I SA/Gd 1244/17

PostanowienieWSA w Gdańsku2018-07-24

Skład orzekający: Aleksandra Rynduch-Szczawińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, ponieważ wnioskodawczyni wykazała, że jej dochody (emerytura) oraz dochody małżonka, przy uwzględnieniu koniecznych wydatków na utrzymanie, nie pozwalają na poniesienie kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ponadto, wnioskodawczyni nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni D. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek. Wnioskodawczyni otrzymuje niską emeryturę, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem również emerytem, a ich wspólne dochody stanowią jedyne źródło utrzymania. Małżonkowie nie posiadają majątku ani oszczędności, a ponoszą znaczne wydatki na mieszkanie, media i leki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek postanawia: przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 11 lipca 2018 r., skarżąca D. L. zwróciła się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) – zwanej dalej p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. W myśl przepisu art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Z oświadczenia wnioskodawczyni o jej stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), oraz dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy wynika, że wnioskodawczyni otrzymuje emeryturę w wysokości 772,35 zł netto, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem, otrzymującym emeryturę w kwocie 1.030,03 zł netto. Otrzymywane świadczenia emerytalne są jedynym źródłem utrzymania małżonków, którzy nie są właścicielami żadnych nieruchomości, nie posiadają jakichkolwiek oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Do ponoszonych przez małżonków koniecznych wydatków zaliczyć należy opłaty za: mieszkanie w wysokości 610 zł miesięcznie, prąd w średniej miesięcznej wysokości 120 zł i usługi telekomunikacyjne w wysokości 50 zł. Nadto małżonkowie ponoszą wydatki na leki oraz opłacają składki na ubezpieczenie na życie. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawczyni nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym ani rzecznikiem patentowym. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności faktyczne, w tym w szczególności wysokość dochodów, którymi dysponuje wnioskodawczyni, oraz brak jakichkolwiek oszczędności, uznano, iż wnioskodawczyni wykazała, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia w niniejszej sprawie – bez uszczerbku koniecznego utrzymania – kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło