I SA/Gd 1478/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.K. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100,- zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 13 października 2016 r. A.K., po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2016 r., przedłużające termin zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za luty 2016 r. w kwocie 31.717,- zł - do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Skarga jest przedwczesna, zatem podlega odrzuceniu. Na wstępie należy wskazać, że zaskarżone postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu dokonania zwrotu różnicy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za luty 2016 r. do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika wydane zostało w toku kontroli podatkowej. Wątpliwości dotyczące trybu, w jakim organ podatkowy wydaje postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu podatku oraz środków zaskarżenia tego postanowienia przysługujących podatnikowi, rozstrzygnięte zostały uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2016 r. sygn. akt I FPS 2/16. Nie ulega wątpliwości, że stan faktyczny sprawy podatkowej, w której zapadło zaskarżone postanowienie z dnia 27 lipca 2016 r. poddane kontroli sądu, jest analogiczny do stanu faktycznego sprawy, stanowiącej tło przytoczonej wyżej uchwały o sygn. akt I FPS 2/16. Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanej wyżej uchwale określił procedurę, w ramach której naczelnik urzędu skarbowego postanawia o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku, wskazując, że są to czynności sprawdzające. Wskazano przy tym, że na postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku przysługuje stosowne zażalenie. Dopiero po jego rozpoznaniu w postępowaniu odwoławczym podatnik będzie mógł – na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718, dalej jako "p.p.s.a.") – złożyć skargę do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie organu odwoławczego. W rezultacie postanowienie naczelnika urzędu skarbowego może być zaskarżone do sądu administracyjnego jako rozstrzygnięcie mieszczące się w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., obejmującym postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Warunkiem dopuszczalności złożenia do sądu administracyjnego skargi na postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług jest więc zaskarżenie tego postanowienia zażaleniem, skierowanym do dyrektora izby skarbowej jako organu wyższego stopnia nad naczelnikiem urzędu skarbowego. Postanowienie naczelnika urzędu skarbowego z dnia [...] 2016 r. wydane zostało w toku kontroli podatkowej, zatem zgodnie z uchwałą NSA o sygn. akt I FPS 2/16, na postanowienie to przysługiwało zażalenie. W tej sytuacji skarżący powinien najpierw wnieść zażalenie na postanowienie naczelnika urzędu skarbowego i dopiero postanowienie wydane przez organ drugiej instancji mogłoby stanowić przedmiot skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zauważyć należy, że skarżący kierując się wadliwym pouczeniem podanym w postanowieniu naczelnika urzędu skarbowego, nie wyczerpał właściwego toku instancji przed organami podatkowymi, co czyniło wniesioną przez niego skargę przedwczesną. Pomimo, iż w niniejszej sprawie wystąpiła wyżej opisana sytuacja - sąd nie może rozpoznać wniesionej skargi, albowiem storna nie wyczerpała właściwego trybu zaskarżenia postanowienia w administracyjnym toku instancji, ponieważ skarga taka dotyczy rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Błędne pouczenie w postanowieniu nie skutkuje zatem obowiązkiem rozpoznania skargi przez sąd. Obowiązujący w tym zakresie art. 52 § 1 p.p.s.a. jest bowiem jednoznaczny i stanowi, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Skoro zaś skarżący nie wyczerpał trybu postępowania instancyjnego, uznać należało, że skarga złożona została przedwcześnie. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe sąd uznał, że skarga jest przedwczesna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Jednocześnie wskazania wymaga, że w uchwale NSA wskazano na konieczność traktowania złożonych w odpowiednim terminie wezwań do usunięcia naruszenia prawa (w trybie art. 52 § 3 p.p.s.a.), jako terminowo złożonych już zażaleń, które powinny podlegać przekazaniu organowi drugiej instancji (dyrektorowi izby skarbowej) do rozpatrzenia. Z akt sprawy wynika, że skarżący, zgodnie z pouczeniem zawartym w zaskarżonym postanowieniu, złożył do naczelnika urzędu skarbowego w odpowiednim terminie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i po otrzymaniu od tegoż organu odpowiedzi odmownej wniósł skargę na postanowienie przedłużające termin zwrotu nadwyżki podatku. Uwzględniając wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w opisanej wyżej uchwale (zob. str. 30 uzasadnienia uchwały), organy winny potraktować ww. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jako zażalenie wniesione w trybie art. 274b § 2 O.p. i przekazać do rozpoznania według właściwości odpowiedniemu organowi odwoławczemu. Dopiero bowiem po rozpoznaniu tego zażalenia – stosownym postanowieniem – przez organ odwoławczy podatnikowi przysługiwać będzie – na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. – skarga do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie tego organu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ww. ustawy.