I SA/Gd 135/20

WyrokWSA w Gdańsku2020-08-25

Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Marek Kraus, Alicja Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił powierzchnię budynków i ciągów komunikacyjnych przeznaczonych do opodatkowania podatkiem od nieruchomości, uwzględniając sposób ich faktycznego wykorzystania i dostęp do nich?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe nieprawidłowo ustaliły powierzchnię budynków i ciągów komunikacyjnych podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Błędnie przyjęto proporcje powierzchni komunikacyjnych do działalności gospodarczej bez zbadania faktycznego dostępu do boksów i możliwości korzystania z korytarza. Ponadto, organ błędnie zsumował powierzchnie różnych działek, w tym działki sklasyfikowanej jako rolna i opodatkowanej podatkiem rolnym, co narusza zasady praworządności i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta ustalającą łączną wysokość zobowiązania pieniężnego za 2018 rok. Skarżący zarzucili błędy w wyliczeniu powierzchni opodatkowanych podatkiem od nieruchomości, w szczególności dotyczące budynków handlowo-usługowych, boksów wynajmowanych na solarium i inne działalności gospodarcze, a także ciągów komunikacyjnych. Kwestionowano również prawidłowość ustalenia łącznej powierzchni działek.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Protokolant Specjalista Dorota Zawiślińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi I.P. i K.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 4017zł (słownie: cztery tysiące siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 12 lipca 2019 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2019 r. nr [...] ustalającą I.P. i K.P. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018 r. w kwocie 1.1450,00 zł uznając, iż jej treść nie narusza prawa. W uzasadnieniu decyzji przypomniano, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza (art. 1 ustawy o podatku rolnym). Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej (art. 2 ustawy o podatku rolnym). Zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. podatkach i opłatach lokalnych, przywołana dalej jako u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: grunty; budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W art. 2 ust. 2 u.p.o.l. przyjęto, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W świetle art. 7 ust. 1 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości: budynki gospodarcze lub ich części: a) służące działalności leśnej lub rybackiej, b) położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej, c) zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Nie wystarcza zatem jedynie położenie na gruncie gospodarstwa rolnego, lecz konieczne jest jeszcze służenie działalności rolniczej. W art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jako grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej określono grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Przypomniano, że wiążące są dla organów podatkowych informacje dotyczące klasyfikacji nieruchomości wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Należy mieć zatem na względzie, iż organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z ewidencji gruntów i budynków (dane na dzień 6 lutego 2019 r. ) wynika, że nieruchomości oznaczone jako działki o numerach: [...] (Bi), [...] (Bi), [...] (Ti), [...](Bi), [...] (dr), [...] (Rllla, B-Rllla) oraz budynek handlowo-usługowy na działce nr [...] o pow. zabudowy 855 m2, stanowią własność I.P. i K.P. Organ pierwszej instancji podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 21 marca 2018 r. na nieruchomości położonej w S. przy ul. T. ustalił, że zgodnie z ewidencją gruntów i budynków działka nr [...] zabudowana jest budynkiem o numerze ewidencyjnym [...] sklasyfikowanym jako budynek handlowo-usługowy. Podczas oględzin pracownicy organu dokonali pomiarów powierzchni użytkowej ww. budynku ustalając, iż powierzchnia użytkowa o wysokości powyżej 2,20 m wynosi 609,71 m2, natomiast o wysokości poniżej 2,20 m wynosi 1,55 m2 (do opodatkowania 0,78 m2). Z protokołu wynika, że pracownicy dokonali pomiarów 12 boxów, przy czym jeden z nich o pow. 42,55 m2 wynajmowany jest na prowadzenie solarium, pozostałe określono jako nieużytkowane. Ustalono powierzchnię komunikacji o wys. powyżej 2,20 m na 205,89 m2. Stwierdzono również, że w pięciu boxach prowadzona jest działalność gospodarcza, jednakże do obmiarów udostępniono wyłącznie jeden box zajęty na prowadzenie solarium. Podatnicy zobowiązali się do określenia powierzchni pozostałych lokali, do których w trakcie oględzin nie było dostępu. Z oświadczenia podatnika z dnia 11 kwietnia 2018 r. wynikało, że powierzchnia pozostałych 4 boxów, w których prowadzona jest działalność gospodarcza wynosi łącznie 140 m2 (każdy boks ma po 35 m2). Z protokołu z oględzin wynika, że 12 boksów ma łącznie powierzchnię 437,27 m2 w tym lokal zajęty na solarium 42,55 m2. Biorąc pod uwagę oświadczenie strony łączna powierzchnia 5 boxów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej wynosi 182,55 m2. Łączna powierzchnia budynku to 577,27 m2 bez części komunikacyjnej. Strony brały udział w czynnościach organu i podpisały protokół. W decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazano, że ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji przyjął do opodatkowania jako budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej powyżej 2,20 m wys. powierzchnię 182,55 m2, czyli powierzchnię łączną 5 boxów, w których jest prowadzona działalność gospodarcza. Powierzchnia ta została ustalona na podstawie pomiarów dokonanych podczas oględzin oraz oświadczeń stron co do powierzchni lokali niedostępnych w czasie oględzin. Ponadto organ przyjął do opodatkowania pow. 393,17 m2 jako budynki pozostałe o wys. powyżej 2,20 oraz powierzchnię 0,78 m2 jako budynki pozostałe o wysokości poniżej 2,20 m. Powierzchnię części komunikacyjnej organ przyjął do opodatkowania proporcjonalnie do powierzchni zajmowanej na działalność gospodarczą opodatkowując pow. 65,10 m2 jako związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej a pozostałe 140,79 m2 stawą jak dla budynków pozostałych. Grunty opodatkowano zgodnie z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków oraz ustaleniami w zakresie prowadzonej na nieruchomości działalności gospodarczej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący nie zgadzając się z decyzją i wnosząc o jej uchylenie wskazali na liczne błędy w wyliczeniu powierzchni opodatkowanych. Podtrzymał te zarzuty ich pełnomocnik, który w piśmie procesowym wskazał na naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. przez organy obu instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona albowiem argumenty podniesione przez pełnomocnika skarżących uzasadniają zarzut naruszenia wskazanych przez niego przepisów. Przede wszystkim - jak wynika z treści skargi, nie budzi wątpliwości prawidłowość wyliczeń powierzchni boksów przeznaczonych na prowadzenie działalności gospodarczej, w których ta działalność nie jest prowadzona. Z protokołu oględzin z dnia 21 marca 2018 r. wynika, że łączna powierzchnia boksów nieużytkowanych o wysokości powyżej 2,20 metrów wynosi 394,72 m2. Pięć boksów jest przeznaczonych na prowadzenie działalności gospodarczej, a ich powierzchnia łączna wynosi 182,55 m2 , z czego 42,55 m2 (jeden lokal, w którym prowadzone jest solarium) i 4 boksy, w których prowadzona jest działalność gospodarcza i powierzchnia wyliczona przez skarżących - 140 m2. Sąd podzielił pogląd pełnomocnika, iż organ nieprawidłowo ustalił natomiast powierzchnie ciągów komunikacyjnych, jakie przeznaczone są do prowadzenia działalności gospodarczej i pozostałych. Nie można przyjąć, że powierzchnia korytarza przeznaczona do prowadzenia działalności gospodarczej to 205,89 m2 (cała powierzchnia korytarza) x 31,62% (powierzchnia procentowa boksów wykorzystywana w budynku na działalność gospodarczą) = 65,10 m2 i analogiczne ustalenie powierzchni korytarza nie przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej. Powyższe wyliczenie w niniejszej sprawie jest nieprawidłowe, albowiem z zebranego w sprawie materiału dowodowego w ogóle nie wynika, czy faktycznie taka powierzchnia może być przyjęta do ustalenia powierzchni korytarza przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej i do innych celów i czy w takim zakresie faktycznie jest wykorzystywana. Wskazać bowiem należy, że organ nie poczynił żadnych ustaleń w zakresie, czy faktycznie dostęp do każdego z boksów jaki wykorzystywany jest do prowadzenia działalności gospodarczej wymaga korzystania z korytarza, a także czy do któregokolwiek z pięciu boksów przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej można wejść z pominięciem korytarza i czy którykolwiek z boksów przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej ma odrębne wejście i nie ma potrzeby korzystania z korytarza. Według strony okoliczność powyższa ma znaczenie o tyle, że 3 boksy, które wykorzystywane są pod działalność gospodarczą mają odrębne wejście od strony ulicy T. w S. i w ogóle nie korzystają z ciągu komunikacyjnego (korytarza). A zatem, jeżeli dostęp do chociaż jednego z boksów przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej nie wymaga korzystania z korytarza, to wyliczenie poczynione przez organ i uznane za prawidłowe przez SKO jest nieprawidłowe i wymaga ponownego przeliczenia tych powierzchni. Okoliczność ta ma zaś istotne znaczenie w sprawie dla prawidłowego ustalenia wysokości podatku. Ponadto, Sąd zgodził się z poglądem strony, że organ nieprawidłowo ustalił powierzchnie wszystkich działek położonych w S. przy ul. T. W decyzji Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2019 r. w sprawie [...] przyjęto, że łączna powierzchnia wszystkich działek położonych w S. przy ul. T. wynosi 1.318 m2. Organ ustalił, że na kwotę tę składają się następujące powierzchnie: - 202 m2 - działka numer [...], - 99 m2 - działka numer [...], - 202 m2 - działka numer [...] - 815 m2 - działka numer [...] tj. łącznie 1.318 m2. Powyższe wyliczenie w zakresie łącznej powierzchni wszystkich działek położonych przy ul. T. w S. jest nieprawidłowe, albowiem zgodnie z załączonymi do akt sprawy danymi ewidencji gruntów budynków i lokali (stan na 21 marca 2018 r. ale także na każdy inny stan, w aktach są dane z różnych okresów), działka położona przy ul. T. w S. (numer [...]) ma powierzchnię 0,0815 m2, zaś działka położoną przy ul. T. w S. (numer [...]) ma powierzchnię 0,0202 m2, a nie jak przyjęto - 1.318 m2. Przyjęta przez organ łączna powierzchnia 1.318 m2 dotyczy powierzchni wszystkich działek położonych przy: ul. W. ([...] i [...]), T. ([...] i [...]) oraz ul. L. ([...] i [...]). Ustalenie, że łączna powierzchnia działki przy ul. T. w S. stanowi zatem 1.318 m2 jako przyjęta do podstaw opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest nieprawidłowa także chociażby dlatego, że działka przy ul. L. w S. jest sklasyfikowana jako grunt rolny w ewidencji gruntów budynków i lokali i została odrębnie przez organ ujęta w decyzji Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2019 r. jako podlegająca opodatkowaniu podatkiem rolnym. Nie może być więc ona ujęta do opodatkowania podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości. Powyższe uchybienie ma istotne znaczenie w sprawie, albowiem wpływa na prawidłowość wyliczenia podatku. Zdaniem Sądu, powyższe stanowi uchybienie art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. zgodnie z którymi, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nadto, organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a.. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło