I SA/Gd 1372/14

PostanowienieWSA w Gdańsku2015-03-06

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna przebywająca w areszcie śledczym, posiadająca znaczne środki finansowe i dochody z gospodarstwa rolnego, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna przebywająca w areszcie śledczym, która posiada znaczne środki finansowe (ponad 28.000 zł) i dochody z prowadzonej działalności rolniczej, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji, gdy osoba ta nie ponosi kosztów własnego utrzymania z uwagi na pozbawienie wolności, a jednocześnie jej sytuacja majątkowa pozwala na pokrycie części kosztów sądowych (np. 5.000 zł), odmowa przyznania prawa pomocy w pozostałej części jest uzasadniona.
Stan faktyczny
Skarżący P. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od wpisu sądowego od skargi w kwocie 11.072 zł. Skarżący przebywa w areszcie śledczym, posiada gospodarstwo rolne, maszyny rolnicze, znaczne środki na rachunkach bankowych oraz znaczące zaległości podatkowe, które częściowo uregulował. Otrzymuje dochody z gospodarstwa rolnego i płatności z ARiMR, a także środki od matki i ponosi koszty utrzymania małoletniego syna. Referendarz sądowy ustalił, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe w kwocie 5.000 zł.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 5.000 zł. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałej części.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. postanawia: 1. przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 5.000 zł; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 5 listopada 2014 r., skarżący P. G. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi określonego w kwocie 11.072 zł. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na podstawie danych zawartych w oświadczeniu skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentach przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 4 grudnia 2014 r. ustalono, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 138,23 ha oraz maszyn rolniczych, których łączna wartość wynosi 40.500 zł (dowód: spis maszyn ze wskazaniem rodzaju, roku produkcji oraz wartości), na rachunkach bankowych na dzień 7 stycznia 2015 r. zgromadził środki o łącznej wartości 28.071,38 zł (dowód: wyciągi z kont sporządzone za okres od 1 września 2014 r. do 7 stycznia 2015 r. oraz od 1 października do 31 grudnia 2014 r.), posiada zaległości podatkowe (wraz z kosztami, egzekucyjnymi, kosztami upomnienia i odsetkami), które na dzień 22 października 2014 r. wynosiły 1.508.286,74 zł (dowód: odpisy tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego z dnia 23 października 2014 r.), zaś do dnia 4 listopada 2014 r. skarżący ww. zaległości uregulował do kwoty 1.018.355,18 zł (dowód: zestawienia transakcji na rachunkach bankowych), zobowiązania skarżącego zostały zabezpieczone na nieruchomościach (dowód: odpis postanowienia sądu rejonowego wydziału ksiąg wieczystych z dnia 24 października 2014 r.). Skarżący osiąga dochody z gospodarstwa rolnego, które określił w kwocie 2.400 zł, otrzymuje także płatności z ARiMR – z tego tytułu w roku 2014 została mu wypłacona kwota 52.473,69 zł (dowód: odpis decyzji z dnia 9 stycznia 2014 r.), zaś wniosek skarżącego o przyznanie płatności na rok 2014, na dzień 9 stycznia 2015 r. (tj. złożenia dodatkowych dokumentów) nie został jeszcze rozpatrzony. Skarżący obecnie przebywa w areszcie śledczym, jego matka przekazuje mu środki pieniężne w kwocie 200-300 zł miesięcznie (dowód: kopie dowodów wpłat za okres od 22 września do 3 grudnia 2014 r.) oraz kwartalnie paczki o wartości 100 zł. Skarżący ponosi koszty związane z utrzymaniem swojego małoletniego syna i z tego tytułu przekazuje na jego rzecz kwotę 700 zł miesięcznie. W ocenie referendarza sądowego ustalona sytuacja materialna skarżącego nie pozwala przyjąć, że w niniejszej sprawie nie jest on w stanie partycypować w kosztach sądowych. O ile bowiem zobowiązanie skarżącego do uiszczenia pełnej kwoty wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, który wynosi 11.072 zł oraz pozostałych kosztów, które mogą powstać w przyszłości, a w szczególności ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej wynoszącego połowę wpisu od skargi (§ 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), może spowodować skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., to fakt, że skarżący posiada środki w łącznej kwocie 28.071,38 zł, pomimo pozbawienia wolności działalność rolnicza w jego imieniu jest nadal prowadzona oraz obecnie, ze względu na przebywanie w areszcie śledczym, nie ponosi on wydatków związanych ze swoim utrzymaniem uzasadnia tezę, że jest on w stanie ponieść koszty sądowe w kwocie 5.000 zł. Referendarz sądowy stwierdził, że skarżący ma możliwość uiszczenia tej kwoty bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i małoletniego syna. Z pozostawionej do dyspozycji skarżącego kwoty oszczędności jest on w stanie zabezpieczyć środki na utrzymanie małoletniego syna oraz na własne utrzymanie po zwolnieniu z aresztu. Co więcej, jak już wskazano, skarżący tytułem zaległości podatkowych spłacił już znaczną ich część. Nie bez znaczenia jest także powoływana już okoliczność, że skarżący pomimo, że przebywa w areszcie śledczym uzyskuje dochody z gospodarstwa rolnego (jednocześnie – na co już zwrócono uwagę – nie ponosząc kosztów własnego utrzymania); działalność rolnicza jest bowiem nadal prowadzona, o czym świadczy zwrot podatku akcyzowego, przekazywane dopłaty do paliwa rolniczego oraz płatności do gruntów. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło