymiarze ¼ etatu nie może zostać zrealizowane, bowiem kwota jego wynagrodzenia za pracę (462,50 zł) jest niższa od kwoty wolnej od zajęcia,
- [...] o zajęciu udziału w "G" Sp. z o.o., które doręczono Spółce w dniu 3 maja 2016 r. (w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego). Odpis zawiadomienia o zajęciu doręczono zobowiązanemu w dniu 20 kwietnia 2016 r. oraz Sądowi Rejonowemu w dniu 19 kwietnia 2016 r.. W wyniku zajęcia postanowieniem sądu z dnia 25 kwietnia 2016 r. o sygn.. akt [...] przyjęto dokumenty do akt rejestrowych.
T.W. pismem z dnia 22 kwietnia 2016 r. złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...],[...] oraz [...] z uwagi na przedawnienie dochodzonych należności.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 12 maja 2016 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...],[...] oraz [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że zaległości podatkowe z tytułu niezapłaconego podatku dochodowego za rok 2004, za rok 2005 i za rok 2011 nie uległy przedawnieniu, bowiem zastosowano szereg środków egzekucyjnych, które skutecznie przerwały bieg terminu przedawnienia. Postanowienie doręczono stronie w dniu 23 maja 2016 r. (w trybie art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego).
T.W. reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia 30 maja 2016 r. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 12 maja 2016 r.. W uzasadnieniu pisma wskazano, że zaskarżone postanowienie jest wadliwe, w szczególności co do tytułu nr [...], bowiem organ stwierdził, że bieg terminu przedawnienia upłynął w dniu 1 stycznia 2010 r., zaś przerwa tego biegu miała nastąpić w dniu 31 sierpnia 2010 r.. Zdaniem zobowiązanego nie można przerwać biegu terminu przedawnienia po jego upływie. W jego ocenie nie jest również możliwe przerwanie biegu terminu przedawnienia poprzez czynności dokonane wobec Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Tym samym nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia w 2013 roku, a należności stwierdzone tytułami wykonawczymi [...] i [...] są przedawnione.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 4 lipca 2016 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego w dniu 6 lipca 2016 r.), po rozpoznaniu zażalenia, utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 12 maja 2016 r., wskazujące w uzasadnieniu na jego zgodność z prawem.
Pismem z dnia 5 sierpnia 2016 r. T.W. reprezentowany przez pełnomocnika, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 lipca 2016 r.. W przedmiotowej skardze strona powtórzyła argumenty zawarte w zażaleniu z dnia 30 maja 2016 r., podkreślając, że należności stwierdzone tytułami [...] i [...] są przedawnione.
Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie ze stanem faktycznym, postępowanie egzekucyjne w stosunku do skarżącego prowadzone było w oparciu o wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego tytuły wykonawcze o nr: [...] z dnia 10 sierpnia 2006 r. odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2005 rok, [...] z dnia 9 grudnia 2009 r., odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2004 rok oraz [...] z dnia 30 maja 2012 r. odnośnie nieopłaconego podatku od osób fizycznych za 2011 rok.
W myśl zapisów art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.), zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Mając na uwadze powyższe regulacje należy stwierdzić, że zobowiązania objęte ww. tytułami wykonawczymi powinny ulec przedawnieniu w odniesieniu do tytułu wykonawczego nr [...] w dniu 1 stycznia 2012 r., w odniesieniu do tytułu wykonawczego nr [...] w dniu 1 stycznia 2011 r. oraz w odniesieniu do tytułu wykonawczego nr [...] w dniu 1 stycznia 2018 r..
Z powyższego wynika, że termin przedawnienia należności objętej tytułem wykonawczym nr [...] na dzień wydania rozstrzygnięcia organu drugiej instancji nadal nie upłynął.
Z kolei zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.
Z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego:
1) w stosunku do tytułów wykonawczych o nr [...] oraz [...] zawiadomieniami o nr:
- [...] z dnia 31 sierpnia 2010 r. (doręczonymi dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 2 września 2010 r.) dokonał skutecznego (co potwierdza odpowiedź banku) zajęcia rachunku bankowego w "D", przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy na dzień 2 września 2015 r.,
- [...] z dnia 31 sierpnia 2010 r. (doręczonym dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 6 września 2010 r.) dokonał skutecznego (co potwierdza odpowiedź banku) zajęcia rachunku bankowego w "E", przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy na dzień 6 września 2015 r.,
- [...] z dnia 31 sierpnia 2010 r. (doręczonym dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 7 września 2010 r.) dokonał skutecznego (co potwierdza odpowiedź banku) zajęcia rachunku bankowego w "B", przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy ponownie na dzień 7 września 2015 r.,
- [...] z dnia 4 lipca 2013 r. (doręczonym dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 5 lipca 2013 r.) dokonał skutecznego zajęcia wierzytelności pieniężnej w kwocie 757,00 zł u Dyrektora Izby Skarbowej , przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy na dzień 5 lipca 2018 r.,
2) w stosunku do tytułów wykonawczych o nr [...],[...] oraz [...] zawiadomieniami o nr:
- [...] z dnia 13 kwietnia 2016 r. (doręczonym dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 19 kwietnia 2016 r.) dokonał skutecznego (co potwierdza odpowiedź dłużnika zajętej wierzytelności) zajęcia wynagrodzenia za pracę w "F" Sp. z o.o., przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy na dzień 19 kwietnia 2021 r.,
- [...] z dnia 13 kwietnia 2016 r. (doręczonym spółce w dniu 3 maja 2016 r. w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego) dokonał skutecznego (co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 25 kwietnia 2016 r. o sygn. akt [...]) zajęcia udziałów w "G" Sp. z o.o., przerywając bieg terminu przedawnienia i ustalając nowy na dzień 3 maja 2021 r..
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że nie jest zasadny zarzut skargi, iż należności stwierdzone tytułami [...] oraz [...] są przedawnione.
Sąd oczywiście dostrzega, iż w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał błędnie daty, z upływem których należności we wskazanych tytułach, uległy przedawnieniu. Jednakże okoliczność ta, pozostaje bez wpływu na ocenę trafności tego postanowienia. Zgodnie bowiem z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016 poz. 1066) sądy administracyjne kontrolują akty administracji publicznej pod względem zgodności z prawem - nie będąc przy tym związanym zarzutami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie Sąd był zobowiązany samodzielnie ocenić, czy w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.. Stan sprawy opisany na wstępie rozważań, ich istnienia nie potwierdził.
Z tego względu Sąd uznał, że częściowa wadliwość uzasadnienia zaskarżonego postanowienia pozostaje bez wpływu na ocenę jego legalności.
Sąd nie podzielił także zastrzeżeń strony skarżącej co do oceny zajęcia prawa majątkowego dokonanego zawiadomieniem z dnia 4 lipca 2013 r.. Dotyczyło ono bowiem zasądzonych przez sąd administracyjny kosztów postępowania i nie było skierowane do sądu, lecz do dłużnika zajętej wierzytelności Dyrektora Izby Skarbowej.
Mając na uwadze powyższe Sąd - działając w trybie art. 119 p.p.s.a. - orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło