I SA/Gd 1148/17

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 14 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2008 r. postanawia: odmówić wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 31 sierpnia 2017 r. skarżąca K. S. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. Z oświadczenia wnioskodawczyni o jej stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) wynika, że osiąga ona dochód z wynajmu lokalu użytkowego w kwocie 7.000 zł netto miesięcznie, otrzymuje świadczenie emerytalno-rentowe w wysokości 645,31 zł netto, a ponadto uzyskuje dochód z nieruchomości rolnych w kwocie 500 zł netto. Łączny miesięczny dochód netto wnioskodawczyni stanowi kwotę 8.145,31 zł. Wnioskodawczyni posiada oszczędności w wysokości około 60.000 zł, jest właścicielką działki rekreacyjnej o powierzchni 2.100 m2 i wartości około 500.000 zł oraz dwóch niezabudowanych nieruchomości rolnych o obszarze 9,5 ha i wartości około 300.000 zł oraz o obszarze 1,2 ha i wartości około 28.000 zł, z których pierwsza jest wykorzystywana do produkcji rolnej (zboże), zaś druga stanowi łąkę. Wnioskodawczyni nie posiada papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł, jak wskazała, mieszka u syna, ale prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Do obciążających ją zobowiązań i stałych wydatków wnioskodawczyni zaliczyła: ratę leasingową w kwocie 1.500 zł miesięcznie, wydatki na paliwo w kwocie 400 zł, wydatki na pomoc lekarską i zakup leków w łącznej kwocie od 1.610 zł do 1910 zł miesięcznie, opłaty za media w kwocie od 750 zł do 850 zł, wydatki na jedzenie w kwocie 600 zł oraz na zakup ubrań, butów, kosmetyków i środków czystości w łącznej kwocie 600 zł. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) – zwanej dalej p.p.s.a.– przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż prawo pomocy może być przyznane temu, kto z przyczyn niezależnych od siebie nie może podołać obowiązkowi ponoszenia kosztów postępowania. Na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek przedstawienia argumentacji i dowodów potwierdzających istnienie przesłanek wskazanych w powołanym przepisie. Owo wykazanie polegać więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że uiszczenie kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w zapewnieniu koniecznego utrzymania dla składającego wniosek. Zgodnie z informacjami podanymi przez wnioskodawczynię posiada ona znaczne oszczędności w kwocie około 60.000 zł, które traktuje jako zabezpieczenie na przyszłość. Kwota ta kilkakrotnie przewyższa wysokość należnego na danym etapie postępowania wpisu od skargi w kwocie 7.881 zł, od którego zwolnienia ubiega się skarżąca. Wnioskodawczyni nie podała istotnych powodów, dla których nie może ww. opłaty uiścić z posiadanych oszczędności. Przeszkody takiej nie stanowi przekonanie wnioskodawczyni, iż powinna tę kwotę pozostawić na inne ważniejsze wydatki, które mogą nastąpić w przyszłości. Nadto podkreślenia wymaga, iż wnioskodawczyni uzyskuje stały i regularny dochód w wysokości 8.145 zł netto miesięcznie, zaś ponoszone przez nią wydatki związane z utrzymaniem szacuje na kwotę od 5.460 zł do 5.860 zł miesięcznie. Powyższe oznacza, iż wnioskodawczyni jest w stanie zaoszczędzić miesięcznie kwotę od 2.285 zł do 2.685 zł, nie rezygnując z dotychczasowego poziomu życia (w tym zakupu ubrań, butów i kosmetyków). Podkreślić też należy, iż poza ww. znacznymi zasobami finansowymi wnioskodawczyni posiada majątek o wartości co najmniej 828.000 zł (sumując zadeklarowane we wniosku o prawo pomocy wartości dwóch nieruchomości rolnych oraz działki rekreacyjnej), którego składniki przynoszą jej dochód. Należy przy tym zauważyć, iż wnioskodawczyni zadeklarowała osiąganie dochodu z wynajmu lokalu użytkowego położonego, jak wynika z treści uzasadnienia wniosku, w W., której to nieruchomości nie wpisała do oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, nie wyjaśniając, dlaczego ją pominęła. W tych okolicznościach – mając na uwadze wysokość zadeklarowanych dochodów i oszczędności oraz rozmiar wykazanego majątku – byłoby rzeczą zupełnie niezrozumiałą, gdyby koszty postępowania w niniejszej sprawie w części dotyczącej wpisu od skargi musieli ponieść za wnioskodawczynię inni podatnicy, których wpłaty podatkowe współtworzą budżet Państwa (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1040/13 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych względów uznano, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.