I SA/Gd 148/12
PostanowienieWSA w Gdańsku2012-04-24
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aleksandra Rynduch-Szczawińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, zarejestrowany jako osoba bezrobotna, niepełnosprawny w stopniu umiarkowanym, z małżonką nieposiadającą dochodów, który nie posiada oszczędności ani papierów wartościowych, ale posiada zadłużenie i zaległości w składkach ZUS, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, a rozstrzygnięcie zależy od udowodnionych okoliczności.Stan faktyczny
Wnioskodawca B. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieuregulowanych składek. Wnioskodawca jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności, nie uzyskuje dochodów, a jego małżonka również nie pracuje. Wnioskodawca posiada zadłużenie i zaległości w składkach ZUS, a jego majątek stanowi udział we współwłasności nieruchomości, w której zamieszkuje.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieuregulowanych składek postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.
Wnioskiem z dnia 28 marca 2012 r., złożonym na formularzu PPF, skarżący B. M. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270) – zwanej dalej p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W myśl przepisu art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy przez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym, z wyjątkiem ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach z dnia 28 marca 2012 r. i dodatkowego oświadczenia z dnia 10 kwietnia 2012 r. oraz dokumentów źródłowych przedłożonych wraz z wnioskiem oraz na wezwanie referendarza sądowego (orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 23 stycznia 2012 r., orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 16 grudnia 2011 r., podania o przyjęcie do pracy, indywidualnej karty wypłat zasiłków, zaświadczeń z urzędu pracy z dnia 23 marca 2012 r., PIT-37 za 2011 r., zaświadczeń z ZUS z dnia 10 i 11 kwietnia 2012 r., dowodów zapłaty za prąd, odpisu skróconego aktu małżeństwa, faktur za usługi telekomunikacyjne, gaz, dostawę wody i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. i upomnienia z dnia 12 października 2011 r. dotyczącego III raty podatku) ustalono, że wnioskodawca od dnia 25 lutego 2011 r. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, w okresie od 5 marca 2011 r. do 4 marca 2012 r. pobierał z tego tytułu zasiłek, aktualnie nie posiada prawa do zasiłku i nie uzyskuje żadnych dochodów. Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, wobec której lekarz orzecznik ustalił częściową niezdolność do pracy do dnia 31 grudnia 2013 r., od dłuższego czasu aktywnie poszukuje zatrudnienia, składając pracodawcom oferty pracy, które pozostają bez odpowiedzi. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, która nie pracuje i nie uzyskuje żadnych dochodów. Łączny dochód małżonków wykazany w zeznaniu podatkowym za ubiegły rok wyniósł 9.324,24 zł. Małżonkowie nie posiadają oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, wnioskodawca posiada natomiast zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie w wysokości 1.231,54 zł (których umorzenia odmówiono zaskarżoną decyzją) oraz zadłużenie w wysokości 4.000 zł względem banku, majątek wnioskodawcy stanowi udział w nieruchomości, tj. działce o obszarze 390 m2 zabudowanej domem o powierzchni 110 m2, w którym małżonkowie zamieszkują wspólnie z dorosłymi synami (współwłaścicielami).
Biorąc pod uwagę ustalone okoliczności faktyczne, w tym w szczególności brak dochodów i oszczędności, uznano, iż wnioskodawca wykazał, że nie ma obecnie realnych możliwości finansowych poniesienia w niniejszej sprawie kosztów zastępstwa procesowego z wyboru bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło