I SA/Gd 1281/21
WyrokWSA w Gdańsku2022-01-18
Skład orzekający: Marek Kraus, Małgorzata Gorzeń, Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, dokonane na podstawie art. 70c Ordynacji podatkowej, skierowane wyłącznie do podatnika (spółki), jest wystarczające do wywołania skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia wobec osoby trzeciej, wobec której orzeczono odpowiedzialność za zaległości podatkowe tej spółki na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, dokonane na podstawie art. 70c Ordynacji podatkowej i skierowane do podatnika (spółki), jest wystarczające do wywołania skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia również wobec osoby trzeciej (byłego prezesa zarządu), wobec której orzeczono odpowiedzialność za zaległości podatkowe tej spółki na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy nie miał obowiązku doręczania odrębnego zawiadomienia osobie trzeciej, ponieważ nie była ona podatnikiem w rozumieniu art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W związku z tym, zaległość podatkowa nie uległa przedawnieniu w dacie zaliczenia nadpłaty.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wykazała w deklaracjach podatkowych zobowiązania, które nie zostały uregulowane, co skutkowało powstaniem zaległości podatkowych. Naczelnik Urzędu Skarowego orzekł o odpowiedzialności podatkowej byłego Prezesa Zarządu (Skarżącego) solidarnie ze spółką za te zaległości. Skarżący złożył zeznanie PIT-36 za 2019 r., wykazując nadpłatę, którą organ pierwszej instancji zaliczył na poczet zaległości Spółki w podatku VAT za 2013 r. Skarżący wniósł zażalenie, zarzucając przedawnienie zaległości podatkowej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wskazując na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karnoskarbowym. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc, że nie został prawidłowo poinformowany o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, co skutkowało jego przedawnieniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych na poczet zaległości podatkowej oddala skargę.
1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "Dyrektor IAS" lub "organ drugiej instancji"), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 220 § 2, art. 239 i art. 217 oraz art. 76 § 1 i art. 76a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz. 1325, dalej jako "O.p."), po rozpatrzeniu zażalenia A. K. (dalej jako "Skarżący") na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. (dalej jako "Naczelnik US" lub "organ pierwszej instancji") z dnia [...] 2021 r. w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych na poczet zaległości podatkowej, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy:
2.1. A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej jako "Spółka") złożyła w [...] Urzędzie Skarbowym w G. m.in. zeznanie roczne CIT-8 za 2013 r., deklarację i korektę PIT-4R za 2013 r. oraz deklaracje i korekty VAT-7 za miesiące: [...] 2013 r., [...] 2014 r., [...] 2014 r. i [...] 2014 r., w których wykazała kwoty podatku podlegające wpłacie do urzędu skarbowego. Decyzją z dnia [...] 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. orzekł o odpowiedzialności Spółki i określił wysokość należności z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłat wynagrodzeń za miesiąc [...] 2013 r. Zobowiązania podatkowe wynikające ze złożonych deklaracji i zeznań podatkowych oraz ww. decyzji nie zostały uregulowane w ustawowym terminie, w związku z czym powstała zaległość podatkowa.
Decyzją z dnia [...] 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. orzekł o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, byłego Prezesa Zarządu, solidarnie ze Spółką, za zaległości Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2013 r., podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłat wynagrodzeń za [...] 2013 r. oraz podatku od towarów i usług za miesiące: [...] 2013 r., [...] 2014 r., [...] 2014 r. i [...] 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora IAS z dnia [...] 2019 r.
2.2. Postanowieniem z dnia [...] 2021 r. Naczelnik US zaliczył nadpłatę w kwocie 2.191,00 zł, wynikającą ze złożonego dnia [...] 2020 r. zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT-36 za 2019 r., na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r. w kwocie 1,456,40 zł oraz odsetek w kwocie 734,60 zł.
W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji powołał m.in. treść art. 76 § 1 oraz art. 76a § 1 i 2 O.p. i wskazał, że w dacie dokonywania zwrotu nadpłaty z PIT-36 za 2019 r. na kartach kontowych Skarżącego widniała zarówno nadpłata z przedmiotowego podatku, jak i zaległość z tytułu decyzji orzekającej o przeniesieniu odpowiedzialności w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r. W związku z tym dokonano zaliczenia nadpłaty na poczet najstarszej zaległości. Organ wyjaśnił również, jak została ustalona wysokość odsetek za zwłokę i wskazał, że nie występują przerwy w ich naliczaniu. Jednocześnie Naczelnik US zaznaczył, że zaległość nie była przedawniona.
2.3. Pismem z dnia [...] 2021 r. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika US z dnia [...] 2021 r., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego mającego wpływ na wynik sprawy – art. 76 i 76a § 1 O.p. poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej za okres [...]/2013, w czasie gdy zaległości te wygasły wskutek przedawnienia. W związku z powyższym Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zwrot przedmiotowej kwoty nadpłaty na rachunek podatnika, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, z uwagi na wydanie decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, mającym wpływ na jej rozstrzygnięcie.
2.4. Postanowieniem z dnia [...] 2021 r. Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu ww. postanowienia organ drugiej instancji powołał stan faktyczny sprawy i wyjaśnił, że w stosunku do zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia, na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70 § 7 pkt 1 O.p., od dnia [...] 2015 r. do dnia [...] 2016 r. Powyższe potwierdza znajdujące się w aktach sprawy zawiadomienie – pismo Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] 2018 r., w którym poinformowano Spółkę, że z uwagi na fakt, że w dniu [...] 2015 r. wszczęto postępowanie w sprawie o wykroczenie skarbowe, którego podejrzenie popełnienia wiąże się z niewykonywaniem przez podmiot zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące [...], [...], [...] i [...] 2013 r., z dniem [...] 2015 r. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w ww. podatku uległ zawieszeniu oraz że biegnie on dalej od dnia [...] 2016 r., w związku z prawomocnym zakończeniem ww. postępowania w dniu [...] 2016 r. Jednocześnie Dyrektor IAS wskazał, że w załączonym do zażalenia Skarżącego zawiadomieniu z dnia [...] 2020 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. poinformował Naczelnika US o wycofaniu tytułu wykonawczego obejmującego zaległości za miesiąc [...] 2013 r. w związku z przedawnieniem na podmiocie głównym z dniem [...] 2020 r.
W związku z powyższym w ocenie Dyrektora IAS zaległość Spółki w podatku od towarów i usług za [...] 2013 r., za którą odpowiada Skarżący i na poczet której zaliczono nadpłatę z zeznania PIT-36 za 2019 r., nie uległa przedawnieniu. Organ drugiej instancji zauważył, że nadpłata podlega zaliczeniu z urzędu na poczet istniejącej zaległości podatkowej z dniem złożenia zeznania rocznego, a postanowienie wydane na podstawie art. 76a § 1 O.p. ma charakter deklaratoryjny. Dzień wydania postanowienia nie jest więc dniem dokonania zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych. W niniejszej sprawie zaliczenie nadpłaty nastąpiło z dniem złożenia przez Skarżącego zeznania podatkowego PIT-36 za 2019 r., tj. dnia [...] 2020 r.
3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego, zaskarżył ww. postanowienie Dyrektora IAS z dnia [...] 2021 r. w całości, zarzucając mu:
1) Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w związku z art. 70c O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, skutkujące przyjęciem, że wszczęcie postępowania w sprawie o wykroczenie skarbowe, o którym Skarżący, odpowiadający za zaległości podatkowe na podstawie art. 116 § 1 O.p., nie został poinformowany, zawiesza bieg terminu przedawnienia wobec Skarżącego, a w konsekwencji:
b) art. 76 i 76a § 1 O.p. poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej za okres [...]/2013, w czasie gdy zaległości te wygasły wskutek przedawnienia.
W związku z powyższym Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, a nadto o uchylenie decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, wywołanych wniesieniem niniejszej skargi według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że postanowienia organów pierwszej i drugiej instancji są niezasadne. W jego ocenie wszczęte i prowadzone wobec Skarżącego postępowanie karno-skarbowe w okresie [...] 2015 r. – [...] 2016 r. nie skutkowało zawieszeniem biegu przedawnienia w stosunku do zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r. Skarżący powołał treść wybranych przepisów i wskazał, że dla wywołania skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wobec podatnika muszą zostać spełnione dwa obowiązki informacyjne, tj. zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe wiążące się z niewykonaniem tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 1 O.p.) oraz zawiadomienie dokonane w trybie art. 70c O.p. przed upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 O.p., informujące podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Skarżący zwrócił uwagę, że zawiadomienie o wszczęciu ww. postępowania zostało skierowane do Spółki, a nie do Skarżącego odpowiadającego za zobowiązania Spółki na podstawie art. 116 O.p., co jest niewystarczające dla skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wobec Skarżącego. Zawiadomienie takie powinno zdaniem Skarżącego być dodatkowo doręczone jemu, jako dłużnikowi. Skarżący zwrócił również uwagę, że pozostawał członkiem zarządu Spółki od 2012 r. do dnia [...] 2014 r., zatem nie otrzymywał kierowanej później do Spółki korespondencji, że zawiadomienie Spółki miało miejsce dwa i pół roku po zakończeniu postępowania karno-skarbowego, tuż przed upływem okresu przedawnienia zobowiązań podatkowych oraz że Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od czasu przejęcia jej kierownictwa przez jej właścicieli, kiedy to stała się "martwym podmiotem".
Mając na uwadze powyższe w ocenie Skarżącego zawiadomienie z dnia [...] 2018 r. tylko pozornie świadczyło o realizacji obowiązku informacyjnego, o którym mowa w art. 70c O.p., a działanie organu stało w konflikcie z prawami Skarżącego wynikającymi z zasady praworządności (art. 7 Konstytucji RP), zasady państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP) i wywodzonej z niej zasady dobrej administracji. Według Skarżącego zaległość podatkowa z tytułu zapłaty podatku VAT za [...] 2013 r. wygasła w wyniku przedawnienia w dniu [...] 2019 r. i w dniu, kiedy powstała nadpłata, tj. w dniu [...] 2020 r., nie istniała.
4. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
5.1. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
5.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia Dyrektora IAS.
5.3. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości zaliczenia nadpłaty w wysokości 2191 zł wynikającej z zeznania podatkowego Skarżącego o wysokości osiągniętego dochodu za 2019 r. na poczet zaległości Spółki z o.o. w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r.
Zdaniem Dyrektora IAS organ pierwszej instancji prawidłowo zaliczył wskazaną kwotę nadpłaty na poczet zaległości podatkowej Spółki, bowiem organ podatkowy orzekł o odpowiedzialności Skarżącego na podstawie art. 116 O.p., jako byłego prezesa zarządu Spółki solidarnie ze spółką m.in. za jej zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r.
Natomiast zdaniem Skarżącego postanowienie o zaliczeniu nadpłaty jest wadliwe, bowiem dla skuteczności zawiadomienia w trybie art. 70c O.p. w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, konieczne jest doręczenie takiego zawiadomienia również dłużnikowi, będącemu osobą trzecią, wobec której orzeczono odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. Brak zawiadomienia Skarżącego w trybie art. 70c O.p. skutkowało przedawnieniem zobowiązania podatkowego w podatku VAT za [...] 2013 r.
W ocenie Sądu w tak zaistniałym sporze rację należy przyznać organom podatkowym, które zasadnie uznały, że zgodnie z art. art. 70 § 6 pkt 1 O.p. doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego Spółki, o czym podatnik skutecznie został zawiadomiony i w rezultacie prawidłowo zaliczono kwotę nadpłaty Skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. na poczet zaległości podatkowej spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r.
5.4. Na wstępie należy wyjaśnić, że w myśl art. 76 § 1 O.p. nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Zgodnie z art. 76a § 1 O.p., w sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio. Art. 55 § 2 O.p. stanowi, że jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Natomiast według art. 62 § 1 O.p., jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika, a w przypadku braku takiego wskazania – na poczet zobowiązania podatkowego o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zobowiązań podatkowych podatnika. W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku – na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy należy również wskazać, że zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania (art. 70 § 6 pkt 1 O.p.). Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe (art. 70 § 7 pkt 1 O.p.). Organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 i 1a, oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia (Art. 70c O.p.).
5.5. Mając na uwadze powołaną powyżej regulację, w niniejszej sprawie bezsporne jest, że przedawnienie zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług za [...] 2013 r., w przypadku braku okoliczności powodujących zawieszenie lub przerwę biegu terminu przedawnienia nastąpiłoby z końcem 2019 r.
Jednakże, co jest również okolicznością bezsporną organ podatkowy przed upływem terminu przedawnienia pismem z dnia [...] 2018 r. zawiadomił Spółkę o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., ze względu na wszczęte postępowanie w sprawie o wykroczenie skarbowe z tytułu niewykonania zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące [...]-[...] oraz [...] 2013 r.
W ocenie Sądu nieprawidłowe jest stanowisko Skarżącego, że dla wywołania skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wobec osoby trzeciej, odpowiadającej za zaległości podatkowe na podstawie art. 116 § 1 O.p., nie wystarczy dokonać zawiadomienia w trybie art. 70c O.p. jedynie Spółki, za której zaległości podatkowe odpowiada osoba trzecia, ale także zawiadomienie takie należy doręczyć dłużnikowi, czyli w rozpatrywanej sprawie Skarżącemu, wobec którego orzeczono odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki z o.o.
Wskazać należy, że przepis art. 70c O.p wszedł w życie 15 października 2013 r. (art. 1 pkt 2 i ustawy z 30 sierpnia 2013 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa, ustawy – Kodeks karny skarbowy, oraz ustawy – Prawo celne). Jego celem było dostosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r., P 30/11. W wyroku tym Trybunał orzekł, że art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (...) w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji (...)".
Ponadto podnieść należy, iż w dniu 18 czerwca 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę w składzie 7 sędziów, sygn. akt I FPS 1/18 ( wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA"), w której stwierdził, że "zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art. 70c ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.) informujące, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy, jest wystarczające do stwierdzenia, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy".
W związku z powyższym podkreślić trzeba, że przywołanie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w ramach zawiadomienia kierowanego w trybie art. 70c O.p. oznacza, że podatnik uzyskuje wiedzę, że jego zobowiązanie podatkowe nie ulegnie przedawnieniu z upływem terminu wynikającego z art. 70 § 1 O.p. Taki przekaz daje także informację na temat okoliczności (przyczyny) wywołującej skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia. W ten sposób podatnik uzyskuje wiedzę, że według organu podatkowego, jego zobowiązanie podatkowe nie ulegnie przedawnieniu z powodu przyczyny tkwiącej w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., czyli właśnie ze względu na wszczęcie postępowania dotyczącego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego związanego z niewykonaniem tego zobowiązania. Samo postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe czy też wykroczenie skarbowe nie jest ogłaszane ani doręczane w trybie art. 70c O.p. (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2018 r., sygn. akt I SA/Po 472/18; CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2019 r., w sprawie o sygn. akt I FSK 2024/19 (CBOSA), podkreślił, że zawiadomienie w trybie art. 70c O.p. jest pewnego rodzaju oświadczeniem wiedzy organu, który na podstawie posiadanych danych informuje podatnika, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p., nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia jego zobowiązania podatkowego za wskazany okres rozliczeniowy. Doręczenie tego zawiadomienia jest swoistą czynnością materialno-techniczną, o skutkach materialnoprawnych.
Jednocześnie w orzecznictwie wskazuje się, że dla skuteczności zrealizowania obowiązku wynikającego z art. 70c O.p. zawiadomienie, o którym mowa w tym przepisie należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia tego dokonuje organ podatkowy, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony ( por. uchwałę siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2019 r. sygn. akt I FPS 3/18, CBOSA ).
5.6. Mając na uwadze powyższe uznać należy, że w niniejszej sprawie Spółka, tj. podatnik, za którego zobowiązania podatkowe Skarżący ponosi solidarną odpowiedzialność, pismem z dnia [...] 2018 r. została zawiadomiona przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G., działającego w oparciu o art. 70c O.p., że z uwagi na fakt, że w dniu [...] 2015 r. wszczęto postępowanie w sprawie o wykroczenie skarbowe, którego podejrzenie popełnienia wiąże się z niewykonaniem przez podmiot zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za [...] - [...] i [...] 2013 r., na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. z dniem [...] 2015 r. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego ulega zawieszeniu. Jednocześnie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. poinformował, że zgodnie z art. 70 § 7 pkt 1 O.p. bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następnego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, więc z uwagi na fakt, że w dniu [...] 2016 r. ww. postępowanie zostało prawomocne zakończone, bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązań biegnie dalej od dnia [...] 2016 r.
Powyższe zawiadomienie zostało wysłane na adres siedziby Spółki w dniu [...] 2018 r., awizowane dnia [...] 2018 r., powtórnie awizowane dnia [...] 2018 r., a następnie, z uwagi na jego niepodjęcie, uznane za doręczone w dniu [...] 2018 r., zgodnie z art. 150 § 4 w zw. z art. 150 § 1 pkt 1 O.p. Natomiast postępowanie w sprawie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej Skarżącego solidarnie ze Spółką zostało wszczęte dnia [...] 2019 r., a następnie decyzją z dnia [...] 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w G. orzekł o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, byłego Prezesa Zarządu, solidarnie ze Spółką, za jej zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2013 r., podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłat wynagrodzeń za [...] 2013 r. oraz podatku od towarów i usług za miesiące: [...] 2013 r., [...] 2014 r., [...] 2014 r. i [...] 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora IAS z dnia [...] 2019 r.
W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu prawidłowo organ drugiej instancji uznał, że doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r. Bieg ten uległ zawieszeniu z dniem wszczęcia postępowania o wykroczenie skarbowe, tj. z dniem [...] 2015 r., i biegł dalej od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia tego postępowania, tj. od dnia [...] 2016 r. Zawiadomienie o skutkach wszczęcia postępowania w sprawie o wykroczenie karnoskarbowe zostało prawidłowo skierowane do podatnika podatku od towarów i usług, czyli do Spółki. Były prezes zarządu Spółki, odpowiedzialny za jej zaległości podatkowe solidarnie ze Spółką na mocy art. 116 O.p., nie był podatnikiem w rozumieniu art. 70 § 6 pkt 1 O.p., na organie nie ciążył zatem obowiązek skierowania do Skarżącego jako osoby trzeciej zawiadomienia, o którym mowa w art. 70c O.p.
Jednocześnie wskazać należy, że podnoszone przez Skarżącego argumenty, dotyczące dokonania zawiadomienia dwa i pół roku po prawomocnym zakończeniu postępowania karno-skarbowego, rezygnacji przez Skarżącego z funkcji członka zarządu Spółki w dniu [...] 2014 r. oraz nieprowadzenia przez Spółkę działalności gospodarczej po przejęciu jej kierownictwa przez właścicieli, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Z materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy wynika, że Spółkę skutecznie zawiadomiono o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za [...] 2013 r., przy czym nieistotne jest, w jakim okresie po zakończeniu postępowania karno-skarbowego to nastąpiło, skoro zawiadomienie miało miejsce przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, jak również nieistotnym jest to, czy Skarżący pełnił wtedy funkcję członka zarządu Spółki. Spółka została prawidłowo zawiadomiona o zawieszeniu biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego, przy spełnieniu warunków wynikających z art. 70c O.p.
Podnoszony przez Skarżącego zarzut naruszenia art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w zw. z art. 70c O.p. nie zasługiwał więc na uwzględnienie.
5.7. Natomiast zgodnie z art. 76a § 2 O.p. zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem: powstania nadpłaty – w przypadkach, o których mowa w art. 73 § 1 pkt 1-3 i 5 oraz § 2 (pkt 1); złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty (pkt 2). Art. 73 § 2 pkt 1 O.p. stanowi, że nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego – dla podatników podatku dochodowego.
Organ, mając na uwadze zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r., na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., o którym podatnik został zawiadomiony, zasadnie uznał, że ww. zaległość podatkowa nie uległa przedawnieniu z dniem [...] 2019 r. Należy w tym miejscu zaznaczyć – przy czym odnośnie tej kwestii organ drugiej instancji oraz Skarżący prezentują tożsame stanowisko, uznawane przez niniejszy Sąd za słuszne – że zaliczenie nadpłaty z zeznania PIT-36 za 2019 r. nastąpiło w dniu [...] 2020 r., tj. w dniu złożenia przez Skarżącego zeznania podatkowego. W związku z tym organ prawidłowo na podstawie art. 76a § 1 O.p. zaliczył nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych, wynikającą z zeznania podatkowego Skarżącego za 2019 r. na poczet zaległości Spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2013 r.
W tym stanie rzeczy, w związku z brakiem naruszenia powyższych przepisów, za niezasadny należało uznać również zarzut naruszenia art. 76 i art. 76a § 1 O.p.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że w dacie, w której doszło do zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych na poczet zaległości podatkowej, zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za [...] 2013 r. nie było przedawnione, a zatem zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
5.8. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło