I SA/Gd 1251/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 września 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2007 r. postanawia odmówić skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę P. W. na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 września 2011 r. W dniu 27 stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że chwilowo przeoczył termin siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, co zostało spowodowane kumulacją problemów zdrowotnych w rodzinie pełnomocnika. Wraz z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W świetle postanowień art. 87 oraz 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, (2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, (3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, (4) we wniosku zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, (5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w niniejszej sprawie – od jej zainicjowania – skarżący jest reprezentowany w postępowaniu sądowym przez zawodowego pełnomocnika z wyboru – doradcę podatkowego S. W. Pełnomocnik ten stawił się za skarżącego na rozprawę, na której zapadł wyrok oddalający skargę (dowód: protokół rozprawy, k. 64). Bezsporne jest też, że w dniu 28 grudnia 2011 r. (dowód: potwierdzenie odbioru, k. 61) pełnomocnikowi skarżącego, doręczono zawiadomienie o rozprawie wraz ze stosownym pouczeniem. W punkcie 3 tego pouczenia wskazano, że "w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku (art. 141 § 2 p.p.s.a.), przy czym oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu (art. 83 § 3 p.p.s.a.). Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku, są czynnościami bezskutecznymi. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku stanowi warunek zaskarżenia orzeczenia Sądu pierwszej instancji". Na treść powyższego pouczenia powołuje się sam pełnomocnik skarżącego we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, wskazując, że czyni to "w nawiązaniu do treści pouczenia (pkt 3) zawartego w zawiadomieniu o rozprawie". W rozpoznawanym wniosku jako przyczynę uchybienia terminu pełnomocnik skarżącego wskazał "chwilowe przeoczenie terminu" spowodowane problemami zdrowotnymi w jego rodzinie. Podkreślenia wymaga lakoniczność tego uzasadnienia. Pełnomocnik w żaden sposób nie określił bowiem, kogo dotyczyły owe problemy zdrowotne (samego pełnomocnika czy też jego najbliższych) ani na czym one polegały (czy ich następstwem był np. pobyt w szpitalu). Nie przedstawił też żadnych dowodów na ich potwierdzenie. Rozważenia w tych okolicznościach wymaga, czy działanie (a konkretnie zaniechanie) ustanowionego przez skarżącego pełnomocnika z wyboru uprawdopodobnia okoliczności wskazujące na brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu odpowiedź na postawione powyżej pytanie jest negatywna, a w konsekwencji należało uznać, że strona skarżąca nie spełniła wyżej wskazanej przesłanki warunkującej przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie, jak już powiedziano, skarżący działała przez profesjonalnego pełnomocnika, od którego wymaga się zachowania należytej staranności i świadomości terminowego dokonywania czynności procesowych. Zatem działający w sprawie doradca podatkowy winien zadbać o terminowe i rzetelne sporządzenie pism procesowych i wniesienie ich do Sądu. Istotą instytucji pełnomocnictwa jest bowiem działanie w imieniu i na rzecz mocodawcy, który ponosi zarówno pozytywne, jak i negatywne konsekwencje tego działania. W postępowaniu przed sądem pełnomocnik dokonuje zatem czynności procesowych za reprezentowanego uczestnika postępowania (skarżącego), dlatego podmiot reprezentowany nie może skutecznie podnosić braku swojej winy w uchybieniu terminu, które zostało spowodowane (nastąpiło z winy) przez jego pełnomocnika. Podkreślić przy tym należy, iż wskazany doradca podatkowy był wybrany przez samego skarżącego, który zanim zdecydował się powierzyć mu prowadzenie sprawy, winien upewnić się, czy wybrana przez niego osoba wykaże się starannością w jej prowadzeniu. Zdaniem Sądu pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił, że przywołane przez niego w rozpoznawanym wniosku przeczenie terminu – wywołane bliżej nieokreślonymi problemami zdrowotnymi nie wiadomych osób i nie poparte żadnymi dowodami – stanowi okoliczność niezależną od strony skarżącej, tj. taką której nie była w stanie przeciwdziałać, pomimo dołożenia należytej staranności, a tylko taka zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego pozwala przyjąć niezawinione uchybienie terminu, a tym samym uniknąć negatywnych konsekwencji procesowych. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak sentencji postanowienia.