I SA/Gd 148/18

PostanowienieWSA w Gdańsku2018-08-27

Skład orzekający: Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli nie został złożony na urzędowym formularzu, mimo że strona skarżąca szczegółowo przedstawiła swoją sytuację majątkową i osobistą w innym piśmie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy musi być złożony na urzędowym formularzu zgodnie z art. 252 § 2 PPSA. Niespełnienie tego wymogu, nawet jeśli strona szczegółowo opisała swoją sytuację, skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 PPSA. Omyłka w publikacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w uzasadnieniu zarządzenia referendarza sądowego nie miała wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
A. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego. Ponieważ wniosek nie został złożony na urzędowym formularzu, sąd wezwał skarżącego do jego uzupełnienia w terminie 7 dni. Skarżący nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie, co skutkowało zarządzeniem referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Skarżący złożył sprzeciw od tego zarządzenia, argumentując, że szczegółowo przedstawił swoją sytuację i nie ma potrzeby składania wniosku na formularzu, a także wskazując na omyłkę w publikacji ustawy PPSA. Sąd utrzymał zarządzenie referendarza w mocy.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A. M. od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 13 lipca 2018 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: utrzymać zaskarżone zarządzenie w mocy. Wnioskiem z dnia 21 maja 2018 r. A. M. (dalej jako "Skarżący") zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia. Z uwagi na to, że powyższy wniosek nie został złożony na stosownym formularzu przesłano Skarżącemu urzędowy formularz PPF celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Powyższą przesyłkę doręczono Skarżącemu w dniu 19 czerwca 2018 r. Wnioskodawca nie uczynił zadość wezwaniu w zakreślonym terminie, który upłynął bezskutecznie z dniem 26 czerwca 2018 r. W związku z powyższym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 13 lipca 2018 r. pozostawił wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie Skarżący pismem z dnia 10 sierpnia 2018 r. złożył sprzeciw, wskazując, że rażąco narusza ono przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 2018 r. poz.1302.) oraz interes obywatelski, powoduje utratę zaufania do władzy publicznej i jest nielogiczne. Zdaniem Skarżącego, wniosek szczegółowo przedstawiał jego sytuację majątkową i osobistą, a zatem nie ma podstaw do składania go na formularza PPF. Ponadto w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia powołano publikację ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "t.j. Dz.U. z 2017 r. poz.1369 ze zm.", jednakże publikacja ta w dniu 7 czerwca 2018 r. została zastąpiona inną, a mianowicie "t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1). W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3). Konsekwencją wynikającą z przepisu art. 260 p.p.s.a. jest to, iż orzeczenie sądu wydane w następstwie rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia wydanego przez referendarza sądowego, jest prawomocne z chwilą jego wydania i nie przysługuje od niego środek zaskarżenia. Jak stanowi art. 252 § 2 p.p.s.a., wniosek (o przyznanie prawa pomocy – przyp. sądu) składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Z kolei przepis art. 257 p.p.s.a., stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W myśl powołanego przepisu art. 252 § 2 p.p.s.a., warunkiem koniecznym rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy jest złożenie go na urzędowym formularzu. Nie może to być przy tym jakikolwiek urzędowy formularz, ale taki, którego wzór został ustalony na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 256 p.p.s.a. Wzór takiego formularza, obecnie obowiązującego, został określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz. 1257). Wskazania wymaga, że w niniejszej sprawie Skarżący został wezwany do uzupełnienia ww. braku wniosku o przyznanie prawa pomocy, tj. złożenia go na stosownym, wymaganym przez przepisy prawa urzędowym formularzu. Wzór takiego formularza został przesłany Skarżącemu, który w dniu 19 czerwca 2018 r. odebrał przesyłkę. Jednakże wezwanie pozostało bez odpowiedzi, albowiem w zakreślonym siedmiodniowym terminie Skarżący nie uzupełnił braku wniosku. Przepis art. 252 § 2 p.p.s.a. wyraźnie stwierdza, że wniosek należy złożyć w odpowiedniej formie i nie ustanawia od tej zasady żadnych wyjątków, dlatego też wskazywana przez Skarżącego argumentacja, że szczegółowo przedstawił swoją sytuację nie zasługiwała na uwzględnienie. Prawidłowo więc referendarz sądowy zarządził o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Odnosząc się do kwestii miejsca publikacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to wskazać należy, że rzeczywiście w tym zakresie referendarz sądowy dopuścił omyłki, lecz miała ona charakter oczywistej omyłki pisarskiej, co pozostaje bez znaczenia dla prawidłowości wydanego przez referendarza zarządzenia. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a., utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło