I SA/Gd 1225/14

PostanowienieWSA w Gdańsku2014-12-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania na podstawie art. 257 P.p.s.a. Przepisy te są restrykcyjne i nie pozostawiają sądowi swobody w odstępstwie od ustalonej procedury. Niewypełnienie wymaganych rubryk formularza, nawet jeśli strona twierdzi, że oznacza to brak środków, nie jest równoznaczne z uzupełnieniem braków formalnych.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. Referendarz sądowy wezwał do usunięcia braków formalnych wniosku, wskazując na niewypełnione rubryki dotyczące majątku i dochodów. Spółka nie uzupełniła wszystkich wymaganych informacji, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik spółki wniósł sprzeciw, argumentując, że niewypełnione pola oznaczają brak środków i że braki zostały uzupełnione.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono pozostawić wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Sp. z o. o. z siedzibą w G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od października 2013 r. do stycznia 2014 r. i zabezpieczenia na majątku spółki zobowiązań podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: pozostawić wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wnioskiem z dnia 22 października 2014 r. złożonym na urzędowym druku PPPr, skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego w kwocie 500 zł. Z uwagi na wypełnienie wniosku w nieprawidłowy sposób referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 28 października 2014 r. wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych przedmiotowego wniosku przez wypełnienie zgodnie z pouczeniem rubryk 2.7, 4, 6, 7, 8, 9 i 10 w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca nadesłała formularz PPPr, w którym w sposób prawidłowy wypełnione zostały jedynie rubryki 2.7, 4 i 6. Natomiast nie uzupełniono oświadczenia w części dotyczącej wartości środków trwałych spółki (rubryka 7), wysokości zysku lub strat za ostatni rok obrotowy (rubryka 8), stanu rachunków bankowych (rubryka 9) oraz nie podano innych danych dotyczących majątku i dochodów (rubryka 10). W związku z powyższym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 24 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 1225/14 pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Od powyższego zarządzenia pełnomocnik strony wniósł sprzeciw, podnosząc że skarżąca nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych a braki formalne wniosku o przyznanie prawa pomocy zostały uzupełnione w terminie. W ocenie skarżącej referendarz powinien był wniosek rozpoznać merytorycznie i ewentualnie oddalić, a nie pozostawić bez rozpoznania. Niewypełnione pola formularza oznaczały brak środków po stronie skarżącej. Wnioskodawca wskazał ponadto, że rachunek bankowy jaki posiada został zablokowany postanowieniem Prokuratury Okręgowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej jako "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, w sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu jako podstawowego standardu państwa prawnego. Celem tej instytucji jest zapewnienie dostępu do sądu administracyjnego osobom, którym brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Należy jednak podkreślić, że procedura ta jest sformalizowana. Zgodnie bowiem z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek (o przyznanie prawa pomocy) składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Rozporządzeniem z dnia 16 grudnia 2003 r. Rada Ministrów określiła wzór i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 P.p.s.a.). Przytoczone powyżej przepisy są restrykcyjne, nie pozostawiają sądowi administracyjnemu żadnej swobody czy też możliwości odstępstwa od ustalonej przez prawodawcę procedury w powyższym zakresie. W rozpatrywanej sprawie skarżąca pomimo doręczenia jej pełnomocnikowi wezwania do usunięcia braków formalnych przedmiotowego wniosku przez wypełnienie zgodnie z pouczeniem rubryk 2.7, 4, 6, 7, 8, 9 i 10, nie uczyniła tego w zakresie wskazanym w wezwaniu. W odpowiedzi na ww. wezwanie skarżąca nadesłała bowiem formularz PPPr, w którym w sposób prawidłowy wypełnione zostały jedynie rubryki 2.7, 4 i 6. Natomiast nie uzupełniono oświadczenia w części dotyczącej wartości środków trwałych spółki (rubryka 7), wysokości zysku lub strat za ostatni rok obrotowy (rubryka 8), stanu rachunków bankowych (rubryka 9) oraz nie podano innych danych dotyczących majątku i dochodów (rubryka 10). Skarżąca nie uzupełniła ww. braków formalnych również wnosząc sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego. Za uzupełnienie braków nie można uznać stwierdzenia, że niewypełnione pola oznaczały brak środków, gdyż jak wskazano wyżej braki wniosku dotyczyły m. in. wskazania środków trwałych, wysokości zysku lub strat za ostatni rok obrotowy, stanu rachunków bankowych i innych danych dotyczących majątku i dochodów. Złożenie przez stronę prawidłowo wypełnionego formularza PPPr uruchomiłoby procedurę o przyznanie prawa pomocy, której efektem mogłoby być zwolnienie od kosztów sądowych, o co wnosiła skarżąca. Jednakże, aby tak się stało, wniosek o przyznanie prawa pomocy musi przybrać formę określoną przepisami ww. rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. i zostać wypełniony w prawidłowy sposób, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło