I SA/Gd 1444/19
WyrokWSA w Gdańsku2019-11-27
Skład orzekający: Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe miały podstawy prawne do przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, w sytuacji gdy zasadność zwrotu wymagała dodatkowej weryfikacji "łańcucha dostawy"?Ratio decidendi
Organy podatkowe miały podstawy prawne do przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, ponieważ przepis art. 87 ust. 2 ustawy o VAT pozwala na takie przedłużenie, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. W analizowanej sprawie istniały uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości transakcji, co wymagało dalszej weryfikacji "łańcucha dostawy" i prawa podatnika do rozporządzania nabytym towarem jako właściciel. Zaskarżone postanowienie nie naruszało prawa.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. Sp.k. wykazała w deklaracji VAT za listopad 2018 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w wysokości 270.842,00 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego dwukrotnie przedłużał termin zwrotu, powołując się na konieczność weryfikacji "łańcucha dostawy" kompletnego systemu syropiarni. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o przedłużeniu terminu. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przesłanek do przedłużenia terminu zwrotu oraz naruszenie zasady szybkości postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.),, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 27 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 6 czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2018 r. oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 czerwca 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...], po rozpatrzeniu zażalenia "A" Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w G., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 6 marca 2019 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu bezpośredniego kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2018 r.
Jako podstawę prawną wydanego postanowienia organ odwoławczy wskazał przepis art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2174 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "u.p.t.u.".
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w deklaracji VAT-7, złożonej w [...] Urzędzie Skarbowym w [...] z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. "A" Sp. z o.o. Sp. k. (zwana dalej także: Stroną, Spółką) wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 270.842,00 zł w terminie 60 dni, przypadającym na dzień 01.02.2019 r.
Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2019 r., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...], działając na podstawie art. 274b Ordynacji podatkowej oraz art. 87 ust. 2 u.p.t.u., przedłużył termin dokonania tego zwrotu do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika, tj. do 1 kwietnia 2019 r. Powodem wydania postanowienia była konieczność weryfikacji "łańcucha dostawy" kompletnego systemu syropiarni nabytego przez Spółkę na podstawie umowy sprzedaży z dnia 8 października 2018 r. od firmy "B" P. C. za kwotę netto 2.400.000,00 zł VAT 552.000,00 zł.
Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 21 marca 2019 r.
Postanowieniem z dnia 6 marca 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wydał postanowienie, którym po raz drugi przedłużył termin zwrotu podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. do dnia 2 września 2019 r. z uwagi na konieczność dalszej weryfikacji "łańcucha dostawy", której przedmiotem jest kompletny system syropiarni.
Postanowienie to zostało utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 6 czerwca 2019 r.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wyjaśnił, że w świetle przepisu art. 87 ust. 2 u.p.t.u. przesłanką do przedłużenia terminu zwrotu bezpośredniego jest powzięcie przez organ podatkowy podejrzeń czy też wątpliwości co do zasadności tego zwrotu. Na tym etapie postępowania organ decyduje bowiem wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Organ podatkowy może więc przedłużyć ustawowy termin zwrotu podatku, jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. W stanie faktycznym niniejszej sprawy przesłanką powodującą konieczność przedłużenia terminu zwrotu podatku jest wystąpienie okoliczności uzasadniających podejrzenie istnienia nieprawidłowości mających wpływ na rozliczenie Spółki w podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. Z analizy przedłożonej dokumentacji wynika, że zasadność zwrotu wykazanej przez Spółkę różnicy podatku w kwocie 270.842,00 zł wymaga dalszej weryfikacji "łańcucha dostawy", której przedmiotem jest kompletny system syropiarni w tym zweryfikowania prawa Spółki do rozporządzenia towarem jako właściciel. Dotychczas zebrane materiały nie pozwoliły organowi I instancji na stwierdzenie, że firma Spółka dysponowała w pełni nabytym towarem.
W skardze na postanowienie organu odwoławczego, wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie postanowień organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, Spółka zarzuciła naruszenie:
1. art. 87 ust. 2 u.p.t.u. poprzez wydanie postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku naliczonego, podczas gdy nie istniały przesłanki do jego wydania;
2. art. 124 w zw. art. 217 § 2 w zw. z art. 235 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900), dalej "O.p.", poprzez uchybienie zasadzie przekonywania strony;
3. naruszenie art. 125 § 1 w zw. z art. 280 O.p. poprzez prowadzenia postępowania w sposób uchybiający zasadzie szybkości i efektywności działania organów podatkowych;
4. naruszenie art. 120 i art. 121 w zw. z art. 280 O.p. poprzez uchybienie zasadzie legalizmu oraz zaufania do organów podatkowych;
5. naruszenie art. 145 i 146 w zw. z art. 280 O.p. poprzez doręczanie pism na inny adres niż wskazany jako korespondencyjny;
6. naruszenie art. 124 i art. 217 § 2 w zw. z art. 280 O.p. poprzez wydanie postanowienia o przedłużeniu terminu uchybiającego zasadzie wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kieruje się organ przy załatwieniu sprawy.
W uzasadnieniu Spółka podniosła, że biorąc pod uwagę, charakter transakcji oraz liczbę podmiotów biorących udział w sprowadzeniu "syropiarni" do Polski, a także to, iż reagują one na każde wezwanie organów podatkowych przedkładając niezbędne wyjaśnienia i dokumenty, także z własnej inicjatywy w celu szybkiego wyjaśnienia i zakończenia sprawy to czas przeznaczony na prowadzenie w niniejszej sprawie czynności sprawdzających wykracza poza wszelkie rozsądne standardy. Organ pierwszej instancji od grudnia 2018 r. prowadzi formalnie czynności sprawdzające, a przecież już grudniu 2018 r. był w posiadaniu większości dokumentów związanych z przedmiotową transakcją. Zdaniem Spółki, jeśli Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wyczerpał możliwość pozyskiwania dowodów w ramach czynności sprawdzających to powinien je zakończyć i dokonać zwrotu podatku albo jeśli ma uzasadnione podejrzenie co do prawidłowości transakcji wszcząć postępowanie przygotowawcze. Organ podatkowy nie może przecież w nieskończoność "prowadzić" czynności sprawdzających poprzez czekanie na wyniki kontroli, jeśli wątpliwość organu budzi tylko fakt nabycia towaru w postaci "syropiarni", a zakres kontroli jest szerszy i obejmuje wszystkie transakcje przeprowadzane w listopadzie i październiku 2018 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Spór w sprawie sprowadzał się w istocie do rozstrzygnięcia kwestii, czy organy podatkowe obu instancji miały podstawy do przedłużenia Spółce terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 u.p.t.u., w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Jednocześnie w myśl art. 87 ust. 2 u.p.t.u., zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika (...). Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Z przytoczonego przepisu wynika zatem, że termin na dokonanie zwrotu podatku co do zasady wynosi 60 dni, jeśli we wniosku o zwrot podatnik nie wskaże innego terminu przewidzianego w obowiązujących przepisach ustawy. Termin ten liczy się od dnia wpływu do organu deklaracji, w której zadeklarowano zwrot różnicy podatku. Od tej reguły organy podatkowe są uprawnione odstąpić jedynie wyjątkowo, tj. gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania.
Przechodząc do sądowej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, wskazać należy, że znaczący wpływ na tę ocenę wywiera Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2016 r. sygn. akt I FPS 2/16 wraz ze stanowiskiem wyrażonym w jej uzasadnieniu. Uchwała ta ma dla Sądu charakter wiążący. Zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio.
W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że z treści przytoczonego przepisu wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (por.: wyrok NSA z dnia 26 listopada 2014 r. sygn. akt II FSK 1474/14).
Z przywołanej Uchwały wynika natomiast, że zasadniczym powodem podjęcia tego aktu były problemy w orzecznictwie, jakie rodziły się na tle wątpliwości dotyczących zarówno zidentyfikowania procedury, w jakiej następuje przedłużenie terminu zwrotu podatku, jak i formy prawnej działania organu. Na tym tle w Uchwale przyjęto stanowisko, że rozstrzygnięcie organu przybiera formę zaskarżalnego postanowienia, wyrażając jednocześnie pogląd, iż przyjętą formę prawną przedłużania terminu zwrotu w związku z prowadzeniem weryfikacji w ramach czynności sprawdzających, należy odnosić również do wszystkich pozostałych możliwych trybów weryfikacyjnych, uznanych w danej sprawie za właściwe dla dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu, które czasowo mogą stać się powodem przesunięcia terminu realizacji owego zwrotu. W ten sposób, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, następuje rozszerzenie stosowania art. 274b O.p. na inne sprawy dotyczące zwrotu podatku niż wprost w nim wskazane. W przypadku podatku od towarów i usług, rozszerzenie trybu orzekania wskazanego dla czynności sprawdzających następuje na pozostałe tryby weryfikacji wymienione w art. 87 ust. 2 u.p.t.u., tj. w ramach czynności sprawdzających, postępowania podatkowego i postępowania kontrolnego, jako mogących towarzyszyć badaniu zasadności zwrotu.
W powołanej uchwale I FPS 2/16 Naczelny Sąd Administracyjny powołując się na unijny wymóg dokonywania zwrotu w tzw. rozsądnym terminie podkreślił, że akceptowane w pewnej grupie orzeczeń przez sądy administracyjne było przedłużanie terminu zwrotu "do zakończenia procedury weryfikacyjnej" (analogicznie: do zakończenia kontroli), a nie - jak powinno być prawidłowo - do określonej, konkretnej daty. W efekcie powodowało to, że tak sformułowane rozstrzygnięcie w praktyce organów było postrzegane jako stale aktualne.
Nie zgadzając się z takim podejściem, krytycznie oceniono pogląd zakładający możliwość poprzestania na wydaniu jednego, zawsze aktualnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu, jak i wydawania kolejnych postanowień bez wskazania konkretnej daty, do której następuje przedłużenie.
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego tylko przedłużenie terminu zwrotu "według dat" daje możliwość zachowania i respektowania unijnego wymogu dokonywania zwrotu w tzw. rozsądnym terminie oraz reguły, że przedłużyć można tylko taki termin, który jeszcze nie upłynął. Pewność stosowania prawa wymaga zatem formułowania rozstrzygnięcia o przedłużeniu w sposób konkretny, niewymagający doszukiwania się tego, jaką datę przesunięcia zwrotu organ miał na uwadze w przyjętych przez siebie okolicznościach. Biorąc pod uwagę, że zwrot powinien nastąpić w konkretnym terminie ustawowo przewidzianym (określonym dniami), to jego odsuwanie w czasie (przedłużenie) też musi być konkretne, czyli wprost wskazywać na jaki dzień organ wydłuża termin zwrotu w stosunku do terminu ustawowego (lub tego, który już był postanowieniem wcześniej wydłużony).
Przenosząc poczynione uwagi natury teoretycznej na grunt sprawy, zdaniem Sądu, zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji spełniają opisane w Uchwale kryteria odnoszące się do stosowania art. 87 ust. 2 zd. drugie u.p.t.u.
W rozpoznawanej sprawie wynikający z deklaracji VAT-7 60-dniowy termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym upływał w dniu 1 lutego 2019 r., zaś przedłużenie nastąpiło kolejno postanowieniem z dnia 4 stycznia 2019 r. do dnia 1 kwietnia 2019 r. oraz z dnia 6 marca 2019 r. do dnia 2 września 2019 r. Tym samym pod względem formalnym zachowana została ciągłość przedłużenia zwrotu.
Z treści art. 87 ust. 2 zd. 2 u.p.t.u. wynika, że przesłanką przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku jest potrzeba dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu. Wystarczy zatem powzięta przez naczelnika urzędu skarbowego wątpliwość, co do zasadności zwrotu różnicy podatku, by przedłużenia terminu tego zwrotu dokonać. Na straży interesów Podatnika, chroniąc go przed nieuzasadnionym i nadmiernym stosowaniem omawianej instytucji, stoi bowiem przepis art. 87 ust. 2 zd. trzecie u.p.t.u., który reguluje kwestię wypłaty należnej kwoty wraz z odsetkami w razie zasadności zwrotu. Sąd podziela tym samym stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 17 maja 2017 r. sygn. akt I SAB/Łd 4/17, który wskazał, m.in. że przyznając organowi znaczne uprawnienia w zakresie kontroli zwrotu podatku, w tzw. otwartym terminie weryfikacji, ustawodawca stwarza jednocześnie podatnikowi gwarancję zabezpieczenia jego sytuacji finansowej. Gwarancję taką stanowi też art. 87 ust. 2a u.p.t.u., w którym przewidziano możliwość odstąpienia (na wniosek podatnika) od przedłużenia terminu zwrotu, jeżeli podatnik wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie wnioskowanego zwrotu.
Na etapie wydawania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług organ decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu bądź jej braku. Nie można zatem wymagać od organu podatkowego, który wydał takie postanowienie, by już w tym momencie wykazał się konkretnymi ustaleniami, co do faktów podważających zasadność zwrotu, wystarczy, że zachodzi uprawdopodobniona konieczność weryfikacji zwrotu różnicy podatku. Stosując ustawowe uprawnienie przedłużenia terminu zwrotu podatku do czasu dodatkowego zbadania zasadności zwrotu podatku organ podatkowy musi każdorazowo swoje postanowienie odpowiednio uzasadnić, wskazując w szczególności, jakie okoliczności skłoniły go do zastosowania instytucji przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. Uzasadnienie takie powinno co najmniej nawiązywać do przesłanki wątpliwości organu co do zasadności zwrotu, wyrażającej się w sformułowaniu "jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Innymi słowy, organ powinien wyjaśnić, dlaczego powziął wątpliwości co do zasadności zwrotu. Kwestii uzasadnienia tych wątpliwości dotyczy zresztą jeden z podniesionych w skardze zarzutów. Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe wystarczająco wskazały okoliczności uzasadniające wymóg dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku.
Organ odwoławczy podniósł, że podstawą do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług było wystąpienie okoliczności uzasadniających podejrzenie istnienia nieprawidłowości mających wpływ na rozliczenie Spółki "A" w podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. Z analizy przedłożonej dokumentacji wynika bowiem, że zasadność zwrotu wykazanej przez Spółkę różnicy podatku w kwocie 270.842,00 zł wymaga dalszej weryfikacji "łańcucha dostawy", której przedmiotem jest kompletny system syropiarni w tym zweryfikowania prawa Spółki do rozporządzenia towarem jako właściciel. Dotychczas zebrane materiały nie pozwoliły organowi I instancji na stwierdzenie, że firma "A" Sp. z o.o. Sp. k. dysponowała w pełni nabytym towarem.
Organ odwoławczy wskazał przy tym, że "z analizy akt sprawy wynika, iż:
1) przed wydaniem drugiego postanowienia w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT organ I instancji podjął wobec "A" Sp. z o.o. Sp. k. kolejne czynności mające na celu ustalenie prawidłowości i rzetelności przebiegu powyższych transakcji. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...]: - pismem z dnia 09.01.2019 r. nr [...] (t.l, k. 54) ponownie wystąpił do kontrahenta Strony tj. "B" P. C. o przesłanie informacji dotyczących przedmiotu faktury VAT [...] z dnia 08.10.2018 r. wystawionej na rzecz "A" Sp. z o.o. Sp. k. W powyższym piśmie organ I instancji zwrócił się z prośbą o przesłanie informacji w kwestii źródła pochodzenia sprzedanego towaru oraz miejsca magazynowania i dostarczenia towaru. W dniu 24.01.2019 r. Pan P. C., drogą mailową, przesłał dokumenty dot. nabycia towaru oraz poinformował, że transport i rozładunek były po stronie sprzedającego (t.l, k. 67),
- drogą mailową wezwał dnia 25 stycznia (t.l, k. 67) oraz dnia 19 lutego 2019 r. (t.2, k.l) kontrahenta do złożenia dokumentacji potwierdzającej zobowiązanie sprzedającego do zorganizowania transportu i rozładunku przedmiotu faktury. W odpowiedzi na wezwanie (t.2, k.2) Pan P. C. poinformował, że kompletny system syropiarni nabyty przez niego od firmy "C" Sp. z o.o. został przetransportowany oraz rozładowany na działce położonej we wsi D.. Działka należała "ówcześnie" do Pana P. C., którą sprzedał firmie "D" S.A.,
- pismem z dnia 23.01.2019 r. nr [...] wezwał (t.l, k. 55) "D" S.A. (nabywca wg faktury nr [...] z dnia 25.10.2018r. wystawionej przez "A" Sp. z o.o. Sp. k.) do przesłania informacji o podmiocie zobowiązanym do poniesienia kosztów transportu, rozładunku i montażu linii technologicznej do przygotowywania syropu. W piśmie z dnia 21.02.2019 r. (t.2, k. 3) "D" S.A. poinformowała, że podmiotem zobowiązanym do poniesienia kosztów transportu i rozładunku linii technologicznej był dostawca tj. "A" Sp. z o.o. Koszty transportu i rozładunku nie zostały poniesione, gdyż elementy składowe znajdowały się na działce w miejscowości D. należącej do Spółki. Spółka obecnie negocjuje warunki montażu urządzeń z "A" Sp. z o.o., który zostanie wykonany po zakończeniu prac budowlanych. Koszty montażu zostaną poniesione przez "D" S.A.
2) Przedmiotowe czynności sprawdzające nie zostały zakończone po wydaniu zaskarżonego postanowienia z dnia 06.03.2019 r. Analizie podlegał sukcesywnie poszerzany materiał dowodowy. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...]:
- wezwał (e-mail z dnia 22.03.2019 r. t. 2, zał. nr 5 k.10) "D" S.A. do przedstawienia faktury nabycia wraz z aktem notarialnym działki położonej we wsi D. Główny księgowy "D" S.A. zwrócił się z prośbą o przekierowanie pytania bezpośrednio do Pana P. C., który pełni funkcję Prezesa Zarządu,
- wezwał w dniu 22 marca 2019r. (e-mail z dnia 22.03.2019 r. t.2, zał. nr 6 k.l 1) i w dniu 02.04.2019 r. (t.2, zał. nr 8 k. 23) Pana P. C. do przedłożenia faktury i aktu notarialnego sprzedaży wyżej wymienionej działki.
3) Organ podatkowy I instancji jest w trakcie badania czy "A" Sp. z o.o. nabyła prawo do rozporządzenia towarem jako właściciel i miała pełną możliwość dysponowania nim. Dotychczas zebrane materiały nie pozwoliły organowi I instancji na stwierdzenie, że firma "A" dysponowała w pełni nabytym towarem (pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 05.04.2019 r. nr [...], akta IAS, k. 1-2)."
Okoliczności te uzasadniają przedłużenie terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Są to bowiem powody, które mogą mieć wpływ na ustalenie przebiegu zdarzeń gospodarczych, z którymi Spółka wiąże swoje uprawnienie do zwrotu podatku.
Należy podkreślić, że sam fakt przeświadczenia Strony o prawidłowości rozliczenia podatkowego nie przesądza o braku podstawy do powzięcia przez organ wątpliwości w zakresie prawidłowości rozliczeń podatkowych dokonanych przez Spółkę. Wskazane wątpliwości, w świetle gramatycznej wykładni art. 87 ust. 2 u.p.t.u., która ma prymat na gruncie prawa podatkowego, są wystarczające do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług, o czym świadczy użyty zwrot "jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Nie zasługuje na aprobatę wykładnia tego przepisu, która w istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jego ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 kwietnia 2014 r. sygn. akt I FSK 610/13 oraz z 16 października 2014 r. sygn. akt I FSK 1583/13).
W świetle powyższych rozważań, zarzut naruszenia w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. należało uznać za bezzasadny.
Nie sposób także przyjąć, że organ odwoławczy uchybił zasadzie przekonywania wyrażonej w treści art. 124 Ordynacji podatkowej. Przeciwnie, organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w sposób jasny wskazał jakie okoliczności uzasadniają przedłużenie terminu zwrotu podatku VAT.
Na uwzględnienie nie zasługują też zarzuty dotyczące naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p., gdyż postanowienie w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług zostało wydane zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi.
Nie być także odbierane jako naruszenie zasady szybkości działania określonej w art. 125 O.p.
Odnosząc się do kwestii prawidłowości doręczenia postanowienia organu I instancji stwierdzić należało, że doręczenie postanowienia na adres inny niż wskazany jako adres do korespondencji, dokonane zostało z naruszeniem przepisu art. 144 § 1 i 2 O.p., jednak w ocenie Sądu, naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Skarżąca nie została pozbawiona możliwości realizowania prawa do obrony i w istocie prawo to zrealizowała wnosząc w ustawowym terminie zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło