I SA/Gd 120/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi W.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 12 grudnia 2025 r. nr 2201-IEE.7192.2.343.2025.2.AK w przedmiocie kosztów egzekucyjnych oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 12 grudnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako Dyrektor IAS lub organ), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 - dalej: k.p.a.), art. 17 § 1, art. 18, art. 64 § 1, § 6, § 10, art. 64c § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 ze zm. – dalej: u.p.e.a.) oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1553 – dalej: ustawa zmieniająca), po rozpatrzeniu zażalenia W.N. (dalej: strona lub Skarżący) na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku (dalej: ZUS) z 9 października 2025 r., którym ZUS określił wysokość kosztów egzekucyjnych, powstałych w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku strony na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 9 lutego 2016 r. w wysokości 21,60 zł, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy: Dyrektor ZUS będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku strony m.in. na podstawie ww. tytułu wykonawczego, którego odpis doręczono stronie 25 lutego 2016 r. Zawiadomieniem z 15 maja 2023 r. Dyrektor ZUS - zgodnie z dyspozycją art. 72 § 1 u.p.e.a. - w oparciu o ww. tytuł wykonawczy dokonał zajęcia wynagrodzenia strony za pracę w B. Sp. z o.o. Zawiadomienie doręczono stronie 29 maja 2023 r. oraz pracodawcy 19 czerwca 2023 r. W odpowiedzi na zawiadomienie pracodawca poinformował o zbiegu egzekucji administracyjnych do zajętego wynagrodzenia za pracę z Naczelnikiem Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni (dalej: Naczelnik US). W związku ze zbiegiem egzekucji do wynagrodzenia za pracę Dyrektor ZUS przekazał Naczelnikowi US adnotację z 28 lipca 2023 r. celem łącznego prowadzenia egzekucji oraz pismem z 28 lipca 2023 r. zawiadomił stronę o przekazaniu sprawy innemu organowi egzekucyjnemu. W piśmie z 5 września 2025 r. Naczelnik US zawiadomił stronę, że wnioski z 4 sierpnia 2025 r. dotyczą kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, jednocześnie wskazując, że w terminie określonym w art. 64c § 6a u.p.e.a. zakończone zostało postępowania prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Dyrektora ZUS o nr [...] (egzekucja została zakończona 11 kwietnia 2025 r.) [...] i [...] (egzekucja została zakończona 9 lipca 2025 r.) oraz [...] (egzekucja została zakończona 3 września 2025 r.) i w zakresie wniosku o wydanie postanowienia w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych naliczonych w ww. sprawie właściwym organem pozostaje Dyrektor ZUS, zatem do tego organu strona powinna skierować odrębne podanie. W piśmie z 25 września 2025 r. strona wystąpiła do Dyrektora ZUS o wydanie postanowienia w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych dotyczących ww. tytułów wykonawczych wstawionych przez ZUS. Postanowieniem z 9 października 2025 r. Dyrektor ZUS orzekł w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych naliczonych w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego do majątku strony na podstawie tytułu wykonawczego z 9 lutego 2016 r. oraz poinformował stronę, że w zakresie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...] i [...] wydał już postanowienia 4 sierpnia 2025 r. oraz 6 sierpnia 2025 r. W wyniku rozpoznania zażalenia Strony na powyższe postanowienie, Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie ZUS. W uzasadnieniu organ odwoławczy na podstawie analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, że Dyrektor ZUS w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo określił wysokość kosztów egzekucyjnych prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie wskazanego tytułu wykonawczego. Dyrektor IAS wskazał, że w sprawie zastosowanie mają przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 20 lutego 2021 r., bowiem przedmiotowe postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte 13 stycznia 2016 r. (tj. w dniu wystawienia przez ZUS tytułu wykonawczego), a niezakończone przed 20 lutym 2021 r. (tj. przed wejściem w życie ustawy zmieniającej). Wskazując na treść art. 6 ust. 1 ustawy zmieniającej oraz art. 17 § 1, art. 18, art. 64 § 1, § 6, § 10, art. 64c § 1 u.p.e.a. ,Dyrektor IAS stwierdził, że koszty egzekucyjne w wysokości 21,60 zł w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie ww. tytułu wykonawczego określono w prawidłowej wysokości. Zdaniem organu odwoławczego na koszty egzekucyjne w sprawie składa się: - opłata manipulacyjna w wysokości 2,80 zł, związana z doręczeniem stronie 25 lutego 2016 r. odpisu tytułu wykonawczego, naliczona zgodnie z art. 64 § 6 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 roku - tj. 1% egzekwowanych należności nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego, przy czym wyliczenie to nie narusza art. 7 § 1 ustawy zmieniającej; - opłata za czynność zajęcia wynagrodzenia za pracę (na podstawie ww. tytułu wykonawczego) w wysokości 18,80 zł, powstała w wyniku zajęcia wynagrodzenia za pracę w B. Sp. z o.o., naliczona zgodnie z art. 64 § 1 pkt 3 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r. - tj. 4 % kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 2 zł 50 gr; wyliczenie to nie narusza art. 7 § 1 ustawy zmieniającej. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przedawnienia należności objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi organ odwoławczy wyjaśnił, że wykracza on poza zakres postępowania w sprawie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych i dlatego nie może on być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie, Skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji w całości i zakończenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego lub o uchylenie postanowień i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 9 w związku z art. 7, art. 8 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a. przez brak odniesienia się do całej treści zażalenia. W szczególności dotyczy to braku odniesienia się organu odwoławczego do kwestii zgodności z prawem wszczętego i prowadzonego przez ZUS postępowania, co ma bezpośredni wpływ na zgodność z przepisami prawa wydanego postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych, zarówno w kwestii zasadności ich naliczenia (w zależności od tego czy postępowanie było wszczęte i prowadzone zgodne z prawem), jak również ich wysokości; - niedopełnienie przez Dyrektora IAS obowiązku wyjaśnienia kwestii poruszonej w zażaleniu dotyczącej sposobu interpretacji treści art. 24 ust. 5b u.s.u.s., traktującego o przedawnieniu i zawieszeniu terminu przedawnienia zobowiązań wobec ZUS; - naruszenie właściwości organu do wydania postanowienia o kosztach. Skarżący dodatkowo zarzucił naruszenie poprawności danych w wydanym postanowieniu ZUS w sprawie kosztów egzekucyjnych. Postanowienie powinno zawierać pełna informację dotyczącą prowadzonego i zakończonego postępowania egzekucyjnego nie tylko w zakresie sposobu obliczenia kosztów egzekucyjnych, ale wszystkich elementach postępowania (należność główna, odsetki, koszty, upomnienia etc.) wraz z datami ich naliczenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 132, dalej p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3). Ma podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Kontroli sądu zostało poddane postanowienie Dyrektora IAS utrzymujące w mocy postanowienie ZUS w sprawie określenia wysokość kosztów prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu dotyczącego przedawnienia należności objętej wskazanym tytułem wykonawczym, Sąd stwierdził, że organ trafnie uznał zarzut za wykraczający poza zakres kognicji w postępowaniu w sprawie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych. W ocenie Sądu w granicach sprawy dotyczącej określenia kosztów egzekucyjnych nie mieszczą się podnoszone zarówno w zażaleniu, jak i w skardze kwestie dotyczące przedawnienia należności, podobnie jak okoliczności wydania tego rozstrzygnięcia (art. 134 p.p.s.a.). Doręczony Skarżącemu 25 lutego 2016 r. odpis tytułu wykonawczego zawierał takie dane jak wysokość należności głównych, daty, od których nalicza się odsetki, czy wysokość kosztów upomnienia, co trafnie podkreślił organ odwoławczy. W zakresie wniosku o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych powstałych w postępowaniu prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez ZUS organ pełni on wyłącznie rolę organu egzekucyjnego prowadzącego łącznie egzekucję do prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę. . Odnosząc się do podniesionych przez Skarżącego zarzutów dotyczących wystawionego przez ZUS tytułu wykonawczego organ trafnie wyjaśnił, że z akt sprawy bezsprzecznie wynikało, że Naczelnik US otrzymał jedynie adnotację wydaną na podstawie art. 62b u.p.e.a. do tytułów wykonawczych w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej do wynagrodzenia za pracę Skarżącego w spółce z o.o., przekazaną 28 lipca 2023 r. przez ZUS na podstawie m.in. tytułu wykonawczego z 9 lutego 2016 r. Kwestia prawidłowości wystawienia tytułu wykonawczego nie mogła być przedmiotem oceny w toku postępowania zażaleniowego, na co zasadnie zwrócił uwagę organ odwoławczy. Odnośnie meritum Sąd stwierdził, że rozważanej sprawie zastosowanie mają przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 20 lutego 2021 r. Postępowanie egzekucyjne do majątku Skarżącego zostało wszczęte bowiem w 2016 r. w dniu wystawienia tytułów wykonawczych przez Dyrektora ZUS i nie zostało zakończone przed 20 lutym 2021 r. (tj. przed wejściem w życie ustawy zmieniającej). Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy zmieniającej w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym wszczętym i niezakończonym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe . Zgodnie z treścią art. 64 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny, z zastrzeżeniem § 2, w egzekucji należności pieniężnych pobiera za dokonane czynności egzekucyjne opłaty w następującej wysokości, z zastrzeżeniem art. 64d: za zajęcie wynagrodzenia za pracę - 4% egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 2 zł 50 gr. Organ egzekucyjny pobiera opłatę manipulacyjną z tytułu zwrotu wydatków za wszystkie czynności manipulacyjne związane ze stosowaniem środków egzekucyjnych (art. 64 § 6 u.p.e.a.). Opłata wynosi 1% kwoty egzekwowanych należności pieniężnych objętych każdym tytułem wykonawczym, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr. W podstawie obliczenia opłaty uwzględnia się również odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie przypadające w dniu wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie zaś z art. 64 § 10 u.p.e.a. obowiązek uiszczenia opłaty manipulacyjnej powstaje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Jeżeli pierwszą czynnością egzekucyjną jest zajęcie wierzytelności pieniężnej lub innego prawa majątkowego u dłużnika zajętej wierzytelności, obowiązek uiszczenia opłaty manipulacyjnej powstaje równocześnie z obowiązkiem uiszczenia opłaty za zajęcie. Mając na względzie przywołane regulacje prawne Sąd doszedł do przekonania, że podane przez organ koszty egzekucyjne w wysokości 21,60 zł w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie prawidłowo doręczonego tytułu wykonawczego określono we właściwej wysokości. Opłata manipulacyjna w wysokości 2,80 zł, związana z doręczeniem Skarżącemu 25 lutego 2016 r. odpisu tytułu wykonawczego naliczona została zgodnie z art. 64 § 6 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r., tj. 1% egzekwowanych należności nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego, przy czym wyliczenie to nie narusza art. 7 § 1 ustawy zmieniającej. Natomiast opłata za czynność zajęcia wynagrodzenia za pracę, na podstawie ww. tytułu wykonawczego, w wysokości 18,80 zł powstała w wyniku zajęcia wynagrodzenia za pracę Skarżącego w spółce z o.o. i naliczona była zgodnie z art. 64 § 1 pkt 3 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r., tj. 4 % kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 2 zł 50 gr, przy czym wyliczenie to nie narusza art. 7 § 1 ustawy zmieniającej. Zaskarżone postanowienie było w okolicznościach kontrolowanej sprawy prawidłowe i nie naruszało wskazanych w skardze przepisów. Wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, w tym ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego i zawiera rozstrzygnięcie wszystkich kwestii poruszonych w zażaleniu. Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę, nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.