I SA/Gd 1170/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi ,,A" na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 21 października 2020 r., [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. W dniu 6 lipca 2020 r. do Izby Administracji Skarbowej wpłynęło pismo"A" Sp. z o.o. z siedzibą w P. z dnia 22 czerwca 2020 r., stanowiące odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, nr [...] z dnia 29 maja 2020 r., w przedmiocie określenia nadwyżki wpłat do rozliczenia w podatku akcyzowym za miesiące od stycznia 2008 r. do lutego 2009 r. oraz wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego 4 samochodów osobowych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdzając, że w/w pismo nie spełnia wymogów formalnych, gdyż nie zostało podpisane przez wnoszącego -pismem z dnia 20 lipca 2020 r. - działając na podstawie art.169 § 1 Ordynacji podatkowej - wezwał Spółkę do usunięcia tego braku formalnego, tj. do uzupełnienia podpisu pod odwołaniem, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. Wezwanie doręczono stronie w dniu 28 lipca 2020 r.. W odpowiedzi na to wezwanie, w dniu 11 sierpnia 2020 r. do organu wpłynęło podpisane odwołanie. Pismo to zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 6 sierpnia 2020 r., tj. po upływie terminu wskazanego w wezwaniu. W konsekwencji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdzając, że w ustawowym terminie nie usunięto braku formalnego odwołania, zgodnie z art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej - postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2020 r. nr [...] pozostawił to odwołanie bez rozpatrzenia. Pismem z dnia 14 sierpnia 2020 r. Prezes Zarządu Spółki – J.L. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. odwołania. Do wniosku załączono podpisane odwołanie i wystawiony w dniu 7 sierpnia 2020 r. druk ZUS ZLA, z którego wynikała niezdolność do pracy w okresie od 4 do 10 sierpnia 2020 r.. Z kolei pismem z dnia 20 sierpnia 2020 r. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 14 sierpnia 2020 r. nr [...] o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2020 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego odwołania. W dniu 15 września 2020 r. do organu wpłynęło zażalenie na ww. postanowienie z dnia 27 sierpnia 2020 r. o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnia braków odwołania. W jego uzasadnieniu pełnomocnik Spółki wskazał, że: "(...) pełnomocnik pocztowy, który nie jest pracownikiem skarżącej spółki, pomimo odbioru ww. pisma w dniu 28 lipca 2020 r. przekazał je J.L. w dniu 6 sierpnia 2020 r.. W tym też dniu braki odwołania zostały uzupełnione i przesłane do Izby Administracji Skarbowej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków". Zdaniem pełnomocnika, Spółka nie ponosi winy za niedochowanie terminu do uzupełnienia braku odwołania i wniósł o uchylenie postanowienia w całości. Postanowieniem z dnia 21 października 2020 r. nr [...] organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie z dnia 27 sierpnia 2020 r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie nie zostały uprawdopodobnione przesłanki art. 162 § 1 O.p.. Z okoliczności sprawy wynikało, że stan zdrowia Prezesa Spółki nie stanowił przeszkody do podpisania i zwrotu do organu odwołania, a przyjęty w Spółce "A" sposób zarządzania nie uzasadnia niewywiązywania się z ciążących na Spółce obowiązków, ani terminowej realizacji spraw. Organizacja obiegu korespondencji kierowanej do Spółki leży w wyłącznej gestii podatnika i strona nie może zasłaniać się faktem nienależytego wykonywania obowiązków przez pełnomocnika pocztowego z powodu nieterminowego ich przekazywania Prezesowi. Reasumując, mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny, organ odwoławczy stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania był nieuzasadniony. Nie została spełniona jedna z przesłanek przywrócenia terminu wynikająca z art. 162 Ordynacji podatkowej, ponieważ Strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych odwołania nastąpiło bez jej winy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydanemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: 1) art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego nieuwzględnienie i w konsekwencji odmowę przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia odwołania pomimo złożenia wniosku o przywrócenie terminu i uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, 2) art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez naruszenie podstawowych zasad postępowania podatkowego przez organ podatkowy, w tym brak działania organu podatkowego na podstawie przepisów prawą w sposób niebudzący zaufania do organów państwa oraz w sposób nie mający na celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zarzucając powyższe skarżąca wniosła o: I. uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia z dnia 27 sierpnia 2020 r. i przekazanie sprawy organowi podatkowemu do ponownego rozpatrzenia, II. zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej kosztów procesu według norm przepisanych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W niniejszej sprawie poza sporem jest - co wynika ze stanu faktycznego sprawy – że skarżąca w wyznaczonym 7-dniowym terminie nie zrealizowała żądanej przez organ czynności, czyli nie uzupełniła braku formalnego odwołania. Termin na dokonanie tej czynności, czyli podpisanie odwołania ,mijał 4 sierpnia 2020 r., a został zrealizowany 2 dni po terminie, czyli 6 sierpnia 2020 r. (co potwierdza data stempla pocztowego na przesyłce zawierającej podpisane odwołanie). W konsekwencji powyższego organ pierwszej instancji wydał postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Z treści art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej wynika, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W ocenie organów, skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu na realizację żądanej czynności. Przypomnieć należy, że we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia odwołania, Prezes Zarządu Spółki J.L. wskazał.: "Z uwagi na chorobę i niezdolność do pracy nie mogłem wykonać zobowiązania w terminie zakreślonym w wezwaniu, w załączeniu przesyłam zwolnienie lekarskie. Ze względu na zły stan zdrowia i silny ból w dniu 4 sierpnia 2020 r. udałem się do lekarza. W dniu 6 sierpnia 2020 r. odwiedził mnie pełnomocnik pocztowy i poinformował mnie o konieczności wykonania czynności jako Prezes Zarządu "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, m. in. w zakresie uzupełnienia braków formalnych w/w odwołania i jednocześnie poprosił o podpisanie dokumentu. Z uzyskanych od pełnomocnika pocztowego informacji wynika, że dokument został nadany w dniu 6 sierpnia 2020 r.. Zdolność do pracy odzyskałem w dniu 11 sierpnia 2020 r., w tym też dniu powziąłem informację o zaistniałej sytuacji. Z uwagi na niedochowanie terminu bez mojej winy uprzejmie proszę o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych". Do wniosku załączono mi.in. wystawione w dniu 7 sierpnia 2020 r. zaświadczenie lekarskie (druk ZUS ZLA), z którego wynikała niezdolność do pracy w okresie od 4 do 10 sierpnia 2020 r.. Skarżąca zarówno we zażaleniu jak i w skardze podniosła, że nieuzupełnienie braku formalnego odwołania w terminie nastąpiło ze względu na trwający od 4 sierpnia 2020 r. zły stan zdrowia J.L. Prezesa Zarządu Spółki - jedynej osoby mogącej uzupełnić brak formalny odwołania. Jednocześnie wskazano, że wezwanie do uzupełnienia braku odwołania zostało przekazane p. L. dopiero w dniu 6 sierpnia 2020 r.. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ odwoławczy nie dał wiary wyjaśnieniom zawartym we wniosku o przywrócenie terminu, ani argumentom podnoszonym w zażaleniu , gdyż jak wskazano, stan zdrowia Prezesa Spółki nie stanowił przeszkody do realizacji czynności określonej w wezwaniu gdyż w okresie niezdolności do pracy (4 - 10 sierpnia 2020 r.),a przedmiotowe odwołanie zostało przez niego podpisane i przesłane do organu 6 sierpnia 2020 r.. Wskazano też, że w tym samym dniu (tj. 28 lipca 2020 r.) doręczono spółce dwa inne wezwania, które zostały wykonane i podpisane w zakreślonym terminie. W tej sytuacji Sąd podzielił ocenę organu, że stan zdrowia Prezesa Spółki nie miał wpływu na możliwość dokonania przedmiotowej czynności w terminie. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, bowiem przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niespełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku, gdy - tak jak w niniejszej sprawie - Prezes skarżącej spółki powołuje się na stan zdrowia jako okoliczność wyłączającą zawinienie, argumentacja wnioskodawcy i przedłożone przez niego dowody, oceniane w świetle zasad logiki i doświadczenia życiowego, powinny w sposób przekonujący i wiarygodny wskazywać, że problemy zdrowotne i towarzyszące im okoliczności stanowiły niemożliwą do pokonania przeszkodę. Z tego względu w doktrynie i judykaturze podkreśla się, że nawet choroba poświadczona zaświadczeniem lekarskim nie jest okolicznością wystarczającą do uprawdopodobnienia braku winy. Trzeba ponadto uprawdopodobnić, że rodzaj choroby uniemożliwiał dokonanie czynności (np. napisanie odwołania) oraz że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy domowników lub innych osób przy jej dokonaniu, np. przy nadaniu pisma w urzędzie pocztowym. Jak wynika ze stanu sprawy, skarżąca winą za niedochowanie terminu do uzupełnienia braku odwołania obarcza "pełnomocnika pocztowego", który według wyjaśnień zawartych we wniosku o przywrócenie terminu, jak i w skardze, przekazał wezwanie (odebrane przez pełnomocnika w dniu 28 lipca 2020 r.) p. L. dopiero w dniu 6 sierpnia 2020 r.. Skarżąca twierdzi, że "pełnomocnik pocztowy" nie jest pracownikiem skarżącej spółki, jednak w żaden sposób nie wyjaśniła kim jest i na jakich zasadach działa osoba odbierająca korespondencję Spółki. Podkreślić trzeba, że dla ustalenia terminu upływu realizacji czynności wskazanej w wezwaniu istotny jest termin doręczenia wezwania Spółce dokonany przez operatora pocztowego tj. dzień 28 lipca 2020 r., a nie termin przekazania pisma Prezesowi Spółki przez "pełnomocnika pocztowego". W ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że przyjęty w Spółce "A" sposób zarządzania nie uzasadnia niewywiązywania się z ciążących na Spółce obowiązków, ani terminowej realizacji spraw. Organizacja obiegu korespondencji kierowanej do Spółki leży bowiem w wyłącznej gestii podatnika i skarżąca nie może zasłaniać się faktem nienależytego wykonywania obowiązków przez pełnomocnika pocztowego z powodu nieterminowego przekazywania korespondencji Prezesowi. W definicji "należytej staranności", która jest punktem odniesienia dla oceny braku winy, o którym mowa w art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej zawarta jest odpowiedzialność strony postępowania podatkowego za dobór osób, które reprezentują ją w stosunku do podmiotów zewnętrznych, w tym organów państwowych i doręczycieli pocztowych. Wybór pracowników jest sprawą wewnętrznej organizacji danego podmiotu gospodarczego i odpowiedzialności za podejmowane w tym zakresie decyzje nie można przenosić na inne osoby fizyczne lub prawne, Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny, Sąd uznał za prawidłową ocenę, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania należało uznać za nieuzasadniony, ponieważ nie została spełniona jedna z przesłanek przywrócenia terminu wynikająca z art. 162 Ordynacji tj. skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchylenie terminowi do uzupełnienia braków formalnych odwołania nastąpiło bez jej winy. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa Sąd stwierdza, że skarżąca nie uzasadniła zarzutów w tym zakresie, a jedynie przytoczyła treść powyższych przepisów i w sposób ogólny wskazała na zasady ich stosowania, nie odnosząc tego w żaden sposób do niniejszej sprawy. Dodatkowo, w uzasadnieniu skargi, podniesiono zarzut naruszenia przepisów art. 187 § 1 w związku z art. 122, art. 191, art. 193 § 1 i art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez brak zebrania materiału dowodowego w całości, prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, analizy stanu faktycznego i prawnego. W ocenie Sądu wskazane zarzuty nie są uzasadnione, albowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane w zgodzie ze wskazanymi przepisami. Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. uznając ją za nieuzasadnione.