I SA/Gd 1330/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF, dołączonym do skargi, J. D. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia wnioskodawcy o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, na ich utrzymaniu pozostają dwie małoletnie córki. Każdy z małżonków osiąga dochody ze stosunku pracy. Wynagrodzenie wnioskodawcy z tego tytułu wynosi 3.550,19 zł miesięcznie, zaś jego żony 1.355,56 zł. Dodatkowo wnioskodawca osiąga dochód z najmu (dzierżawy) w wysokości około 7.000 zł miesięcznie. Majątek wnioskodawcy stanowią: dom o powierzchni 100 m2, mieszkanie o powierzchni 50 m2, trzy nieruchomości gruntowe o powierzchni odpowiednio 1.639 m2, 643 m2 i 801 m2 oraz udziały w 1/3 części w dwóch nieruchomościach gruntowych o obszarze 2.075 m2 i 1.750 m2. Wartość ww. składników majątkowych zadeklarowana przez wnioskodawcę wynosi łącznie 1.245.000,00 zł. Nadto wnioskodawca posiada oszczędności w kwocie 900 zł, akcje o wartości 7.000 zł, wierzytelność w wysokości 3.550,19 zł wynikającą ze stosunku pracy (zaległe wynagrodzenie) oraz dwa samochody osobowe o wartości 25.000 zł i 10.000 zł. W skład majątku osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą wchodzi lokal mieszkalny o wartości 350.000 zł. Na wnioskodawcy ciąży zobowiązanie z tytułu udzielonego kredytu w walucie obcej (CHF) w wysokości 49.200. Ponoszone przez małżonków stałe wydatki wnioskodawca oszacował na łączną kwotę 6.100 zł miesięcznie, zaliczając do nich ratę kredytu (1.600 zł), koszty ponoszone na mieszkanie (1.000 zł), wyżywienie (1.000 zł) i utrzymanie samochodów (1.000 zł), opłaty za media (500 zł) oraz opłaty za przedszkole i zajęcia dzieci (1.000 zł). W uzasadnieniu wnioskodawca podniósł, że pracuje w firmie, która ma kłopoty z płynnością finansową, i istnieje zagrożenie, iż straci pracę. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a.– przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż prawo pomocy może być przyznane temu, kto z przyczyn niezależnych od siebie nie może podołać obowiązkowi ponoszenia kosztów postępowania. Na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek przedstawienia argumentacji i dowodów potwierdzających istnienie przesłanek wskazanych w powołanym przepisie. Owo wykazanie polegać więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że uiszczenie kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w zapewnieniu koniecznego utrzymania dla składającego wniosek i jego rodziny. Przechodząc do oceny zasadności żądania wnioskodawcy, wyjaśnić należy w pierwszej kolejności, że ocena możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy dokonywana jest każdorazowo na podstawie okoliczności faktycznych istniejących w momencie orzekania. Stąd też podnoszona przez wnioskodawcę możliwość utraty pracy jako zdarzenie przyszłe i niepewne (będące jedynie przypuszczeniem) nie została wzięta pod uwagę przez orzekającego. Zgodnie z informacjami podanymi przez wnioskodawcę aktualny dochód netto małżonków wynosi 11.906 zł, a ponoszone przez nich stałe koszty utrzymania sumują się na kwotę 6.100 zł, co wprost oznacza, iż dysponują oni co miesiąc kwotą 5.806 zł, którą mogą przeznaczyć na dowolne cele. Kwota ta znacznie przewyższa wysokość kosztów sądowych, które mogą powstać w niniejszej sprawie, a wnioskodawca nie podał żadnych ważnych powodów, dla których nie mógłby z tych środków ww. kosztów uiścić. Wnioskodawca dysponuje też zasobami finansowymi w postaci akcji o wartości 7.000 zł, które po spieniężeniu również może przeznaczyć na pokrycie należnych opłat sądowych, jak również oszczędnościami w kwocie 900 zł. Nadto posiada znaczny majątek o wartości 1.245.000,00 zł, którego składniki przynoszą mu stały dochód w kwocie 7.000 zł z tytułu najmu (bądź dzierżawy). W tych okolicznościach – mając na uwadze rozmiar wykazanego przez niego majątku oraz wysokość zadeklarowanych dochodów – byłoby rzeczą zupełnie niezrozumiałą, gdyby koszty sądowe w niniejszej sprawie za wnioskodawcę musieli ponieść inni podatnicy, których wpłaty podatkowe współtworzą budżet Państwa (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1040/13 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe, uznano, że wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie. W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.