I SA/Gd 1449/15

WyrokWSA w Gdańsku2016-02-24

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekty budowlane, które posiadają fundamenty, ściany i dach, ale są w złym stanie technicznym i mają charakter tymczasowy, mogą być uznane za budynki podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekty budowlane posiadające fundamenty, dach i ściany, nawet jeśli są w złym stanie technicznym lub mają charakter tymczasowy, spełniają definicję budynku w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W związku z tym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako budynki pozostałe, a ich wartość i stan techniczny nie mają znaczenia dla wymiaru podatku, o ile nie są związane z działalnością gospodarczą.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2013 rok gruntów i budynków stanowiących współwłasność skarżących. Organy podatkowe uznały obiekty budowlane znajdujące się na działkach za budynki podlegające opodatkowaniu. Skarżący kwestionowali tę kwalifikację, podnosząc, że budynki są w złym stanie technicznym i mają charakter tymczasowy, a organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A.A., W.A., D.Ż, F. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 20 maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 rok oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 20 maja 2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A. A. i W. A. oraz F. Ż. i D. Ż. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy U. z dnia 12 stycznia 2015r. w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2013 r. Decyzja organu II instancji została wydana na tle następujących okoliczności faktycznych: Postanowieniem z dnia 16 maja 2014 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie wobec stron w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2013 r. W rezultacie przeprowadzonego postępowania decyzją z dnia 12 stycznia 2015r. Wójt Gminy U. ustalił wysokość podatku od nieruchomości za rok 2013 w kwocie 6.789,00 zł. Podatkiem od nieruchomości objęto grunty pozostałe oraz budynki pozostałe położone na działkach nr [...] oraz nr [...]w L. . Kwestionując ww. decyzję A. A. i W. A. oraz D. Ż. i F. Ż. wnieśli odwołanie. Strony nie zgodziły się z opodatkowaniem budynków na działce nr [...]z uwagi na zły stan techniczny i użytkowy. W związku z tym strony wniosły o odstąpienie od naliczania podatku od nieruchomości od tzw. budynków pozostałych. Decyzją z dnia 20 maja 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia, po przywołaniu przepisów mających zastosowanie w sprawie, organ odwoławczy wskazał, że z akt niniejszej sprawy wynika, że strony są współwłaścicielami działek nr [...] oraz nr [...]położonych w L. , zabudowanymi budynkami. Nieruchomości te oznaczone są w ewidencji gruntów symbolem Tr (tereny różne) i w świetle ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zostały opodatkowane jako grunty pozostałe stawką 0,32 zł oraz budynki pozostałe stawkę 6,93 zł. W związku z tym organ II instancji zaaprobował kwotę ustalonego zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu, Kolegium stwierdziło, że obiekty budowalne usytuowane na działce nr [...]odpowiadają definicji budynków zawartej w art. 1a pkt 1 ww. ustawy. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że są one trawle związane z gruntem, posiadają dach i ściany. Zatem należało opodatkować je jako budynki i potraktować jako pozostałe, ponieważ nie pełnią innej funkcji. Konsekwencją tego jest naliczenie podatku od powierzchni użytkowej, a nie od wartości jak to ma miejsce w przypadku budowli. Wobec tego zdaniem organu II instancji, nie ma znaczenia dla opodatkowania ich wartość i stan techniczny, co miałoby znaczenie w sytuacji, gdyby opodatkowano te budynki jako związane z działalności gospodarczą, co w sprawie jednak nie występuje. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 maja 2015r. oraz stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy U. z dnia 12 stycznia 2015r., ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za rok 2013 w zakresie tego podatku ustalonego od budynku w wysokości 5658, 34 zł. Na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy U.. Ponadto Skarżący wnieśli o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz kosztów opłaty skarbowej w kwocie 34,00 zł. Uzasadniając powyższe wnioski Skarżący podnieśli, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności: 1.z naruszeniem art. 1a ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 ust.1 pkt i art. 4 ust.1 pkt 2 ustawy 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014r. poz. 849 ze zm.) oraz § 1 pkt 1 i 2 uchwały Rady Gminy U. nr [...] z dnia 29 października 2010 r., poprzez błędną wykładnię i ustalenie jakoby obiekty znajdujące się na działce nr [...]stanowiły budynki w rozumieniu przepisu art. 1a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, a tym samym podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości zgodnie z art. 2 ust.1 pkt i art. 4 ust.1 pkt 2 ww. ustawy i § 1 pkt 1 i 2 ww. uchwały Rady Gminy U., 2.z naruszeniem art. 121 §1 , art. 122 , art. 124, art. 187 §1 , art. 188 , art. 191 , art. 197 §1 oraz art. 210 §1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015r., poz. 613), w skrócie O.p., poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz niewypełnienie obowiązku prawidłowego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego prowadzące do naruszenia swobodnej oceny dowodów i zasady zaufania podatnika do organu podatkowego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wydając zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze wzięło po uwagę wyłącznie błędne ustalenia dokonane przez organ I instancji, tj. Wójta Gminy U., pomijając twierdzenia i wnioskowane dowody powołane w odwołaniu z dnia 13 lutego 2015r. oraz w piśmie z dnia 28 kwietnia 2015r., w których wskazywano nie tylko na tragiczny stan techniczny obiektów znajdujących się na działce nr [...], ale i na tymczasowość tych obiektów, uniemożliwiającą uznanie ich za budynki w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych czy art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Skarżący wskazali, że żaden z organów obu instancji nie przeprowadził faktycznie i formalnie wizji lokalnej nieruchomości, objętej zaskarżonymi decyzjami, co przede wszystkim wskazuje, że nie było podstaw do dokonanych przez oba organy ustaleń i tym samym prawidłowego ustalenia należnego podatku od nieruchomości. Ponadto nie przeprowadzono w toku postępowania przed organem I jak i II instancji badania i pomiaru obiektów, w tym w drodze opinii właściwego biegłego, w celu ustalenia, czy obiekty te spełniają wymagania dla definicji budynku. Skarżący podnieśli, że już organ I instancji miał wiedzę o tymczasowości obiektów na działce nr [...], chociażby z dokumentów uzyskanych od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Ponadto Skarżący wskazali, że przedkładają odpis ogłoszenia Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dotyczącego ustnego przetargu w zakresie zabudowanej działki nr [...] i wnieśli o jego dopuszczenie i przeprowadzenie jako dowodu na okoliczność tymczasowości obiektów znajdujących się na tej działce, a tym samym w celu wykazania niespełnienia przez te obiekty warunków dla przyjęcia ich jako budynków w rozumieniu ww. art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych czy art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem Skarżących, prawidłowość ich stanowiska potwierdza jednoznacznie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2014r. sygn. akt I SA/Ol 826/14. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Podczas rozprawy, która odbyła się w dniu 24 lutego 2016 r., pełnomocnik Skarżących podniósł, że postępowanie podatkowe w sprawie podatku od nieruchomości za 2015 r. jest toku. Decyzją z dnia 25 listopada 2015 r. organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, że podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Sąd administracyjny bowiem został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2014 poz. 1647 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.". Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zgodnie z kryterium legalności, Sąd nie stwierdził ani rażącego naruszenia prawa, ani też naruszenia prawa mogącego mieć istotny wpływ na wynik spawy. Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi, zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez błędną wykładnię i ustalenie, że obiekty znajdujące się na działce nr [...]stanowiły budynki w rozumieniu ww. przepisu ustawy i w konsekwencji podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości zgodnie z art. 2 ust.1 pkt 2 ww. ustawy. Ponadto nie sposób zgodzić się ze Skarżącymi, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia art. 121 §1, art. 122, art. 124, art. 187 §1, art. 188, art. 191, art. 197 §1 oraz art. 210 §1 pkt 6 i § 4 O.p., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz niewypełnienie obowiązku prawidłowego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Spór w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy obiekty posadowione na działce nr [...]oraz nr [...] były trwale związane z gruntem, czy miały charakter tymczasowy oraz jaki był ich stan techniczny w dniu zakupu oraz w dacie prowadzonego postępowania. Wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości będące gruntami oraz budynkami. Podstawą opodatkowania w przypadku gruntów jest ich powierzchnia, a budynków powierzchnia użytkowa (art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2). Budynkiem w rozumieniu ustawy jest zaś obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (art. 1 a ust.1 pkt 1). Wysokość stawek określa zaś rada gminy różnicując je w zależności od ich charakteru (art. 5). Jak stanowi art. 3 ust. 4 ww. ustawy, jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. Korzystając z delegacji ustawowej, Rada Gminy U. podjęła w dniu 26 października 2012r. uchwałę Nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości, zwolnień od tego podatku na 2013 rok, mocą której ustaliła stawkę podatkową od gruntów pozostałych w wysokości 0,32 zł, a od budynków pozostałych w wysokości 6,93 zł. Według art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1984r. Prawo geodezyjne, kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Należy odnotować, że Skarżący na podstawie aktu notarialnego z dnia 13 lipca 2011 r. nabyli na współwłasność nieruchomość oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...], oznaczoną jako Tr (tereny różne), o powierzchni 0,1025 ha, położoną w obrębie L., gmina U.. W 2013 r. skarżący nadal byli współwłaścicielami ww. nieruchomości. Zgodnie z zawiadomieniem o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków ww. działka oznaczona jest jako tereny różne (Tr) – podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Jak wynika z zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków nr [...], w dniu 30 sierpnia 2013 r. nastąpiło rozszerzanie wspólności majątkowej na podstawie aktu notarialnego nr Rep. A [...]. W rezultacie A. A. stała się współwłaścicielem, zabudowanej czteroma obiektami budowlanymi- szkoleniowymi, o łącznej powierzchni użytkowej 2449,50 m2, działki nr [...], o powierzchni 0,7522 ha, położonej w obrębie L., gmina U.. Na podstawie aktu notarialnego z dnia 30 sierpnia 2013 r. nr Rep. A [...] Państwo F. i D. Ż. nabyli na współwłasność udział wynoszący 1/2 części działki nr [...], położonej w obrębie L., gmina U.. W 2013 r. Skarżący nadal byli współwłaścicielami ww. nieruchomości. Zgodnie danymi w ewidencji gruntów i budynków ww. działka oznaczona jest jako tereny różne (Tr) – podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W związku z zaistniałą różnicą pomiędzy informacją w sprawie podatku od nieruchomości a korektą deklaracji poprzedniego właściciela nieruchomości organ I instancji z urzędu wszczął postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2013 r. W toku postępowania organ I instancji zwrócił się do Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Warszawie Oddział Terenowy o wskazanie powierzchni użytkowej budynku, posadowionego na nieruchomości nr [...] w L. oraz budynków, znajdujących się na działce nr [...]. W odpowiedzi Wojskowa Agencja Mieszkaniowa podała, że powierzchnia użytkowa budynku biurowego (rok budowy 1937 r.) posadowionego na działce nr [...] wynosi 229 m2. Z kolei powierzchnia użytkowa budynków posadowionych na działce nr [...]wynosi 2449,50 m2. Ponadto Wojskowa Agencja Mieszkaniowa przekazała protokół zdawczo- odbiorczy z dnia 27 kwietnia 2010 r. oraz z dnia 23 kwietnia 2007 r. Na podstawie oględzin przeprowadzonych przy udziale stron w dniu 5 sierpnia 2014 r. ustalono, że nadziałce nr [...] jest zlokalizowany budynek w trakcie budowy – stan surowy. Potwierdzeniem tego jest dokumentacja fotograficzna załączona do akt sprawy. F. Ż. do protokołu podał, że nabyty budynek w 2011 r. został rozebrany w sierpniu 2011 r. Następnie w dniu 20 października 2014 r. przeprowadzono oględziny działki nr [...], które wykazały, że na działce znajdują się cztery budynki. Budynki są w złym stanie technicznym, lecz żaden z budynków nie został rozebrany. W każdym budynku jest konstrukcja dachu oraz ściany. Powyższe potwierdzają zdjęcia przedmiotowych budynków oraz komentarz do tych zdjęć inspektora ds. budownictwa D.T. W związku z tym, że strony zeznały docelowe powierzchnie budynków, a nie obecne oraz z uwagi na fakt, że żaden z budynków nie został rozebrany, organ podatkowy, wydając decyzję, przyjął powierzchnię budynków zgłoszoną przez Wojskową Agencję Mieszkaniową . Zatem organ, dokonując wymiaru podatku od nieruchomości za 2013 r., uwzględnił dane ujęte w ewidencji gruntów i budynków, protokołach zdawczo- odbiorczych oraz protokołach oględzin. Odnosząc się do zarzutów skargi, podkreślić należy, że obiekty budowlane usytuowane na działce nr [...]odpowiadają definicji budynków zawartych w art. 1a pkt 1 ww. ustawy. Zdaniem Sądu, trafnie organ odwoławczy argumentował, że nie sposób ich uznać za tymczasowe obiekty budowlane, ponieważ posiadają fundamenty, dachy i ściany. W takiej sytuacji należało opodatkować je jako budynki i potraktować jako budynki pozostałe, ponieważ nie pełnią innej funkcji. Konsekwencją tego stwierdzenia jest naliczenie podatku od powierzchni użytkowej, a nie wartości jak to ma miejsce w przypadku budowli. Wobec tego nie ma znaczenia dla opodatkowania wartość tych budynków i ich stan techniczny, który należałoby brać pod uwagę w sytuacji, gdyby opodatkowano te budynki, jako związane z działalnością gospodarczą, co w niniejszej sprawie nie występuje. Zaznaczyć również należy, że organ dokonując wymiaru podatku za 2013 r., uwzględnił okoliczność rozbiórki budynku na działce nr [...] w sierpniu 2011 r. Ponadto bez znaczenia dla istoty sporu jest argumentacja skarżących, że Wojskowa Agencja Mieszkaniowa, sprzedając nieruchomość w ofercie przetargowej podała, że na działce nr [...]znajdują się obiekty tymczasowe.Ta okoliczność –jako element wyłącznie oferty sprzedaży – nie ma wpływu na wymiar podatku. Nie budzi przy tym wątpliwości, że strona przystępując do przetargu winna sprawdzić ofertę i dokonać wizji w terenie. Należy również zwrócić uwagę, że strony w trakcie postępowania podatkowego nie twierdziły, że opodatkowane budynki mają charakter mieszkalny. Stąd też organy nie miały podstaw do prowadzenie postępowania w tym zakresie. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy w zupełności wystarczył do poczynienia ustaleń niezbędnych do ustalenia podatku od nieruchomości. Zdaniem Sądu, nie było podstaw do przeprowadzenia wizji lokalnej, o którą strony wnioskowały w toku postępowania odwoławczego. Ponadto Sąd nie podziela argumentacji skargi, że w niniejszej sprawie organ winien powołać biegłego. Opinia biegłego nie może być sporządzona na okoliczności związane ze stosowaniem prawa, czy też zmierzać do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Te kwestie są bowiem zastrzeżone dla organu prowadzącego postępowanie. Zaakcentować trzeba, że organ podatkowy jest zobowiązany do zgromadzenia dowodów w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów, może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne. W ocenie Sądu, przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie nie naruszyło przepisów O.p. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem ustalony w sprawie stan faktyczny uznać należy za prawidłowy. Organy w sposób właściwy dokonały subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod odpowiednie normy prawne. Wbrew zarzutom skargi, kwestionowane decyzje odpowiadają wymogom, o których mowa w art. 210 §1 pkt 6 w zw. 210 § 4 O.p. Ponadto z akt sprawy wynika, że Skarżący mieli zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania podatkowego, a przed wydaniem decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Końcowo, w odniesieniu do powoływanego przez skarżących wyroku WSA w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 826/14, wskazać należy, że ww. wyrok wydany został na tle odmiennego stanu faktycznego. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło