I SA/Gd 1435/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski (spr.), NSA Alicja Stępień, Protokolant Zuzanna Baca, po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. i J. S. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 29 czerwca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 r. oddala skargę. ISA/Gd 1435/01 UZASADNIENIE Izba Skarbowa decyzją z dnia 29 czerwca 2001 roku utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 19 stycznia 2001 roku w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie określenia J. i D. S. zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok, z uwagi na brak podstaw prawnych do jej uchylenia na podstawie art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujący stan faktyczny sprawy: J. S. w 1995 roku prowadził działalność gospodarczą w ramach spółek cywilnych: "A" oraz "B", w których był udziałowcem. W wyniku kontroli Urząd Skarbowy dokonał korekty wysokości kosztów uzyskania przychodów w wymienionych spółkach i w konsekwencji decyzją z 5 listopada 1998 roku określił J. i D. S. wysokość zobowiązania, zaległość oraz odsetki za zwłokę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok. Strony na powyższe rozstrzygnięcie nie złożyły odwołania, przez co decyzja stała się ostateczną w administracyjnym toku instancji. Pełnomocnik stron pismem z 19 stycznia 1999 roku złożył wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt. 5 i 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku -Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) lub stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał na toczące się postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 1995 roku w stosunku do spółki cywilnej "A", co zdaniem stron ma wpływ na wysokość podatku dochodowego. Postanowieniem z 4 lutego 1999 roku Urząd Skarbowy wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją określającą skarżącym wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok. Następnie, decyzją z 19 stycznia 2001 roku organ podatkowy odmówił J. i D. S. uchylenia decyzji z dnia 5 listopada 1998 roku określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok z uwagi na brak podstaw prawnych do jej uchylenia na mocy art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia urząd skarbowy wskazał, że decyzja określająca spółce cywilnej ,,A" wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za 1995 rok nie wpływa na wysokość podatku dochodowego stron za ten rok podatkowy. Na powyższą decyzję pełnomocnik stron złożył odwołanie z dnia 1 lutego 2001 roku wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił w nim naruszenie art. 245 § 1, 125, 120 Ordynacji podatkowej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez jego niezastosowanie. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik stron wskazał, że decyzja w przedmiocie podatku VAT dla spółki cywilnej, w której J. S. jest wspólnikiem ma wpływ na wysokość przychodu a tym samym i podatku dochodowego stron. Ponadto wskazano na przewlekłość prowadzonego postępowania. Izba Skarbowa pismem z 30 kwietnia 2001 roku poinformowała strony, że odwołanie zostanie załatwione w terminie późniejszym, wskazując jako termin zakończenia postępowania odwoławczego - 30 czerwca 2001 roku. W piśmie tym stwierdzono, że rozstrzygnięcie sprawy uzależnione jest od stanowiska Izby Skarbowej w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od towarów i usług. Następnie decyzją z 29 czerwca 2001 roku, Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazał, że decyzja w przedmiocie podatku VAT dla spółki cywilnej, nie jest okolicznością faktyczną czy też nowym dowodem w rozumieniu art. 245 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Ponadto stwierdził, że w sprawie nie znajduje zastosowania także art. 245 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie podkreślił, że dla rozstrzygnięcia kwestii istnienia podstaw prawnych uzasadniających uchylenie decyzji ostatecznej, określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok istotne jest to, że Izba Skarbowa decyzją z 25 czerwca 2001 roku uchyliła w całości decyzję Urzędu Skarbowego określającą wysokość zobowiązania w podatku VAT za poszczególne miesiące 1995 roku i umorzyła postępowanie w sprawie. Zatem decyzja stanowiąca podstawę żądania stron została wyeliminowana z obrotu prawnego. Na decyzję Izby Skarbowej pełnomocnik stron złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2001 roku wnosząc o jej uchylenie z powodu naruszenia procesowego poprzez niezastosowanie art. 120, 123 § 1, 124, 200 § 1, 240§ 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi wskazano na naruszenie przez organy podatkowe obu instancji art. 200 Ordynacji podatkowej, poprzez nie wyznaczenie stronom trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Brak możliwości wypowiedzenia się w sprawie skutkuje z kolei naruszeniem art. 123 Ordynacji podatkowej i ma istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżących uchybienie to jest z kolei przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania w sprawie na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Na poparcie swoich twierdzeń, pełnomocnik strony skarżącej powołuje orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 2271) zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. W rozpoznawanej sprawie strony domagały się wznowienia postępowania i w jego wyniku uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w przedmiocie określenia wysokości należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1995 rok. Podstawą żądania były wydane przez organy podatkowe decyzje w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1995 roku w stosunku do spółki cywilnej "A", w której J. S. był wspólnikiem. Rolą organów podatkowych było ustalenie czy powyższa okoliczność wyczerpuje którąkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w przypadku odpowiedzi twierdzącej ustalenie czy ma to wpływ na zmianę wysokości należnego podatku dochodowego określonego dla stron. W sprawie bezspornym jest, że w momencie wydawania zaskarżonej decyzji spór w zakresie podatku od towarów i usług został ostatecznie rozstrzygnięty, bowiem decyzją z 25 czerwca 2001 roku Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w zakresie podatku od towarów i usług w stosunku do spółki "A" i umorzyła postępowanie w tej sprawne. Zaskarżona decyzja została wydana 29 czerwca 2001 roku. Tym samym wskazywana przez skarżących podstawa żądania wznowienia postępowania została wyeliminowana z obrotu prawnego. Prawidłowość stanowiska organów podatkowych co do istnienia przesłanek do wznowienia postępowania stało się w tym kontekście bez znaczenia dla ostatecznego wyniku sprawy. Zdaniem Sądu jest ono prawidłowe, jednak należy przyznać rację stronie skarżącej co do naruszenia przepisów proceduralnych. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nie wyznaczenie stronom terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę obowiązek wynikający z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej rozciąga się na wszystkie rodzaje postępowań uregulowanych w Dziale IV ustawy - Ordynacja podatkowa. W przepisach rozdziału 17, regulującego problematykę wznowienia postępowania brak jest wyłączenia dla zastosowania przepisu art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Takiego wyłączenia nie zawierają także inne przepisy, w szczególności art. 200. Jedyny wyjątek od zasady wyznaczania stronom terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego zawiera art. 200 § 2, zgodnie z którym (w stanie prawnym obowiązującym w 2001 roku) przepisu § 1 nie stosuje się w przypadku przewidzianym w art. 123 § 2, czyli w sytuacji uwzględnienia w całości wniosku strony. W rozpoznawanej sprawie wyjątek ten nie miał zastosowania. W konsekwencji powyższego uchybienia ograniczeniu doznała zasada czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania, uregulowana w art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej. Należy jednak zauważyć, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę stwierdza, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, ale dokonując oceny tego naruszenia doszedł do przekonania iż nie było ono na tyle istotne by mieć wpływ na wynik postępowania. Uchybienia w prowadzonym przez organy podatkowe postępowaniu muszą bowiem być na tyle istotne, że wynik sprawy byłby inny lub mógłby być inny. W niniejszej sprawie stwierdzone naruszenia pozostają zdaniem Sądu bez wpływu na wynik sprawy. Bowiem nawet w sytuacji dochowania zasadzie wynikającej z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej stan sprawy nie uległby zmianie. Decyzja będąca podstawą żądania wznowienia postępowania została wyeliminowana z obrotu prawnego i niezależnie od stwierdzonych uchybień postępowania brak było podstaw- do podjęcia innej niż zaskarżona decyzja. Ponadto świadczy o tym złożona skarga, która nie zawiera nowych wniosków dowodowych. Za bezpodstawny należy uznać zarzut strony dotyczący naruszenia art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Brak czynnego udziału stron w postępowaniu jako przesłanka wznowienia mogła być brana pod uwagę tylko w stosunku do decyzji podlegającej wznowieniu czyli ostatecznej decyzji w sprawie określenia stronom wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok. Sąd nie rozpatrywał jej zatem w stosunku do postępowania wznowieniowego. Z kolei biorąc pod uwagę decyzję w przedmiocie podatku dochodowego to należy stwierdzić, że tej przesłanki strony nie powoływały na etapie postępowania administracyjnego. Sąd badając legalność decyzji Izby Skarbowej nie może zatem tego zarzutu brać pod uwagę, skoro nie był on objęty przedmiotem rozstrzygania w sprawie. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.