I SA/Gd 1435/16
WyrokWSA w Gdańsku2017-01-17
Skład orzekający: Alicja Stępień, Janina Guść, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego, w szczególności dotyczących istnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego oraz prawidłowości określenia egzekwowanego obowiązku?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutów dotyczących nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego oraz prawidłowości określenia egzekwowanego obowiązku, jeśli zarzuty te opierają się na przesłankach wskazanych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a jedynie dopuszczalności egzekucji administracyjnej.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego kary pieniężnej nałożonej za urządzanie gier hazardowych poza kasynem. Zarzuty dotyczyły m.in. nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego, wadliwości tytułu wykonawczego oraz naliczania odsetek za zwłokę. Organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela (Dyrektora Izby Celnej) o zajęcie stanowiska, który uznał zarzuty za nieuzasadnione. Po utrzymaniu w mocy postanowienia organu egzekucyjnego przez Dyrektora Izby Skarbowej, spółka wniosła skargę do WSA w Gdańsku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Marek Kraus, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 17 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi ,,A" Spółki z o. o. z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 września 2016 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Organ egzekucyjny - Dyrektor Izby Celnej wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej – "A" Spółka z o.o. z siedzibą w S. - na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela - Dyrektora Izby Celnej w W. w dniu 25 maja 2015 r. nr [...] (obejmującego należność z tytułu kary pieniężnej w wysokości 12.000,00 zł). Podstawę prawną wystawienia przedmiotowego tytułu wykonawczego, obejmującego karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem, stanowiła decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w P. nr [...] z dnia 26 listopada 2014 r., utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w W. decyzją nr [...] z dnia 12 lutego 2015 r..
W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o w/w tytuł wykonawczy Dyrektor Izby Celnej dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w "B" S.A. w W., na podstawie zawiadomienia z dnia 3 czerwca 2015 r. nr [...]. W/w zawiadomienie Bank otrzymał w dniu 16 czerwca 2015 r., odpis powyższego zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego, doręczono zobowiązanej Spółce w dniu 15 czerwca 2015 r..
Pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. zobowiązana wniosła, w ustawowym terminie do Dyrektora Izby Celnej, zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Jako podstawę zarzutów "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. wskazała:
1) nieistnienie obowiązku,
2) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia,
3) błąd co do osoby zobowiązanego,
4) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej,
5) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny,
6) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - na podstawie przepisu art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 1, 3 i 7 oraz § 3 w zw. z art. 26 § 1 u.p.e.a. - brak wskazania ostatecznej a tym samym wymagalnej podstawy prawnej podlegającego egzekucji-obowiązku.
Zobowiązana Spółka wskazała, iż kara pieniężna z tytułu urządzania gier poza kasynem nie mieści się w katalogu zaległości podatkowych, implikując brak możliwości naliczania odsetek za zwłokę, na poparcie czego powołała orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
W uzasadnieniu niniejszego środka zaskarżenia zobowiązana podniosła, iż z decyzji stanowiącej podstawę wystawienia przez Dyrektora Izby Celnej tytułu wykonawczego, nie wynika, jakiemu podmiotowi wymierzono karę pieniężną, dlatego też bezpodstawnie wskazano w przedmiotowym tytule wykonawczym jako zobowiązaną "A" Sp. z o.o. W ocenie zobowiązanej Spółki, skoro w sentencji decyzji nie wskazano w jakikolwiek sposób, komu wymierzono karę pieniężną, tym samym aktu tego nie sposób uznać, jako decyzji podatkowej kreującej jakikolwiek obowiązek, co uzasadnia stwierdzenie, że obowiązek wskazany w tytule wykonawczym, nie istnieje.
