I SA/Gd 1491/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 27 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 i 2007 r. postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 9 lipca 2015 r., skarżący Z. M. zwrócił się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 4.150 zł. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z konkubiną i dwójką małoletnich dzieci (5 i 7 lat), nie posiada majątku w postaci nieruchomości i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, natomiast konkubina posiada udziały w spółce z o.o. o wartości 4.550 zł, które podlegają zajęciu do kwoty ponad 60.000 zł, skarżący z dniem 30 września 2014 r. zaprzestał wykonywania działalności gospodarczej (co potwierdza wydruk z CEIDG), w dniu 27 listopada 2014 r. przystąpił do spółki komandytowej "A", która nie przynosi dochodów, skarżący i jego konkubina nie osiągają żadnych dochodów, dzieci skarżącego i konkubina wymagają systematycznej opieki lekarskiej. W piśmie dołączonym do wniosku pełnomocnik dodatkowo wyjaśnił, że skarżący i jego konkubina posiadają środki finansowe, które pozwalają im wyłącznie zaspokoić podstawowe potrzeby rodziny, a których wysokości nie podał. Ponieważ skarżący wskazał, że wraz z konkubiną i dziećmi utrzymuje się sam, a jednocześnie ani on ani konkubina nie osiągają żadnych dochodów, jak również nie zadeklarowali jaką kwotą środków pieniężnych dysponują, referendarz sądowy uznał oświadczenie zawarte w przedmiotowym wniosku nie tylko za niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, ale także za budzące wątpliwości i – na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) – zarządzeniem z dnia 16 lipca 2015 r. wezwał skarżącego (przez pełnomocnika) do przedłożenia w terminie 14 dni następujących dokumentów: 1/ odpisów wszystkich zeznań podatkowych skarżącego i jego konkubiny za rok 2014 (PIT-28, PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39), bądź stosownego zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego w przedmiocie wysokości wszystkich dochodów osiągniętych za ten rok; 2/ wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez skarżącego i jego konkubinę rachunków bankowych (rachunków osobistych, rachunków lokat oraz kont i lokat dewizowych, w tym podlegających zajęciu egzekucyjnemu), maklerskich i innych, na których są gromadzone środki pieniężne, obrazujących historię (wpłaty, wypłaty, przelewy) i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy; jeśli skarżący, jego konkubina zlikwidowali swoje dotychczasowe rachunki bankowe – dokumentów potwierdzających likwidację kont; 3/ oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącego, jego konkubinę pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości); 4/ dokumentów obrazujących wysokość poniesionych w okresie ostatnich trzech miesięcy stałych kosztów utrzymania rodziny (opłat za czynsz najmu domu/mieszkania, energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, telefon itp.) oraz wydatków ponoszonych na odpłatne leczenie dzieci i konkubiny (wizyty i badania lekarskie, zakup leków); w sytuacji, gdy skarżący i jego konkubina zamieszkują wspólnie z rodzicami wskazania, czy skarżący partycypuje w kosztach związanych z eksploatacją domu/mieszkania (opłatach za energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, inne), a jeśli tak – w jakiej wysokości miesięcznie, przy czym kwota wydatków z tego tytułu winna zostać udokumentowana; 5/ oświadczenia, czy skarżący lub jego konkubina w okresie ostatnich sześciu miesięcy korzystali ze świadczeń pomocy społecznej (w tym z zasiłków rodzinnych); jeżeli tak – przedłożenia dowodów, z których wynikałby rodzaj, wysokość oraz okres na jaki pomoc została przyznana (decyzji z pomocy społecznej); 6/ oświadczenia, czy skarżący lub jego konkubina otrzymują (jeśli tak to w jakiej wysokości) pomoc finansową lub rzeczową od rodziny lub innych osób prywatnych; jeżeli tak – wskazania wysokości, rodzaju i częstotliwości udzielanej pomocy wraz z dowodami potwierdzającymi tę okoliczność (oświadczenie osoby udzielającej pomocy); 7/ dokumentów obrazujących aktualny stan zadłużenia skarżącego i jego konkubiny wobec urzędu skarbowego, instytucji finansowych i innych podmiotów wraz z dowodami potwierdzającymi egzekucję prowadzoną z ich majątku. Wyjaśniono też skarżącemu, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować odmową przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 4 sierpnia 2015 r. zwrócił się do przedłużenie terminu do przedłożenia dokumentów wskazanych ww. zarządzeniu do dnia 11 sierpnia 2015 r. Podał, że skarżący wraz z dziećmi przebywa na urlopie wypoczynkowym. Nadto, skarżący nie dysponuje wszystkimi żądanymi dokumentami, których część znajduje się u księgowej. Dnia 11 i 17 sierpnia 2015 r. pełnomocnik nadesłał: - odpisy zeznań podatkowych skarżącego i konkubiny PIT-37 z załącznikiem PIT/O i PIT-36 za 2014 r., w których konkubina wykazała dochody ze stosunku pracy i z emerytur-rent w łącznej kwocie 13.397,11 zł, zaś skarżący dochody z działalności gospodarczej w wysokości 24.350,94 zł (deklarując przychód w kwocie 610.266,99 zł i koszty jego uzyskania w wysokości 585.916,05 zł); - kopie faktur za: energię elektryczną za okres od 17 marca do 10 lipca 2015 r. na łączną kwotę 961,91 zł, ścieki i wodę za okres od 7 lutego do 10 czerwca 2015 r. na łączną kwotę 477,88 zł oraz internet za okres od maja do lipca 2015 r. na kwoty po 48,60 zł wraz z wyjaśnieniem, że koszty związane z utrzymaniem rodziny pozostają na poziomie wskazanym w postępowaniu z wniosku skarżącego o zwolnienie go od wpisu od skargi w niniejszej sprawie; - odpis wezwań z dnia 29 stycznia i 2 czerwca 2015 r. do zapłaty należności z tytułu dostaw gazu na łączną kwotę 884,24 zł; - dodatkowe oświadczenie, w którym pełnomocnik podał, że skarżący oraz jego konkubina nie korzystają ze świadczeń pomocy społecznej, nie otrzymują pomocy rzeczowej ani finansowej od rodziny, nie posiadają rachunków bankowych oraz pojazdów mechanicznych. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Referendarz sądowy uznał, iż pomimo, że skarżący odpowiedział na zarządzenie z dnia 16 lipca 2015 r., przedkładając wymienione w nim dokumenty (za wyjątkiem dowodów potwierdzających likwidację dotychczas posiadanych kont bankowych), to w dalszym ciągu jego sytuacja finansowa pozostaje niejasna. Skarżący bowiem konsekwentnie utrzymuje, że wraz z konkubiną prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, wychowując dwóch małoletnich synów, jednocześnie nie wskazał żadnych źródeł utrzymania rodziny. Co więcej, wprost podał, że nie osiąga dochodów, nie posiada oszczędności, nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej oraz nie jest mu udzielana pomoc przez członków rodziny. Również dochodów nie uzyskuje jego konkubina, która także nie posiada środków pieniężnych, nie korzysta z instytucjonalizowanej pomocy społecznej, nie otrzymuje pomocy od rodziny. Mimo braku jakichkolwiek środków finansowych skarżący wraz z konkubiną utrzymują się sami, finansując chociażby opłaty za media (energię elektryczną, dostawy wody i odbiór ścieków, internet), które wynoszą średnio 408,55 zł miesięcznie. Z jakich więc środków skarżący i jego konkubina zaspakajają potrzeby czteroosobowej rodziny, jakie (poza ww. udokumentowanymi opłatami) bez wątpienia ponoszą na także wyżywienie, zakup środków czystości, odzieży, obuwia, opłaty za przedszkole, czy pomocy szkolnych, tego skarżący już nie wyjaśnił. Tym samym wciąż nie wiadomo, skąd czerpie on środki na utrzymanie, skoro – jak utrzymuje – ani on ani jego konkubina nie posiadają żadnych źródeł dochodów ani oszczędności, a mimo to prowadzą samodzielnie gospodarstwo domowe, mając na swoim utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci. Doświadczenie życiowe wskazuje bowiem na to, że zaspokajanie codziennych potrzeb życiowych wymaga posiadania najskromniejszych środków finansowych, uzyskiwanych z własnej działalności gospodarczej, stosunku pracy czy też choćby ze środków pomocy społecznej. Tymczasem z oświadczenia skarżącego wynika, że jest on ich zupełnie pozbawiony, co w świetle zasad doświadczenia życiowego budzi wątpliwości orzekającego. Z tych względów uznano, iż skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.