I SA/Gd 1477/16
PostanowienieWSA w Gdańsku2017-03-29
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający znaczący majątek i dochody, ale ponoszący wysokie koszty utrzymania, w tym związane z drugim, niewynajmowanym mieszkaniem, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w całości lub częściowo?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że koszty zastępstwa procesowego mogą spowodować skutki wskazane w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jednocześnie sąd odmówił zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, uznając, że skarżący mają realne możliwości finansowe do jego uiszczenia, zwłaszcza w kontekście posiadania drugiego mieszkania, z którego mogliby czerpać pożytki.Stan faktyczny
Skarżący K. i M. J. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (wpis od skargi w kwocie 300 zł) oraz ustanowienie radcy prawnego. Skarżący posiadają znaczący majątek (dwa mieszkania, garaż, domek letniskowy, samochód) i dochody (renta i emerytura), ale także wysokie zobowiązania kredytowe i koszty utrzymania. Jeden ze skarżących jest osobą niepełnosprawną.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącym prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od wpisu sądowego).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków K. J. i M. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: 1. przyznać skarżącym prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wnioskami z dnia 11 stycznia 2017 r., złożonymi na formularzach PPF w dniu 26 stycznia 2017 r., skarżący K. i M. małżonkowie J. zwrócili się o przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi w kwocie 300 zł, oraz ustanowienie radcy prawnego.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy należy mieć na uwadze, że orzeczenie w tej kwestii winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i aktualnych możliwości płatniczych jej samej jak i osób pozostających z taką osobą we wspólnym gospodarstwie domowym (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I SA/Po 825/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że na tym etapie sprawy koszty niniejszego postępowania kształtuje wpis od skargi, który wynosi 300 zł oraz ewentualne wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego).
Z oświadczeń złożonych przez każdego ze skarżących o ich stanie rodzinnym, majątku i dochodach, dokumentów do nich dołączonych oraz przedłożonych na wezwanie z dnia 6 lutego 2017 r., wynika, że prowadzą oni wspólnie gospodarstwo domowe.
Majątek skarżących stanowią dwa mieszkania: jedno o powierzchni 63 m2 i wartości 160.000 zł, drugie o powierzchni 71 m2, którego wartość oszacowali na kwotę 170.000 zł, garaż o powierzchni 13 m2 i wartości 12.000 zł, domek letniskowy o powierzchni 30 m2 i wartości 40.000 zł, a także samochód osobowy marki [...] z 2005 r. o wartości 4.000 zł. Na dzień złożenia wniosku skarżący posiadali oszczędności w kwocie 400 zł.
Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. W związku z częściową niezdolnością do pracy otrzymuje rentę w wysokości 1.701,05 zł netto. Natomiast skarżąca pobiera emeryturę w kwocie 2.047,67 zł netto. Łączny miesięczny dochód małżonków wynosi 3.748,72 zł.
Skarżący posiadają zobowiązania kredytowo-pożyczkowe. Skarżąca na spłatę udzielonego jej kredytu bankowego przeznacza miesięcznie kwotę 637,63 zł, zaś skarżący spłaca pożyczkę z pracowniczej kasy zapomogowo-pożyczkowej, której miesięczna rata wynosi 600 zł.
Poza ww. zobowiązaniami skarżący wśród swoich stałych wydatków wykazali koszty utrzymania dwóch mieszkań, do których zaliczyli opłaty do wspólnoty i spółdzielni mieszkaniowej, opłaty za energię elektryczną, gaz oraz wodę, a które kształtują się na poziomie 957,47 zł średnio miesięcznie, przy czym wydatki na zajmowaną przez skarżących nieruchomość wynoszą średnio 644,47 zł miesięcznie. Wskazali także, że ponoszą opłaty za telewizję (69,90 zł miesięcznie), internet (56,01 zł miesięcznie), telefon komórkowy (średnio 72,33 zł miesięcznie), wydatki na ubezpieczenie na życie (150,54 zł), podatek od nieruchomości rekreacyjnej (219 zł rocznie) oraz za użytkowanie wieczyste (110,84 zł rocznie), a także wydatki na leki w kwocie 100 zł miesięcznie.
W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy uznał, że poniesienie przez skarżących kosztów zastępstwa procesowego z wyboru może spowodować skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Jednocześnie – zdaniem orzekającego – skarżący mają realne możliwości finansowe, aby partycypować w kosztach sądowych powstałych na tym etapie postępowania, uiszczając kwotę 300 zł tytułem wpisu od skargi.
Z przedłożonych dokumentów wynika, że miesięczne stałe opłaty za mieszkanie położone [...], w którym skarżący nie zamieszkują wynoszą około 313 zł. W dodatkowym oświadczeniu skarżący wskazali, że ww. mieszkanie nie jest przez nich wynajmowane.
W ocenie referendarza sądowego skoro skarżący posiadają mieszkanie, z którego mogliby czerpać pożytki a rezygnują z możliwości pozyskania dodatkowych środków pieniężnych z tytułu jego wynajmu, czy też użyczenia choćby w zamian za ponoszenie stałych opłat, to nie można uznać, że nie mają oni realnych możliwości poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Nie sposób nie zauważyć, że udokumentowane przez skarżących stałe opłaty związane z utrzymaniem tego mieszkania odpowiadają kwocie należnego wpisu sądowego od skargi. W przyszłości zaś środki te mogliby przeznaczyć na pozostałe koszty niniejszego postępowania, które mogą powstać na dalszym jego etapie, a które stanowią: ewentualny wpis od skargi kasacyjnej wynoszący 150 zł (§ 3 rozporządzenia), ewentualny wpis od zażalenia na postanowienie wydane przez sąd wynoszący 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia oraz ewentualna opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł pobierana za doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem w sytuacji gdy orzeczenia nie uzasadnia się z urzędu (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych; Dz. U. Nr 221, poz. 2192).
Z tego względu orzeczono jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło