I SA/Gd 1470/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący NSA: Bogusław Szumacher (spr.) Sędziowie: NSA: Małgorzata Gorzeń Asesor WSA: Krzysztof Retyk Protokolant: Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. R. "A" na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 15 lipca 2001 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 1) zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 93,40 zł (dziewięćdziesiąt trzy złote czterdzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 20 lutego 2001r. w imieniu i na rzecz A. R.-"A" w W. "B" w G. dokonała zgłoszenia celnego wnioskując o objęcie sprowadzonego z T. towaru([...]) procedurą dopuszczenia do obrotu ([...]).Do zgłoszenia celnego załączono m.in. fakturę nr [...] z dnia 6 stycznia 2001r.opiewającą na kwotę [...] wystawioną przez firmę "C" z T., z której wynikać miało, że wskazana w niej wartość została pomniejszona o kwotę noty kredytowej nr [...] z dnia 17 stycznia 2000r.,tj. [...] oraz deklarację wartości celnej wypełnioną i podpisaną przez przedstawiciela bezpośredniego-agencję celną. Po przyjęciu przedmiotowego zgłoszenia celnego jako odpowiadającego wymogom określonym w art.64 Kodeksu celnego Urząd Celny w G. objął towar procedurą dopuszczenia do obrotu i określił kwotę powstałego długu celnego. Pismem z dnia 23 lutego 2001r.zatytułowanym "skarga" A.R. wystąpił do Urzędu Celnego w G. o zwrot nadpłaconej kwoty cła i podatku VAT z uwagi na fakt, że dostarczony za przedmiotowym zgłoszeniem celnym towar był towarem reklamacyjnym otrzymanym w zamian za towar, który w poprzedniej przesyłce, odprawionej za SAD nr [...] z dnia 25 lutego 2000r.,posiadał wady i braki. Zdaniem wnioskodawcy za ten sam towar zostało dwukrotnie opłacone cło i podatek VAT. Podkreślono, że za kwotę [...] stanowiącą kredyt udzielony przez dostawcę towaru przesłano 175 tuzinów [...], które oclone zostały ww. SAD. Dyrektor Urzędu Celnego w G. nie znalazł podstaw do uznania roszczeń i decyzją nr [...] z dnia 17 kwietnia 2001r.uznał zgłoszenie celne zawarte w SAD nr [...] z dnia 20 lutego 2001r. za prawidłowe. Od decyzji tej A. R. odwołał się pismem z dnia 25 kwietnia 2001r. wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej wartości celnej towaru i kwoty długu celnego i zwolnienie przedmiotowego towaru od cła. W uzasadnieniu odwołania A. R. zarzucił organowi celnemu przywołanie faktów niezgodnych z rzeczywistością, twierdząc w szczególności, że załączona do dokumentu SAD z dnia 20 lutego 2001r. faktura nr [...] z dnia 6 stycznia 2001r.,w której, w opisie towaru jednoznacznie było zaznaczonej, iż przesłanie towaru nastąpiło w ramach reklamacji, wymieniała jako kwotę do zapłaty "0". Po rozpatrzeniu odwołania Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 15 lipca 2001r. nr [...], wydaną na podstawie art.23 § l,art.85 § 1 i art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r.-Kodeks celny(Dz.U.Nr 23,poz.ll7 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 8 5 § ł Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. W myśl art.23 § 1 Kodeksu celnego wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, tzn. cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny ustalana o ile jest to konieczne na podstawie art.30 i 31 Kodeksu celnego. W świetle obowiązujących przepisów za prawidłowe dokonanie zgłoszenia celnego odpowiedzialna jest strona(art.64 Kodeksu celnego).Ona też powinna zgodnie z art.64§2 Kodeksu celnego złożyć prawidłowe dokumenty służące do ustalenia wartości celnej towaru. Zgłoszenie celne dotyczące towaru, którego rodzaj lub ilość wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej następuje w formie pisemnego wniosku składanego na formularzu Jednolitego Dokumentu Administracyjnego-SAD. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 10 listopada I999r.w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U.Nr 104,poz.ll93) funkcjonariusz celny dokonuje wpisu w następujących polach SAD:A,B,J. Pozostałe pola wypełnia zgłaszający. W sprawie niniejszej w polu 22 dokumentu SAD (ogólna wartość faktury) wpisano kwotę [...]. Zgłoszenie celne zostało przyjęte na podstawie dokumentów, których rzetelności odwołujący się nie kwestionował. O nie kwestionowaniu wartości celnej towaru w dniu zgłoszenia celnego świadczyło również stwierdzenie przedstawiciela bezpośredniego, że dane zawarte w deklaracji wartości celnej były prawdziwe i kompletne. Pozwalało to stwierdzicie dane deklarowane przez zgłaszającego były zgodne ze stanem faktycznym. Przechodząc do możliwości zwolnienia od cła towaru organ odwoławczy zauważył, że z mocy art.190 Kodeksu celnego. w przypadku ubiegania się o dopuszczenie do obrotu towaru z jednoczesnym zwolnieniem go od cła, zgłaszający towar powinien wnioskować o zwolnienie go od cła najpóźniej w chwili składania zgłoszenia celnego, a do zgłoszenia winny zostać dołączone dokumenty wskazujące na spełnienie przesłanek podmiotowych i przedmiotowych uzasadniających prawo do bezcłowego jego przywozu. W sprawie niniejszej agencja celna (a więc podmiot wyspecjalizowany w świadczeniu usług związanych z przedstawicielstwem w sprawach celnych) wnioskowała w imieniu A. R. jedynie o objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu. W związku z tym stwierdzono, że zgłoszenie celne zostało wypełnione prawidło wo,dołączone do niego dokumenty były kompletne i pozwalały objąć towar procedurą, do której zostały zgłoszone. W ocenie organu odwoławczego Dyrektor Urzędu Celnego w G. zasadnie określił od wprowadzonego na polski obszar celny towaru kwotę długu celnego według stawki 12 %,przyjmując za wartość celną towaru kwotę [...] widniejącą na załączonej do zgłoszenia fakturze z dnia 6 stycznia 2001r.oraz wpisaną w polu 22 dokumentu SAD. Część rozważań w uzasadnieniu decyzji odwoławczej poświęcono rozbieżnościom między oznaczeniem modeli okularów i ich cenom sprzedaży w fakturze z 2000r. i 2001r.,co miało świadczyć o braku konsekwencji w wyjaśnieniach odwołującego się. Nie zgadzając się z decyzją Prezesa GUC A. R.- "A" w W. w dniu 8 sierpnia 2001r. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił, że jest wadliwa i niezasadna albowiem nie uwzględniała stanu faktycznego, nie precyzując powodu, dla którego odmówiono wiarygodności zaistniałej okoliczności. Ponadto skarżący wnosił o zwrot nadpłaconych należności celnych i podatku VAT. Prezes GUC w odpowiedzi na skargę z dnia 11 października 2001r.wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153,poz.l271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153,poz.l270). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie celne jest wprawdzie wysoce sformalizowanego jednakże nie można wykluczyć -z mocy art.262 Kodeksu celnego nakazującego stosowanie odpowiednio do postępowania w sprawach celnych przepisów działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r-Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137,poz.926 ze zm.) -dalej jako "Or.pod."- obowiązków ciążących na organach celnych, a mianowicie: organy celne powinny prowadzić postępowanie celne w sposób budzący do nich zaufanie (art.121 § 1 Or.pod.) oraz podejmować wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy ( art.122 Or.pod.) i w tym celu organy celne obowiązane są zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art.187 § 1 Or.pod.),a następnie ocenić na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 Or.pod.),zaś okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów(art. 192 Or.pod.). W przedstawionym zakresie, ograniczając się do zaskarżonej decyzji, decyzja ta i prowadzone postępowanie nie spełniały przedstawionych wymogów. U podstaw rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji legły dwa założenia: po pierwsze-zgłoszenie celne złożył wyspecjalizowany podmiot, po drugie-brak konsekwencji w wyjaśnieniach skarżącego. Pierwsze założenie poprzedzone zostało przytoczeniem szczegółowych zasad obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego wynikających z przepisów Kodeksu celnego. Zasady te jednak nie mogą podważyć oczywistego uprawnienia zgłaszającego towar do zastosowania procedury celnej do wniesienia takiego środka, który będzie korygować dane zawarte w zgłoszeniu celnym (SAD).Jeżeli bowiem organ celny z urzędu uznać może zgłoszenie celne za nieprawidłowego również takiego rozstrzygnięcia domagać się może strona postępowania celnego. Na przeszkodzie tym stwierdzeniom nie można postawić li tylko tej okoliczności, że zgłoszenia celnego dokonała agencja celna, Oczywiste jest, iż działania tego przedstawiciela bezpośredniego następują na rzecz i w imieniu strony postępowania celnego, lecz wówczas, gdy strona ta ich nie kwestionuje. Drugie założenie wynikać może z niezrozumienia sytuacji przedstawionej przez skarżącego, a mianowicie obniżka ceny sprowadzonych (częściowo wadliwych) w 2000r.okularów o 50 % nie przybrała postaci pieniężnej, lecz skarżący uzyskał "kredyt", w ramach którego kontrahent skarżącego nadesłał partię (175 par) oku!arów5których oznaczenie modelu i ceny nie musiała ( i nie pokrywała się) pokrywać się z modelami i ceną [...] z 2000r.Istotna była wartość przesyłki, która wynosiła "0",lecz by taką wiadomość uzyskać, organ celny winien był zlecić skarżącemu tłumaczenie faktury z dnia 6 stycznia 2001r. lub czynności tej dokonać we własnym zakresie. Tłumaczenie to powinno stanowić podstawę do rozważenia wartości celnej towaru odprawionego za SAD z dnia 20 lutego 200lr..Wobec tego, że z art.23 § 1 Kodeksu celnego wynika, że wartością celną jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, to jeżeli cena z faktury z dnia 6 stycznia 2001r. nie została zapłacona, a cena należna wnosiła "0",to można byłoby przyjąć, że wartość celna odprawionego towaru wynosiła również "0".Taka zaś wartość nie mogła stanowić podstawy do określenia długu celnego i należności podatkowych. Przedstawione kwestie wymagają w ponownym postępowaniu uzupełnienia postępowania dowodowego jego oceny i podjęcia rozstrzygnięcia. Podzielić należy pogląd organów celnych, iż bezzasadne było żądanie zwolnienia sprowadzonego towaru od cła na podstawie przepisu art. 190 Kodeksu celnego. Na marginesie sprawy nie można nie pominąć wytknięcia skarżącemu by przykładał się do prowadzenia własnych spraw w sposób prawidłowy, albowiem wówczas ominęłoby go odrzucenie skargi w sprawie I SA/Gd 106/01,czy też prowadzenie postępowania w sprawie niniejszej, gdzie m.in. skargę datowaną 16 stycznia 2001r.,bez jej poprawienia, złożył 8 sierpnia 2001r. (pismo skarżącego z dnia 20 sierpnia 2001 r. w aktach sprawy). Mając na uwadze powyższe uchybienia proceduralne, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.c cyt. ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję, o nie wykonywaniu zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 cyt. ustawy ,zaś o zwrocie kosztów według art.200 cyt ustawy.