Ponadto, w sprawie doszło do wystawienia tytułu wykonawczego przez podmiot, który nie jest wierzycielem, co dowodzi naruszenia przepisu art. 27 § 1 pkt 1 (poprzez rażąco wadliwe oznaczenie wierzyciela) oraz pkt 7 (poprzez rażąco wadliwe złożenie podpisu z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisku pieczęci urzędowej wierzyciela). Strona stwierdziła, iż w tytule wykonawczym wskazano, jako rodzaj należności -karę pieniężną - zaś zgodnie z dyspozycją przepisu art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, kary pieniężne wymierza, w drodze decyzji, naczelnik urzędu celnego, na którego obszarze działania jest urządzana gra hazardowa. Zatem przedmiotowy tytuł wykonawczy został wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej w W. w sytuacji, gdy jakikolwiek przepis powszechnie obowiązujący prawa nie stanowi, aby to dyrektor właściwej izby celnej był uprawniony do żądania wykonania decyzji właściwego naczelnika urzędu celnego wymierzającej karę pieniężną; o której mowa w art. 90 ust. 1 ustawy o grach hazardowych. Spółka zauważyła również, iż zgodnie z dyspozycją art. 19 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dyrektor izby celnej jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowana wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, do których poboru zobowiązane są organy celne na podstawie odrębnych przepisów. Natomiast, zdaniem zobowiązanej żaden powszechnie obowiązujący przepis prawa nie stanowi o prawie poboru organów celnych kar pieniężnych, wymierzanych na zasadzie przepisu art. 90 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, a ustawodawca w sposób jednoznaczny w ustawie o Służbie Celnej rozróżnił wymiar od poboru, na co wskazuje przyznanie naczelnikom urzędów celnych kompetencji w zakresie: wymiaru oraz odrębnie poboru podatku akcyzowego i opłaty paliwowej; wymiaru oraz odrębnie poboru podatku od gier oraz dopłat, o których mowa w ustawie o grach hazardowych. Końcowo strona skarżąca wskazała, że określenie egzekwowanego obowiązku nastąpiło niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, bowiem bezpodstawnie w tytule wykonawczym wskazano naliczanie odsetek za zwłokę, na poparcie czego powołała orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Dyrektor Izby Celnej w dniu 29 czerwca 2015 r. postanowieniem nr [...] zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec "A" Sp. z o.o. na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego w dniu 25 maja 2015 r. przez Dyrektora Izby Celnej w W. o nr [...], do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Następnie, pismem z dnia 19 lutego 2016 r. wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w przedmiocie zgłoszonych przez zobowiązaną w/w zarzutów.
Dyrektor Izby Celnej w S. zajął stanowisko w sprawie zarzutów zgłoszonych przez "A" Sp. z o.o. i postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2016 r. nr [...] odmówił uznania zarzutów zgłoszonych w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 25 maja 2015 r. nr [...], które po rozpatrzeniu wniesionego przez zobowiązaną Spółkę zażalenia, zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia 10 czerwca 2016 r. nr [...].
Dyrektor Izby Celnej, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela, postanowieniem z dnia 28 czerwca 2016 r. nr [...] uznał wniesione przez "A" Sp. z o.o. (pismem z dnia 22 czerwca 2015 r.) zarzuty, w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie w/w tytułu wykonawczego, za nieuzasadnione.
Nie zgadzając się z w/w rozstrzygnięciem Dyrektora Izby Celnej, "A" Sp. z o.o. pismem z dnia 15 lipca 2016 r. złożyła zażalenie, w którym ponowiła i rozszerzyła argumentację zawartą w zarzutach, zgłoszonych pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. Strona skarżąca wskazała dodatkowy zarzut, tj. brak wymagalności obowiązku (art. 33 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) oraz rozszerzyła zarzut wynikający z dyspozycji art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. o niedopuszczalność zastosowanego środka egzekucyjnego. W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia zobowiązana podniosła dodatkowo, iż nie złożono wniosku zawierającego określenie, jakimi środkami egzekucyjnymi miałaby zostać wyegzekwowana wskazana w tytule wykonawczym należność. W efekcie, strona wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem nr [...] z dnia 6 września 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego - Dyrektora Izby Celnej nr [...] z dnia 28 czerwca 2016 r..
W uzasadnieniu wskazał, że z akt sprawy wynika, że "A" sp. z o.o. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, powołując się na przesłanki wymienione w art. 33 § 1 pkt 1, 3, 4, 9 i 10 u.p.e.a., tj. na przesłanki: nieistnienia obowiązku, określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, błędu co do tożsamości zobowiązanego, prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny oraz niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 1, 3, 7 ww. ustawy. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, zaskarżone postanowienie jest prawidłowe i odpowiada przepisom prawa.
Przystępując do oceny postawionego w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a. zarzutu nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego, organ drugiej instancji podniósł, że organ egzekucyjny uprawniony jest do oceny dopuszczalności egzekucji administracyjnej, zaś ustalenie, czy tytuł wykonawczy wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej został wydany zasadnie, czy też jest wadliwy z powodu nieistnienia obowiązku, bądź błędu co do osoby zobowiązanego nie mogło być rozstrzygnięte przez organ egzekucyjny. Merytoryczne badanie tych kwestii przez organ egzekucyjny doprowadziłoby do naruszenia prawa i wkroczenia w kompetencje innego organu administracji publicznej. Organ egzekucyjny nie może bowiem podważyć stanowiska wyrażonego przez wierzyciela.
Z treści ostatecznego postanowienia Dyrektora Izby Celnej w S. w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez zobowiązaną spółkę zarzutów wynika, iż obowiązek objęty tytułem wykonawczym istnieje, jak też nie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanego.
W treści wydanego rozstrzygnięcia wierzyciel zauważył, iż obowiązek objęty ww. tytułem wykonawczym wynika z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 26 listopada 2014 r. Decyzja ta może podlegać egzekucji, gdyż została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 12 lutego 2015 r. Stanowi to także o niezasadności zarzutu z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy.
Przechodząc do oceny przesłanki zarzutu nieistnienia obowiązku w części dotyczącej odsetek za zwłokę w związku z charakterem niepodatkowym obowiązków z tytułu kar pieniężnych za urządzanie gier poza kasynem gry, Dyrektor Izby Skarbowej zaaprobował stanowisko organu egzekucyjnego zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Według organu drugiej instancji, Dyrektor Izby Celnej zasadnie przyjął jako wiążące w stanowisko wierzyciela i trafnie podkreślił, iż odpowiednie stosowanie do kar pieniężnych przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, o czym mowa w art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych oznacza, że do przedmiotowych kar pieniężnych stosuje się przepisy rozdziału 6 działu III Ordynacji podatkowej - w zakresie odsetek za zwłokę.
Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że w ostatecznym postanowieniu wierzyciel nie uwzględnił zarzutu opartego na podstawie art. 33 § 1 pkt 3 u.p.e.a.. W tym zakresie wierzyciel, powołując art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., wskazał, iż w sprawie prawidłowo wskazano akt prawny będący podstawą wydania decyzji administracyjnej, jak i oznaczenie tej decyzji poprzez wskazanie jej numeru i daty wydania. Dane zawarte w części E wystawionego tytułu wykonawczego pozwalają na prawidłową identyfikację orzeczenia stanowiącego podstawę jego wystawienia.
Dyrektor Izby Skarbowej podzielił również stanowisko organu egzekucyjnego w odniesieniu do wniesionego na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. zarzutu niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 1, 3, 7 u.p.e.a.. Na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, wierzycielem był Dyrektor Izby Celnej w W., tj. dyrektor izby celnej właściwy dla Naczelnika Urzędu Celnego w P., który wymierzył zobowiązanej spółce karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Powyższe oznacza, że tytuł wykonawczy z dnia 25 maja 2015 r. zawiera prawidłowe oznaczenie wierzyciela.
Organ podał, że z dniem 1 października 2015 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r., zmieniające rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania (Dz. U. z 2015 r. poz. 1494). Zgodnie z § 1c ww. rozporządzenia, wyznacza się Dyrektora Izby Celnej w S. właściwego na terytorium całego kraju do wykonywania zadań wierzyciela w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, z przyjętych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin, a także z orzeczeń sądowych, których wykonanie następuje w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy (§ 3 cyt. rozporządzenia).
W związku z powyższym, zdaniem organu drugiej instancji, wierzycielem w przedmiotowej sprawie na mocy ww. rozporządzenia Ministra Finansów pozostaje od dnia 1 października 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w S. Ponadto tytuł wykonawczy zawiera również (w części F, poz. 7 formularza) podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego, co powoduje, że spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a..
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż zarzut w oparciu o art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. dotyczący prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, nie zasługuje na uwzględnienie.
W tym zakresie organ wyjaśnił, że stosownie do art. 1a pkt 7 u.p.e.a. przez pojęcie organu egzekucyjnego rozumie się organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków o charakterze pieniężnym bądź niepieniężnym oraz zabezpieczania wykonania tych obowiązków.
W myśl art. 19 § 5 u.p.e.a., dyrektor izby celnej jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, do których poboru zobowiązane są organy celne na podstawie odrębnych przepisów (w niniejszej sprawie przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych). Natomiast zgodnie z dyspozycją przepisu art. 22 § 2 u.p.e.a. właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych lub ruchomości ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego.
Tym samym, organ drugiej instancji, mając na uwadze fakt, iż na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego zobowiązana spółka miała siedzibę w G., zaś obecnie ma siedzibę w S. uznał, że właściwym miejscowo organem egzekucyjnym jest Dyrektor Izby Celnej.
Końcowo, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że podniesione przez zobowiązaną spółkę w zażaleniu nowe zarzuty, tj. braku wymagalności obowiązku, niedopuszczalności egzekucji oraz zastosowanego środka egzekucyjnego - są spóźnione i nie mogą być rozpatrzone w niniejszym postępowaniu zażaleniowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na opisane wyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej spółka podniosła zarzut rażącej obrazy przepisu art. 33 u.p.e.a., albowiem podniesione w stosunku do tytułu wykonawczego zarzuty są uzasadnione, w szczególności zarzut dotyczący wadliwego naliczania odsetek. Zdaniem skarżącej, kara pieniężna z tytułu urządzania gier poza kasynem nie mieści się katalogu zaległości podatkowych wobec czego od należności tej nie mogą być naliczane odsetki za zwłokę. Natomiast w okolicznościach niniejszej sprawy odsetki są naliczane.
W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Izby Celnej. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izb Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie wbrew podniesionym zarzutom odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli w. rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 6 września 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 28 czerwca 2016 r. w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Istota niniejszej sprawy koncentruje się więc wyłącznie na kwestii istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego, a zatem dotyczy oceny, czy organ prawidłowo uznał zarzuty podniesione przez skarżącą spółkę na podstawie art. 33 u.p.e.a. za nieuzasadnione.
Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Przesłanki, które stanowią podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a..
I tak, zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27.
Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie wskazanej w art. 33 pkt 1-7, 9, 10, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.
Zgodnie natomiast z art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. Stanowisko wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążące dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Należy podkreślić, iż funkcją zarzutów wnoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a. jest doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, odnoszącego się bezpośrednio do zakresu obowiązków zobowiązanego. Zadaniem organu egzekucyjnego jest wyłącznie stosowanie przymusu egzekucyjnego w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku ustalonego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.
W odniesieniu do przyczyn związania organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela, podkreślenia wymaga, że regulacja taka nie występuje w przypadku innych środków prawnych. W orzecznictwie wskazuje się, że wyjaśnienie tej kwestii znajduje się w unormowaniu zawartym w art. 29 § 1 in fine u.p.e.a. Przepis ten stanowi, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Przepis ten określa, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Obie normy prawne ustanawiają wyraźną granicę między postępowaniem rozpoznawczym a egzekucyjnym oraz zakreślają granice uprawnień organów egzekucyjnych. Relacja między unormowaniem zawartym w art. 29 § 1 u.p.e.a., a podstawami zarzutów określonymi w art. 33 §1 pkt 1-5 u.p.e.a. sprawia więc, że organ egzekucyjny zobowiązany jest nie uwzględnić zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, gdy wierzyciel, zajmując merytoryczne stanowisko, nie potwierdzi zasadności stawianych przez zobowiązanego zarzutów (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r. sygn. akt II FSK 1135/14, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy również zwrócić uwagę, że rozpoznając zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, organ odwoławczy również jest związany stanowiskiem wierzyciela. Uprawnienie organu sprawującego nadzór nad egzekucją administracyjną (art. 23 § 2 u.p.e.a.) nie stwarza podstawy do kontroli przez egzekucyjny organ odwoławczy (organ nadzorujący) stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2004 r., sygn. akt FW 4/04, LEX nr 160593; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 333/08, LEX nr 512828 i z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1480/05, LEX nr 289067).
W niniejszej sprawie "A" sp. z o.o. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 25 maja 2015 r.. Jako podstawę prawną zarzutów strona wskazała: nieistnienie obowiązku; określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia; prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; niespełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.; błąd co do osoby zobowiązanego.
Zdaniem Sądu, prawidłowo zatem organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska wobec zgłoszonych przez spółkę zarzutów.
Dyrektor Izby Celnej w S., działając jako wierzyciel, postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2016 r. uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione. W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez zobowiązaną spółkę zażalenia, ww. postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia 10 czerwca 2016 r..
Wskazać należy, że z treści ostatecznego postanowienia Dyrektora Izby Celnej w S., którym utrzymano w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wynika, iż decyzje organu pierwszej instancji oraz drugiej instancji nie pozostawiają żadnych wątpliwości interpretacyjnych, że spółka "A" jest podmiotem zobowiązanym do zapłaty kary pieniężnej, w związku z czym błąd, co do osoby zobowiązanego nie zachodzi.
Ponadto w postanowieniu wskazano, że wymierzona kara pieniężna na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 26 listopada 2014 r., utrzymanej w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 12 lutego 2015 r. nie została dobrowolnie wykonana, ponadto obowiązek wynikający z decyzji nie został wyegzekwowany przez organ egzekucyjny. Zatem zdaniem wierzyciela, zarzut nieistnienia obowiązku nie znajduje uzasadnienia.
W ostatecznym postanowieniu wierzyciela wskazano również, iż nie zasługuje na uznanie zarzut strony oparty na podstawie art. 33 § 1 pkt 3 u.p.e.a.. W tym zakresie wierzyciel, powołując treść art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. podał, iż w niniejszej sprawie prawidłowo wskazano akt prawny będący podstawą wydania decyzji administracyjnej, również oznaczenie tej decyzji poprzez wskazanie jej numeru i daty wydania. Dane zawarte w części E wystawionego na spółkę tytułu wykonawczego pozwalają na prawidłową identyfikację orzeczenia stanowiącego podstawę jego wystawienia.
Ponadto wierzyciel jako bezpodstawny ocenił zarzut egzekwowania obowiązku łącznie z odsetkami, niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, co także jest wiążące dla przedmiotowej sprawy
Skoro zatem wierzyciel w ostatecznym postanowieniu uznał zarzuty: nieistnienia obowiązku, określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, błędu co do osoby zobowiązanego za bezpodstawne, to organ egzekucyjny był takim stanowiskiem związany. W tym stanie rzeczy organ egzekucyjny nie był uprawniony do kwestionowania stanowiska wierzyciela w zakresie tych zarzutów, zaś organ nadzoru prawidłowo powyższy pogląd zaaprobował.
Za prawidłowe uznać należy także, bez konieczności powtarzania trafnej argumentacji przytoczonej w części wstępnej uzasadnienia wyroku, stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w zakresie pozostałych zarzutów zgłoszonych w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Podzielić zatem należało pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 u.p.e.a.. W ocenie Sądu, za nieuzasadnione należało również uznać zarzuty spółki związane z brakiem właściwości organu egzekucyjnego.
Zasadnie również Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że podniesione przez zobowiązaną spółkę w zażaleniu nowe zarzuty: braku wymagalności obowiązku, niedopuszczalności egzekucji oraz zastosowanego środka egzekucyjnego są spóźnione i nie mogą być rozpatrzone. Jeżeli bowiem zobowiązany w zarzutach wniesionych w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.) ograniczy je wyłącznie do jednej (bądź kilku) podstaw wymienionych w art. 33 u.p.e.a., to traci możliwość późniejszego zgłaszania nowych podstaw zarzutów, w szczególności w toku postępowania zażaleniowego, czy też sądowoadministracyjnego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt I SA/Gl 444/07 - publ. LEX nr 521760).
Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), w skrócie "P.p.s.a.", nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 P.p.s.a., oddalił skargę.
DSz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło