I SA/Gd 1343/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski /spr./, NSA Ewa Kwarcińska, Protokolant Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. Ch. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 września 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za 1999 r. i 2000 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. I SA/Gd 1343/03 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 22 września 2003r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy w sprawie M.Ch. w przedmiocie odmowy oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 1999-2000. Podstawą wydanego rozstrzygnięcia był ustalony w sprawie następujący stan faktyczny: M.Ch. pismem z dnia 21 maja 2003r. zwrócił się do organu podatkowego z wezwaniem do zapłaty odsetek od zwróconej nadpłaty. Według wyliczenia podatnika od kwoty wyegzekwowanej w 1999r. pomniejszonej o podatek należny Gminie za 1997 i 1998r. liczone od dnia l lipca 1997r. do dnia 17 kwietnia 2003r. odsetki wynoszą [...] zł. Natomiast odsetki od kwoty wyegzekwowanej przez poborcę skarbowego w 2000r. liczone od dnia 3 lipca 2000r. do dnia 17 kwietnia 2003r. wynoszą [...]. Łącznie podatnik wnosił o zwrot [...] zł. Wójt Gminy decyzją z dnia 29 lipca 2003r. odmówił M.Ch. oprocentowania nadpłaty. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium odwoławczego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, że Wójt Gminy po dwóch latach postępowania, decyzją z dnia 18 marca 2003r. uchylił w części decyzję dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości za lata 1999-2001 i zwrócił kwotę [...] zł. Kwota ta nie zawierała odsetek. Strona powołała treść przepisów dotyczących nadpłat i stwierdziła, że nadpłata nie została zwrócona w terminie, ponieważ pierwsze pismo kierowane było do Gminy 3 kwietnia 2000r. Kolejne pisma i wniosek spotkały się z odmową organu mimo, że wiedział o unieważnieniu umowy sprzedaży. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji podniosło, że powodem uchylenia, w postępowaniu wznowieniowym, decyzji ustalających M.Ch. podatek od nieruchomości za lata 1999-2000 było stwierdzenie wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 25 kwietnia 2001r. nieważności umowy sprzedaży działek nr [...]. W związku z tym powstała nadpłata w podatku od nieruchomości za powyższe lata. Termin zwrotu nadpłaty 1 określony w art. 77 § l pkt l Ordynacji podatkowej, to 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji. Natomiast zgodnie z art. 78 Ordynacji podatkowej nadpłaty podlegają oprocentowaniu jedynie w sytuacjach tam wskazanych. Zdaniem organu odwoławczego, żadna z przesłanek przewidzianych w art. 78 Ordynacji podatkowej nie występuje. Okoliczności sprawy wskazują, że organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, bowiem powodem tym było unieważnienie aktu sprzedaży nieruchomości przez sąd. Organ wskazał ponadto, że nie doszło do uchybienia terminowi do zwrotu nadpłaty określonego w art. 77 Ordynacji podatkowej, bowiem decyzja wydana została 18 marca 2003r., natomiast kwotę nadpłaty zwrócono 17 kwietnia 2003r. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarzuciła w niej naruszenie art. 78 Ordynacji podatkowej w związku z art. 139 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w jej ocenie w sprawie zastosowanie ma art. 77 § l pkt 6 Ordynacji podatkowej, który stanowi że nadpłata podlega zwrotowi w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowaną deklaracją podatkową. Zgodnie z art. 78 § 3 pkt 3b) Ordynacji, oprocentowanie przysługuje, jeżeli decyzja stwierdzająca nadpłatę nie została wydana w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, chyba że do opóźnienia przyczynił się podatnik. Strona wskazała, iż decyzje Wójta odmawiające stwierdzenia nadpłaty były uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Strona w skardze wskazała także na przepis art. 139 Ordynacji podatkowej dotyczący terminów załatwiania spraw i powołała się na pismo Ministerstwa Finansów z 3 lipca 2002r. dotyczące zasad oprocentowania nadpłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Kolegium twierdziło, że w przedmiotowej sprawie przesłanka uchylenia decyzji wymiarowej nie wynikała z działania organu podatkowego, a ponadto organ nie uchybi! terminowi do zwrotu nadpłaty (art. 78 pkt 2 oraz art. 77 § l pkt l Ordynacji podatkowej). W związku z tym podatnikowi nie są należne skarżone odsetki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - właściwy do rozpoznania sprawy w oparciu o art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § l i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd 2 administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych orzeczeń z prawem. W wyniku takiej kontroli orzeczenie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/, b/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie skarga jest uzasadniona. Przedmiotem niniejszego postępowania jest rozstrzygnięcie, czy stronie skarżącej należy się oprocentowanie nadpłaty powstałej w wyniku uchylenia decyzji ustalających wysokość podatku od nieruchomości za lata 1999-2001. W pierwszej kolejności należy ustalić, w którym momencie nadpłata powstała, a w konsekwencji jaki stan prawny powinien mieć zastosowanie w sprawie. Jak wynika z akt sprawy na poczet podatku od nieruchomości została nienależnie wyegzekwowana kwota podatku w 1999 i 2000r. Nadpłata powstała zatem w dniach egzekwowania nienależnych kwot podatku. Przepisy dotyczące nadpłat mają charakter materialnoprawny, a zatem w rozpoznawanej sprawie zastosowanie znajdą przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późno zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu powstania nadpłaty. Zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w 1999r. i 2000r., za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Świadczenie jest nienależnie, gdy dokonano zapłaty określonej kwoty, mimo że podatnik nie jest do tego zobowiązany. Dotyczy to także sytuacji, gdy w chwili spełnienia świadczenia istniała podstawa do zapłaty w postaci decyzji, jednak później podstawa ta odpadła, gdyż decyzja została uchylona. Dokonując analizy stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy nie ulega wątpliwości, że z uwagi na uchylenie decyzji w sprawie podatku od nieruchomości, wyegzekwowane wcześniej kwoty na poczet decyzji stały się nadpłatą w rozumieniu art. 72 Ordynacji podatkowej. Z kolei z mającego w sprawie zastosowanie art. 77 § 1 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu z 1999r. i 2000r., nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości odsetek za 3 zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych. Zgodnie z art. 77 § 2 pkt l w zw. z art. 76 §1 pkt l lit. c Ordynacji, oprocentowanie przysługuje, w przypadku uchylenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego, od dnia powstania nadpłaty. W rozpoznawanej sprawie tym dniem był dzień wyegzekwowania kwoty podatku. Organy podatkowe rozstrzygając sprawę zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu z dnia podejmowania decyzji, co doprowadziło je do błędnych wniosków. Przy podejmowaniu ponownej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zobowiązane będzie do zastosowania przepisów dotyczących nadpłaty w brzmieniu obowiązującym w dniu powstania nadpłat. Koniecznym będzie szczegółowe ustalenie dni, w których nadpłaty powstały. Konsekwencją zastosowania właściwych w sprawie przepisów będzie wyliczenie należnego stronie oprocentowania. Ponadto Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 200 § l Ordynacji podatkowej, poprzez nie wyznaczenie stronie terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2005r., sygn. akt FPS 6/04 naruszenie to może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można z góry zakładać, że każde naruszenie art. 200 § l może taki wpływ wywrzeć. Przeciwnie, niekiedy ewentualność wpływu można wręcz wykluczyć. Wynika z tego, że w każdej sprawie Sąd indywidualnie bada, czy naruszenie art. 200 § l mogło mieć wpływ na jej wynik. Zdaniem Sądu rozpoznającego przedmiotowy spór, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy, naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § l Ordynacji podatkowej mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy przed ponownym wydaniem decyzji wyznaczy stronie tennin wynikający z art. 200 § l Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję. Zgodnie z dyspozycją art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.