I SA/Gd 115/08

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-08-18

Skład orzekający: Sędzia NSA Zbigniew Romała

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy, uzupełnione przez stronę po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, powinno zostać odrzucone, jeśli zostało złożone bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wydał zaskarżone postanowienie, i przekazane przez NSA do WSA po upływie terminu do uzupełnienia braków?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy, które zostało uzupełnione przez stronę po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, powinno zostać odrzucone, jeśli zostało złożone bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wydał zaskarżone postanowienie. Zgodnie z przepisami P.p.s.a., usunięcie braków formalnych zażalenia powinno odbywać się za pośrednictwem sądu, który wydał zaskarżone postanowienie. Złożenie uzupełnionego zażalenia bezpośrednio do NSA, a następnie jego przekazanie do WSA po upływie ustawowego terminu do uzupełnienia braków, skutkuje niedopuszczalnością zażalenia.
Stan faktyczny
M.Z. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 maja 2008 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą interpretacji prawa podatkowego. Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia (podpisanie, złożenie poświadczonego odpisu) pod rygorem odrzucenia. Skarżący uzupełnił braki, ale przesłał je bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przekazał je do WSA po upływie terminu do ich uzupełnienia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia M.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Gd 115/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowaniu prawa podatkowego postanawia odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Gd 115/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił M.Z. przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Na powyższe postanowienie M.Z. złożył zażalenie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 czerwca 2008 r., doręczonym w dniu 4 lipca 2008 r., wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez podpisanie go i złożenie jednego egzemplarza zażalenia poświadczonego za zgodność z oryginałem, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. W dniu 22 lipca 2008 r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2008 r. (nadane w urzędzie pocztowym w dniu 17 lipca 2008 r.), którym Naczelny Sąd Administracyjny przekazał podpisane przez skarżącego zażalenie wraz z jego jednym odpisem poświadczonym za zgodność z oryginałem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej w dalszej części "P.p.s.a.", zażalenie jest środkiem odwoławczym, które przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach wskazanych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione enumeratywnie w art. 194 § 1 P.p.s.a. Zażalenie przewidziane w ustawie dopuszczalne jest m.in. na postanowienie wydane w wyniku wniesienia sprzeciwu od postanowień i zarządzeń referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy (art. 260 P.p.s.a.). Wniesienie zażalenia do sądu, który wydał zaskarżone postanowienie lub zarządzenie, powoduje podjęcie przez ten sąd następujących czynności. Najpierw przewodniczący wydziału bada warunki formalne zażalenia, w tym jego dopuszczalność. W zależności od okoliczności przewodniczący wzywa do usunięcia braków formalnych – jak w sprawie niniejszej – bądź kieruje zażalenie na posiedzenie niejawne w celu ewentualnego wydania postanowienie (o odrzuceniu zażalenia lub umorzeniu postępowania zażaleniowego). Przewodniczący kieruje zażalenie na posiedzenie niejawne także wtedy, gdy zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, w celu ewentualnego podjęcia postanowienia autokontrolnego. Jeżeli natomiast zażalenie jest dopuszczalne, nie zawiera braków formalnych i nie wymaga uchylenia w drodze autokontroli, wojewódzki sąd administracyjny przedstawia akta sprawy wraz z zażaleniem Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, po uprzednim doręczeniu zażalenia pozostałym stronom (art. 195 § 1 P.p.s.a.). Z poczynionych powyżej uwag wynika zatem, że rozpoznanie zażalenia przebiega dwuetapowo, przy czym pierwszy etap odbywa się w wojewódzkim sądzie administracyjnym. Skoro zasadą jest, że zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosi się za pośrednictwem wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżone postanowienie (art. 177 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.), to również usunięcie braków formalnych zażalenia winno odbywać się za pośrednictwem tego sądu. Tym bardziej, że wezwanie do ich usunięcia kieruje do strony skarżącej wojewódzki sąd administracyjny, a nie Naczelny Sąd Administracyjny. W tym miejscu warto przytoczyć poglądy doktryny w kwestii zasady wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej, albowiem w ocenie tutejszego Sądu mechanizm ten można odnieść do realiów rozpoznawanej sprawy. Zdaniem komentatorów powyższa zasada oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego lub też za pośrednictwem organu administracji publicznej innego niż ten, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, sąd ten lub organ powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej, a o zachowaniu terminu do wniesienia skargi, określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a., decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd (organ administracji publicznej) na adres właściwego organu administracji publicznej (por: T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak–Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, s. 248). Podobne stanowisko zaprezentował m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w postanowieniu z dnia 20 października 2004 r. podniósł, że dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania (złożenia) skargi do organu niewłaściwego w rozumieniu art. 54 § 1 P.p.s.a. Nie ma więc znaczenia, że skarżący w otwartym terminie złożyli skargę w organie niewłaściwym (sądzie), gdyż decyduje data przekazania jej organowi właściwemu. Skoro nastąpiło to po terminie, skarga jest spóźniona (sygn. akt IV SA/Gl 647/04, ONSAiWSA 2005/6/116). Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy wezwanie do usunięcia braków formalnych zażalenia zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 lipca 2008 r., a zatem ustawowy termin do uzupełnienia tych braków upływał w dniu 11 lipca 2008 r. Skarżący co prawda uzupełnił w ww. terminie braki formalne zażalenia, jednakże przesłał je nie do tutejszego Sądu, lecz bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaś przekazanie uzupełnionego zażalenia zgodnie z właściwością nastąpiło w dniu 17 lipca 2008 r., a więc po upływie ustawowego terminu. Zgodnie z art. 178 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 P.p.s.a.). Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło