I SA/Gd 1253/17

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek postanawia: 1. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, 2. przyznać skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wnioskiem zawartym w skardze, złożonym na formularzu PPF w dniu 18 września 2017 r., skarżący M. F. zwrócił się przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W pierwszej kolejności należy wskazać, że rozpoznanie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest odmowa umorzenia skarżącemu należności z tytułu nieuregulowanych przez niego składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Przepis zawarty w art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Powyższe oznacza, że skarżący jest w niniejszej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych i nie ma obowiązku ich uiszczania na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu referendarz sądowy, na podstawie art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Przechodząc do rozpoznania wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika wskazać należy, że okoliczność, iż korzysta on z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych ma istotne znaczenie z punktu widzenia przesłanek, w świetle których należy dokonać oceny zasadności wniesionego przez stronę żądania. Z tego względu zastosowanie w niniejszej sprawie będą miały przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. O odpowiednim ich stosowaniu stanowi bowiem art. 262 p.p.s.a. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustanowienie dla strony profesjonalnego pełnomocnika wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to pełnomocnika ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). Z oświadczenia skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, o której mowa w art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), dokumentów przedłożonych na zarządzenie z dnia 26 września 2017 r. (dodatkowego oświadczenia, zeznania podatkowego za rok 2016 (PIT-37), rachunków za media, za zakup leków, dokumentacji medycznej, umowy o pracę, decyzji ZUS o ustaleniu wysokości emerytury, umowy pożyczki i harmonogramu jej spłat, wyciągu z rachunku bankowego), wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, obecnie utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę (od 11 sierpnia 2017 r. jest zatrudniony jako pracownik dozoru na czas określony do 30 czerwca 2018 r.), które średnio wynosi 1.455,88 zł netto miesięcznie oraz – od 1 sierpnia 2017 r. – z emerytury w wysokości 1.683,38 zł netto miesięcznie. Skarżący nie posiada żadnego majątku, w tym oszczędności na rachunku bankowym, którego saldo na dzień 30 września 2017 r. było ujemne i wynosiło 7 zł, posiada natomiast zaległości wobec ZUS, które wynoszą 64.528,36 zł (wraz z odsetkami). Skarżący zamieszkuje z małżonką, z którą nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, małżonkowie partycypują w kosztach utrzymania zajmowanego mieszkania po połowie – skarżący z tego tytułu wydatkuje kwotę około 590 zł miesięcznie na opłaty za czynsz, energię elektryczną, ogrzewanie, telewizję. Skarżący do swoich stałych miesięcznych wydatków zaliczył także spłatę pożyczki w kwocie 82,92 zł, zakup niezbędnych leków, na które średnio miesięcznie przeznacza około 135 zł. Skarżący ze względu na zły stan zdrowia (poważne choroby przewlekłe, w tym narządu wzroku, cukrzycę) wymaga specjalnej diety oraz odpłatnych zabiegów leczniczych. W tym stanie sprawy, referendarz sądowy uznał, że skarżący wykazał, że nie ma możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego z wyboru, bez jednoczesnego uszczerbku w koniecznym utrzymaniu swoim i rodziny i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.