I SA/Gd 1174/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w dniu 4 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Z.B. na postanowienie referendarza sądowego z dnia 24 lipca 2017 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Z.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2017 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu Z.B. przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia referendarz sądowy wskazał, że wnioskiem złożonym na formularzu PPF z dnia 11 kwietnia 2017 r., uzupełnionym w dniu 19 maja 2017 r., skarżący zwrócił się o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący podał, że prowadzi sam gospodarstwo domowe, utrzymując się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.573,- zł. Skarżący nie jest właścicielem żadnych nieruchomości, posiada samochód osobowy marki Peugeot 407 z 2005 r., na rachunku bankowym posiada środki w kwocie około 1.500 zł na spłatę raty kredytu mieszkaniowego zaciągniętego wspólnie z małżonką, którego miesięczna rata wynosi 2.037 zł, jednakże do długu przystąpiła jego małżonka i przejęła spłatę kolejnych rat. Skarżący podał, że od lutego 2017 r. spłaca zaległości podatkowe w wysokości 1.000,- zł miesięcznie. Referendarz sądowy uznał przedmiotowe oświadczenie za niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji finansowej i rodzinnej skarżącego. W związku z powyższym zarządzeniem z dnia 25 maja 2017 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., skarżący został wezwany (przez pełnomocnika) do przedłożenia w terminie 7 dni szeregu dokumentów. Powyższe wezwanie pomimo upływu zakreślonego terminu pozostało bez odpowiedzi. Z uwagi na powyższe referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał zasadności wniesionego żądania i odmówił przyznania prawa pomocy. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, w którym zarzucił naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w żadnej części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) - dalej jako "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd, po ponownym zbadaniu akt sprawy, uznał, że zasadnie referendarz sądowy odmówił stronie prawa pomocy. W samym sprzeciwie nie zawarto żadnych konkretnych argumentów podważających ustalenia referendarza sądowego, ograniczając się wyłącznie do ogólnikowego stwierdzenia, że cyt. "skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w żadnej części". Zauważyć należy, że skarżący został wezwany do przedstawienia w sposób wyczerpujący swojej sytuacji materialnej i przedłożenia wymaganych dokumentów. Skarżący nie przedłożył dokumentów źródłowych dotyczących chociażby mieszkania w B. (w związku z zaciągniętym kredytem), jak również domu w G., (w którym zamieszkuje) jak również innych istotnych dokumentów, w tym zeznań podatkowych za 2016 r., nie przedstawił szczegółowych danych dotyczących chociażby kosztów utrzymania, jak również dokumentów potwierdzających fakt ich ponoszenia. Należy zatem uznać, że referendarz sądowy zasadnie przyjął, iż strona skarżąca nie wykazała, aby uiszczenie kosztów postępowania wykraczało poza jej możliwości płatnicze, a tym samym, aby odmowa zwolnienia od tego obowiązku ograniczała stronie prawo do sądu. Dlatego też nie znajdowało uzasadnienia zastosowanie odstępstwa od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. W rezultacie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego, o czym orzeczono na podstawie art. 260 § 1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.