I SA/Gd 1197/10

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-01-24

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych z uwagi na brak możliwości ich poniesienia bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych przyznaje się osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca nie wykazał takiego braku możliwości, gdyż z przedstawionych dokumentów wynika, że poniesienie kosztów sądowych jest w jego zakresie finansowym, a okoliczności wskazane przez niego nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
W. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną, brak stałego źródła dochodu oraz zajęcia komornicze wynagrodzenia żony. Organ wezwał go do przedstawienia dokumentów potwierdzających sytuację finansową. W odpowiedzi wnioskodawca podał, że nie posiada rachunków bankowych, mieszka z rodzicami, a żona z dziećmi u swoich rodziców. Przedstawił kopie zeznań podatkowych i umów o dzieło oraz dokumenty o zajęciach komorniczych.
Rozstrzygnięcie
Odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2011r.na posiedzeniu niejawnym wniosku W. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 7 września 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu udo wniesienia odwołania postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 14 grudnia 2010r. W. W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, iż od kilku lat pozostaje bez stałego źródła utrzymania. Jedyne dochody jakie osiąga pochodzą ze sporadycznych umów zlecenia lub o dzieło. Żona skarżącego pracuje, ale połowę jej wynagrodzenia netto jest zajęte przez komornika. Skarżący wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i dwiema córkami w wieku szkolnym. Żadnych nieruchomości nie posiada, dom został zlicytowany przez komornika. Podał, iż jego żona osiąga wynagrodzenie 7500 zł brutto, a on przez cały 2010 rok osiągnął dochód ok. 10000 zł. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawcy pismem z dnia 22 grudnia 2010 r., zobowiązano go do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych i złożenia oświadczeń w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. W odpowiedzi skarżący wskazał, iż nie posiada wraz z małżonką rachunków bankowych. Oświadczył, iż mieszka wraz z rodzicami. Koszty utrzymania mieszkania pokrywają rodzice. Jego małżonka wraz z dziećmi mieszka u własnych rodziców. Nie posiadają żadnych pojazdów mechanicznych. Z kopii zeznania podatkowego za 2009r. wynika, iż skarżący osiągnął dochód w wysokości 3 425 zł, zaś jego małżonka w wysokości 55 067 zł. Skarżący przedstawił kserokopie umów o dzieło zawartych w 2010r. oraz dokumenty potwierdzające zajęcia komornicze. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie W. W., jak wynika z treści wniosku wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej ustawy. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Podkreślić bowiem należy, że instytucja prawa pomocy przewidziana ww. przepisami stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. W ocenie referendarza wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez ryzyka wystąpienia uszczerbku utrzymania siebie i rodziny. Przeciwnie, z nadesłanych przez niego dokumentów wynika, że poniesienie kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis w kwocie 100 złotych) leży w zakresie jego możliwości finansowych. Przede wszystkim podnieść należy, że skarżący ma możliwość zarobkowania, zaś żadnych nadzwyczajnych wydatków nie ponosi. Okoliczność, iż wynagrodzenie jego małżonki zostało zajęte przez komornika, nie może skutkować pozytywnym rozpoznaniem wniosku. Ponadto z przedstawionych umów o dzieło wynika, iż wynagrodzenia z ich tytułu przekazywane są na rachunek bankowy, zatem nieprawdą jest, iż skarżący nie posiada konta bankowego. Ponadto wynagrodzenie jego małżonki także przekazywane jest na rachunek bankowy, a wiec także małżonka wnioskodawcy takowy rachunek posiada. Skarżący uchylił się od obowiązku nałożonego zarządzeniem referendarza przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków. Oświadczył, iż takich nie posiada, co prawdą nie jest. Z ustalonego stanu faktycznego nie można przyjąć, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, że poniesienie należnych obecnie kosztów procesu w wysokości 100 złotych może stanowić zagrożenie dla ekonomicznej egzystencji skarżącego i jego rodziny – co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło